Trang chủ Gia đình Việt Tập tục
07:51 | 24/01/2023 GMT+7

Hình tượng mèo trong văn hóa Việt Nam

aa
Hình tượng mèo thường gắn với các đặc tính độc đáo, thông minh, nhanh nhẹn… nhưng cũng có lúc được nhân cách hóa thành những đức tính xấu để răn dạy con người sống tốt hơn.
Xuân Quý Mão 2023: Giữa Moskva nghe tiếng gọi quê hương Xuân Quý Mão 2023: Giữa Moskva nghe tiếng gọi quê hương
Tối 19/1 (giờ địa phương), Đại sứ quán Việt Nam tại LB Nga đã tổ chức chương trình "Xuân Quê hương" mừng Năm mới Quý Mão 2023, với sự tham gia của toàn thể các cán bộ, nhân viên Đại sứ quán Việt Nam tại LB Nga và các cơ quan bên cạnh Đại sứ quán và gia đình, cùng các đại diện của cộng đồng người Việt Nam tại LB Nga.
Khai bút đầu năm 2023 nên viết gì? Viết vào ngày, giờ nào đẹp? Khai bút đầu năm 2023 nên viết gì? Viết vào ngày, giờ nào đẹp?
Khai bút đầu năm (còn gọi là tục chắp bút đầu xuân) là một trong những phong tục truyền thống tốt đẹp được nhiều người chú trọng mỗi dịp Tết đến, Xuân về.
Chú thích ảnh
Hình tượng con mèo trong tranh Đông Hồ.

Đặc tính nổi bật

Theo nhà nghiên cứu văn hóa Phan Minh Hồng, ở nước ta, mèo nhà (tên khoa học là Felis Catus) được người dân nuôi từ khoảng vài trăm năm trước công nguyên, tức là vào cuối thời đại Hùng Vương - Thục Phán mèo mới có mặt trong những ngôi nhà của người Việt và trở thành vật nuôi thân thiết, gắn bó với mọi gia đình.

Loài mèo có đặc điểm là loài vật ưa sạch sẽ, thích nằm những chỗ ấm áp, thích sưởi nắng, có bản tính cẩn thận, gọn gàng, nhanh nhẹn. Mèo thường săn mồi vào ban đêm nhờ đôi mắt xanh tinh anh nổi bật và hoạt động tốt nhất vào ban đêm, cùng với ưu điểm là chuyển động nhẹ nhàng, giỏi leo trèo và bộ lông mịn nên không tạo ra tiếng động lớn, dễ dàng tiếp cận và đánh bắt con mồi.

Vào ban ngày, mèo thường nằm nghỉ ngơi, sưởi ấm, mèo thích sự yên tĩnh, xa vắng và kín đáo để nằm khoanh tròn, mắt lim dim, lừ đừ. Vì vậy theo một lẽ tự nhiên, hình tượng con mèo đã đi vào thơ văn, ca dao, tục ngữ và trong các tác phẩm nghệ thuật.

Trong tranh “Đám cưới chuột” của làng tranh Đông Hồ, người ta bắt gặp hình ảnh tiến sĩ chuột vinh quy cưới vợ nhưng vẫn phải biếu quà cho chú mèo đang ngồi quặp đuôi vẻ hiền lành, đưa tay ra nhận chút quà mọn trong tiếng trống, tiếng kèn. Các nghệ sĩ dân gian Việt Nam còn cho mèo xuất hiện trên những bức chạm khắc ở những nơi chốn tôn nghiêm như đình làng Bình Lục (Quảng Ninh), cảnh mẹ con nhà mèo quây quần, chạm nổi ở bia chùa Linh Quang (Hải Phòng)…

Trong văn học, nhà văn Tô Hoài - bậc thầy chuyên viết truyện loài vật, trong tác phẩm "O chuột", ông cũng đã viết về con mèo bằng những dòng thật sinh động: "Mèo lừ đừ và nghiêm nghị tựa một thầy giáo nhà dòng, trên mình có khoác bộ áo thâm. Hắn có cái cốt cách quý phái và trưởng giả".

