Mỹ trục xuất Đại sứ Nam Phi, quan hệ song phương thêm căng thẳng

Trên mạng xã hội X, hôm 14/3, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã đăng lại một bài viết trên một trang web cánh hữu dẫn lời Đại sứ Nam Phi tại Mỹ Ebrahim Rasool, qua đó ông nhận định rằng, Tổng thống Donald Trump đang lãnh đạo một phong trào “thượng đẳng” của người da trắng.

Với tuyên bố như vậy, Ngoại trưởng Mỹ viết: “Đại sứ Nam Phi tại Mỹ không còn được chào đón ở đất nước vĩ đại của chúng tôi nữa. Ebrahim Rasool là một chính trị gia kích động chủng tộc, ghét nước Mỹ và ghét Tổng thống Trump. Chúng tôi không có gì để thảo luận với ông ta và vì vậy ông ta bị coi là Người không được hoan nghênh (Persona Non Grata)".

Hãng tin CNN đưa tin chi tiết hơn, rằng việc Mỹ trục xuất ông Rasool có thể liên quan trực tiếp tới bài phát biểu dài 20 phút của nhà ngoại giao này tại một viện nghiên cứu của Nam Phi hôm 14/3, nơi ông Rasool có lời lẽ chỉ trích cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ vừa qua và Tổng thống Donald Trump. Ông Rasool cho rằng, chính sách của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang chống lại giới chức đương nhiệm cả ở Mỹ và tại nhiều quốc gia khác, cũng như thúc đẩy sự bất bình đẳng vì lý do sắc tộc ở Mỹ. Ông cũng chỉ trích việc tỉ phú Elon Musk – đồng minh nhiệt thành của Tổng thống Trump – và Phó Tổng thống JD Vance tích cực liên lạc với các đảng cực hữu ở Anh và Đức trong thời gian hai nước này chuẩn bị tổ chức bầu cử.

Đại sứ Nam Phi tại Mỹ Ebrahim Rasool. Ảnh: Newsweek

Theo một số nguồn tin khác, trong tuần qua, Đại sứ Nam Phi tại Mỹ đã không được sắp xếp các cuộc họp thường kỳ với các quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ và các nhân vật chủ chốt trong Đảng Cộng hòa Mỹ, bởi l‎ý do vị Đại sứ này có quan điểm ủng hộ mạnh mẽ Palestine và chỉ trích gay gắt đối với Israel – một đồng minh của Mỹ.

Trước việc Mỹ trục xuất Đại sứ, hôm nay Văn phòng Tổng thống Nam Phi bày tỏ lấy làm tiếc về vụ việc. Trên trang web chính thức, Văn phòng Tổng thống Nam Phi viết: “Văn phòng Tổng thống đã lưu ý đến việc trục xuất đáng tiếc Đại sứ Nam Phi tại Mỹ, ông Ebrahim Rasool. Chúng tôi kêu gọi tất cả các bên luên quan và bị ảnh hưởng duy trì nghi thức ngoại giao đã được thiết lập khi giải quyết vấn đề này. Nam Phi vẫn cam kết xây dựng mối quan hệ cùng có lợi với Mỹ”.

Bộ Quan hệ và Hợp tác Quốc tế Nam Phi cũng cho biết, chính phủ sẽ tham gia giải quyết vấn đề thông qua kênh ngoại giao.

Mối quan hệ Mỹ và Nam Phi bắt đầu xấu đi nhanh chóng ngay từ những ngày đầu Tổng thống Mỹ Donald Trump trở lại Nhà Trắng, với sắc lệnh cắt giảm viện trợ tài chính cho quốc gia châu Phi này. Có 2 l‎ý do được Tổng thống Trump đưa ra là Mỹ không đồng tình với chính sách đất đai sửa đổi mới đây của Nam Phi, cũng như vụ kiện của quốc gia này đối với đồng minh Israel của Mỹ tại Tòa án Công lý Quốc tế về tội ác diệt chủng ở Gaza.

Theo cựu đại sứ Mỹ tại Nam Phi Patrick Gaspard, quan hệ Mỹ - Nam Phi đã đạt đến “điểm thấp nhất” và sẽ có quá nhiều thứ bị đe dọa nếu hai bên không nỗ lực để sửa chữa quan hệ đối tác này.

Được biết, Đại sứ Nam Phi tại Mỹ EbrahimRasool bắt đầu nhiệm kỳ của mình bằng cách trình quốc thư lên Tổng thống Mỹ khi đó là Joe Biden vào ngày 13/1, một tuần trước khi Donald Trump nhậm chức. Đây là nhiệm kỳ thứ hai của ông tại thủ đô Washington.

Chính sách thương mại Mỹ: 'Gậy thuế quan' hay là 'gậy ông đập lưng ông'?

Lật ngược thế cờ: Chính sách thuế quan của Trump thúc đẩy ảnh hưởng toàn cầu của Trung Quốc