Thạc sĩ Lê Văn Nam, giảng viên trường Đại học Văn hóa TP Hồ Chí Minh cho biết, trong văn hóa Việt Nam, những câu ca dao, tục ngữ có hình ảnh con mèo như: “Tiu nghỉu như mèo cắt tai”, “Mèo khen mèo dài đuôi”, “Lèo nhèo như mèo vật đống rơm”, “Con mèo mà trèo cây cau/Hỏi thăm chú chuột đi đâu vắng nhà/Chú chuột đi chợ đường xa/Mua mắm, mua muối giỗ cha chú mèo”… Mỗi câu ca dao, tục ngữ, thành ngữ đều có ý nghĩa liên hệ đến con người, nhằm mục đích căn dặn, nhắc nhở con người sống tốt, tận dụng những bản năng, đức tính tốt đẹp của con mèo.

Gắn với đời sống của con người

Theo ông Phan Minh Hồng, trong 12 con giáp, con mèo đứng ở vị trí thứ 4, đứng sau con chuột, trâu, hổ. Con mèo có những đặc điểm nổi bật và ý nghĩa lớn trong văn hóa dân gian cũng như trong phong thủy. Theo đó, bắt nguồn từ hình ảnh mèo di chuyển mềm dẻo, kiên nhẫn và biết chờ thời cơ trước khi hành động, mèo được coi là loại linh thú cát tường, có thể hóa giải sát khí, đem lại vận may cho gia chủ. Ngày nay, rất nhiều người ưa chuộng bài trí tượng mèo trong nhà để tăng cát khí cho gia chủ, hút thêm may mắn, tài lộc.

Chú thích ảnh
Ngày nay, những chú mèo đáng yêu ngày càng được nhiều người dân yêu thích và chăm sóc (Ảnh: Mạnh Linh/Báo Tin tức).

Với đặc tính nhanh nhẹn, uyển chuyển của mèo, con người cũng đã sáng tạo là môn võ mèo được khá nhiều người theo học. Võ sư Hồ Bạch An cho biết, trong võ thuật Việt Nam, mèo cũng là động vật đem lại cảm hứng cho võ thuật với dáng đi uyển chuyển, không tiếng động, êm như mèo, giỏi leo trèo, có khả năng nhảy vọt là nguồn cảm hứng môn khinh công. Ngoài ra, nhiều động tác cào, tát với hai bộ móng sắc ra đòn nhanh như chớp là cảm hứng về chiêu của võ mèo.

Võ mèo hay miêu quyền là một trong những môn võ hay, những động tác mô phỏng của mèo có thể chuyển hóa, phổ quát thành các bài võ, đòn thế tự vệ, chiến đấu hữu hiệu. Vì vậy, môn võ mèo xuất hiện rất sớm và bài Miêu tẩy diện (mèo rửa mặt) là một trong những bài võ mèo tồn tại lâu đời với khoảng 32 động tác. Ngoài ra, còn có một số bài võ mèo tiêu biểu như Linh miêu độc chiến và Bạch miêu quyền…

Trong khi đó, đối với ngành điện ảnh, nhiều phim hoạt hình của Việt Nam cũng dùng hình tượng chú mèo để kể những câu chuyện hóm hỉnh, vui tươi. Khi đất nước hội nhập, hình tượng mèo cũng được du nhập vào Việt Nam như: Mèo Ketty, mèo Tom trong loạt phim hoạt hình Tom và Jerry của Mỹ, mèo Luna trong bộ phim hoạt hình Thủy thủ Mặt trăng và đặc biệt là hình tượng chú mèo máy Doraemon của Nhật Bản được nhiều người dân trên thế giới biết đến trong đó có người dân Việt Nam.

TP.HCM tổ chức họp mặt kiều bào về nước đón xuân Quý Mão TP.HCM tổ chức họp mặt kiều bào về nước đón xuân Quý Mão
Sáng 6/1, tại Công viên Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đoàn đại biểu người Việt Nam ở nước ngoài do ông Nguyễn Văn Dũng, Phó Chủ tịch HĐND TP.HCM, dẫn đầu đã đến dâng hoa tại Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh và dâng hương tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.
Gặp mặt, tri ân các cán bộ hưu trí nhân dịp Xuân Quý Mão 2023 Gặp mặt, tri ân các cán bộ hưu trí nhân dịp Xuân Quý Mão 2023
"Các cán bộ hưu trí là chỗ dựa vững chắc để lãnh đạo, cán bộ, công chức và người lao động của Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam (VUFO) thực hiện sứ mệnh đối ngoại nhân dân". Đây là phát biểu của Chủ tịch VUFO Nguyễn Phương Nga tại buổi gặp mặt cán bộ hưu trí nhân dịp Xuân Quý Mão 2023 diễn ra vào ngày 11/1 tại Hà Nội.
Theo Hoàng Tuyết/ Báo Tin tức
Nguồn: baotintuc.vn

Tin bài liên quan

Ba mô hình đào tạo, bồi dưỡng lưu học sinh Lào hiệu quả, thiết thực

Ba mô hình đào tạo, bồi dưỡng lưu học sinh Lào hiệu quả, thiết thực

Nhận đỡ đầu lưu học sinh Lào; đưa các em đi thực tế tại các gia đình người Việt; đào tạo kỹ năng nghiệp vụ công tác Đội là ba mô hình đào tạo, bồi dưỡng học sinh, sinh viên, thanh niên Lào tiêu biểu, mang ý nghĩa thiết thực được Hội hữu nghị Việt – Lào thành phố Hà Nội triển khai thời gian qua. Những mô hình này góp phần hỗ trợ nước bạn đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời làm sâu sắc thêm quan hệ nhân dân hai nước.
Vận động gây quỹ xây dựng Khu lưu niệm cố Soạn giả - NSND Viễn Châu

Vận động gây quỹ xây dựng Khu lưu niệm cố Soạn giả - NSND Viễn Châu

Ngày 9/7, tại thành phố Cần Thơ, Ban Vận động gây quỹ xây dựng Khu lưu niệm cố Soạn giả - NSND Viễn Châu tổ chức chương trình vận động các tổ chức, cá nhân khu vực đồng bằng sông Cửu Long.
Học sinh, sinh viên Việt Nam đạt giải cao tại ASPC và AUG 2024

Học sinh, sinh viên Việt Nam đạt giải cao tại ASPC và AUG 2024

Đoàn học sinh, sinh viên Việt Nam đã tham dự và giành thành tích cao tại Cuộc thi Dự án Khoa học ASEAN lần thứ 10 (ASPC 2024) và Đại hội thể thao sinh viên Đông Nam Á 2024 (AUG 2024) tổ chức tại Thái Lan.

Các tin bài khác

Hát Kiều Quảng Bình được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia

Hát Kiều Quảng Bình được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia

Mới đây, Sở Văn hóa - Thể thao tỉnh Quảng Bình đã tổ chức lễ đón nhận bằng công nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia nghệ thuật trình diễn dân gian hát Kiều trên địa bàn các huyện Quảng Trạch, Tuyên Hóa và thị xã Ba Đồn.
Clip khách Tây đẩy gậy kịch tính với chàng trại H'Mông tại Lễ hội Gầu tào

Clip khách Tây đẩy gậy kịch tính với chàng trại H'Mông tại Lễ hội Gầu tào

Đến Lào Cai dịp này, nhiều du khách nước ngoài thích thú, hào hứng trải nghiệm nét văn hóa bản địa đặc sắc của dân tộc H’Mông trong lễ hội Gầu Tào.
Những việc nên làm vào Ngày Thần Tài (10/1) để đón tài lộc cả năm

Những việc nên làm vào Ngày Thần Tài (10/1) để đón tài lộc cả năm

Cần chuẩn bị cho lễ cúng Thần Tài vào ngày Thần Tài mùng 10 tháng Giêng Âm lịch. Bạn cũng cần lau dọn ban thờ và làm lễ đón Thần Tài.
Ảnh: Phiên chợ Âm Dương "mua may, bán rủi" độc đáo nhất đất Bắc, mỗi năm chỉ mở một lần

Ảnh: Phiên chợ Âm Dương "mua may, bán rủi" độc đáo nhất đất Bắc, mỗi năm chỉ mở một lần

Chợ Âm Dương - nơi "mua may, bán rủi", nằm tại Làng Ó (khu Xuân Ổ, phường Võ Cường, TP Bắc Ninh). Mỗi năm chợ chỉ họp một lần vào đêm mùng 4, rạng sáng mùng 5 Tết.

Đọc nhiều

Điều khiển xe trên 125cc phải thi bằng lái như xe phân khối lớn từ 1/1/2025

Điều khiển xe trên 125cc phải thi bằng lái như xe phân khối lớn từ 1/1/2025

Kể từ ngày 01/01/2025, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ yêu cầu người điều khiển xe máy trên 125cc phải thi bằng lái hạng A giống như xe phân khối lớn.
Ngân hàng liên tục tăng lãi suất huy động

Ngân hàng liên tục tăng lãi suất huy động

Sau khi tăng 0,3%/năm lãi suất tiền gửi các kỳ hạn 1-6 tháng và tăng 0,1%/năm lãi suất tiền gửi các kỳ hạn 7-36 tháng vào ngày 9/7, ngân hàng VietBank tiếp tục tăng lãi suất tiền gửi các kỳ hạn ngắn.
Cổ đông lớn nhất của Novaland đăng ký bán 2 triệu cổ phiếu NVL

Cổ đông lớn nhất của Novaland đăng ký bán 2 triệu cổ phiếu NVL

NovaGroup tiếp tục đăng ký bán 2 triệu cổ phiếu NVL từ ngày 18-26/7 sau khi bán bất thành lượng cổ phiếu này trong khoảng thời gian từ ngày 27/6-12/7 do thay đổi để phù hợp với kế hoạch hỗ trợ cơ cấu nợ.
Ba mô hình đào tạo, bồi dưỡng lưu học sinh Lào hiệu quả, thiết thực

Ba mô hình đào tạo, bồi dưỡng lưu học sinh Lào hiệu quả, thiết thực

Nhận đỡ đầu lưu học sinh Lào; đưa các em đi thực tế tại các gia đình người Việt; đào tạo kỹ năng nghiệp vụ công tác Đội là ba mô hình đào tạo, bồi dưỡng học sinh, sinh viên, thanh niên Lào tiêu biểu, mang ý nghĩa thiết thực được Hội hữu nghị Việt – Lào thành phố Hà Nội triển khai thời gian qua. Những mô hình này góp phần hỗ trợ nước bạn đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời làm sâu sắc thêm quan hệ nhân dân hai nước.
Tuyên truyền biển đảo cho 120 người dân huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu

Tuyên truyền biển đảo cho 120 người dân huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu

Thực hiện kế hoạch phối hợp tuyên truyền biển, đảo giữa tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân, sáng ngày 16/7, tại xã Long Mỹ, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Lữ đoàn 171, Vùng 2 Hải quân tổ chức tuyên truyền biển, đảo cho hơn 120 cán bộ, đảng viên và nhân dân trên địa bàn xã.
Vùng 5 Hải quân: nhiều cách làm hay, sáng tạo trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo

Vùng 5 Hải quân: nhiều cách làm hay, sáng tạo trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo

Sáng 15/7 tại TP. Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang, Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân tổ chức Đại hội thi đua quyết thắng (TĐQT) giai đoạn 2019-2024. Chuẩn Đô đốc Đỗ Văn Yên, Phó Chính ủy Quân chủng Hải quân dự và chỉ đạo.
Vùng 5 Hải quân: thi đua, rèn luyện hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo

Vùng 5 Hải quân: thi đua, rèn luyện hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo

Đoàn kết, khắc phục khó khăn, tích cực phấn đấu, rèn luyện, học tập, công tác, góp phần xây dựng Bộ Tư lệnh Vùng cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị được giao. Đó là tinh thần, quyết tâm được cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân bày tỏ khi đến dâng hoa, dâng hương báo công tại Tượng đài Bác Hồ và Đền thờ Liệt sĩ Phú Quốc.
ghi nhan dong gop cua dai su thuy dien tai viet nam cho quan he huu nghi hai nuoc
bo doi hai quan vung 5 cuu tau ca ngu dan mac can
dong dien yoga huong den mot the gioi hoa binh va huu nghi
ra mat sach uy ban viet nam doan ket va hop tac a phi my latinh nhung chang duong nhung nguoi ban
video doc dao nhung ngoi lang viet tren dat trung hoa
de nhung ky niem xua tao sinh trong hien tai va tuong lai
ho chi minh la bieu tuong cua hoa binh doc lap va tien bo xa hoi
Xin chờ trong giây lát...
Liên hoan Giai điệu hữu nghị tỉnh Đồng Nai năm 2024
Cận cảnh Kia Seltos 2024 tại đại lý
Khởi động Giải báo chí toàn quốc về văn hóa, thể thao và du lịch lần 2
Lộ diện kỳ thủ Việt Nam tranh chức vô địch Cờ Shogi Quốc tế 2024 tại Nhật Bản
UNICEF hỗ trợ người dân Sóc Trăng có nước sạch bằng năng lượng mặt trời
Ông Vi Tiêu Nghị, con trai Tướng Vi Quốc Thanh - trưởng Đoàn cố vấn quân sự Trung Quốc: Để những kỷ niệm xưa tạo sinh trong hiện tại và tương lai
Vietnam Cultural Show London 2024
Lão nông nhiều năm sưu tập những bức ảnh quý giá về Bác Hồ
Bác Hồ và bộ phim Những ngày tháng bên nhau
Hồ Chí Minh là biểu tượng của hòa bình, độc lập và tiến bộ xã hội
Bộ đội hải quân giúp dân chống hạn
Du học sinh Trung Quốc trải nghiệm đặc sản Hà Nội - 'cà phê trứng'
Du học sinh Trung Quốc trải nghiệm đặc sản Hà Nội - cà phê trứng
Top 3 điểm đến thu hút du khách quốc tế tại Hà Nội
Sản phẩm Làng nghề Dệt Thổ cẩm Xí Thoại, xã Xuân Lãnh, huyện Đồng Xuân, tỉnh Phú Yên.
Người ra nước ngoài định cư và thôi quốc tịch Việt Nam sẽ bị thu hồi căn cước công dân

Người ra nước ngoài định cư và thôi quốc tịch Việt Nam sẽ bị thu hồi căn cước công dân

Người Việt Nam khi ra nước ngoài định cư, nếu thôi quốc tịch Việt Nam thì căn cước công dân sẽ bị thu hồi; nếu vẫn giữ quốc tịch Việt Nam thì sẽ không bị thu hồi căn cước công dân.
Từ 1/7 kiểm soát giấy tờ xe và người điều khiển qua VNeID có giá trị như kiểm tra trực tiếp

Từ 1/7 kiểm soát giấy tờ xe và người điều khiển qua VNeID có giá trị như kiểm tra trực tiếp

Thông tư Bộ Công an vừa ban hành quy định các thông tin giấy phép lái xe; giấy đăng ký xe, giấy chứng nhận kiểm định… đã được tích hợp, cập nhật trong căn cước điện tử, Ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) sẽ có giá trị như kiểm tra giấy tờ trực tiếp.
Cấp căn cước cho người gốc Việt chưa xác định quốc tịch từ ngày 1/7

Cấp căn cước cho người gốc Việt chưa xác định quốc tịch từ ngày 1/7

Cấp căn cước cho người dưới 14 tuổi, công dân chưa đăng ký thường trú, tạm trú và cấp giấy chứng nhận căn cước cho người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch là những điểm mới đáng chú ý của Luật Căn cước năm 2023 có hiệu lực từ ngày 1/7.
Từ ngày 1/7, BHXH thực hiện dịch vụ công trực tuyến trên VNeID

Từ ngày 1/7, BHXH thực hiện dịch vụ công trực tuyến trên VNeID

Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam đã và đang tập trung các nguồn lực, phát huy lợi thế sẵn có của ngành để sẵn sàng cho việc triển khai sử dụng thống nhất tài khoản VNeID trong thực hiện dịch vụ công trực tuyến từ ngày 1/7/2024.
Thời tiết hôm nay 22/6: Nắng nóng ở miền Bắc dịu dần

Thời tiết hôm nay 22/6: Nắng nóng ở miền Bắc dịu dần

Theo Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, thời tiết miền Bắc hôm nay 22/6 tiếp tục giảm nhiệt, cao nhất phổ biến 31-34 độ.
Thời tiết hôm nay (19/6): có nơi nắng nóng đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao

Thời tiết hôm nay (19/6): có nơi nắng nóng đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao

Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho biết, ngày 19/6 sẽ nắng nóng ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ có khả năng kéo dài trong nhiều ngày tới.
Xuân Giáp Thìn - 2024

Xuân Giáp Thìn - 2024

Việt Nam  - Nhật Bản

Việt Nam - Nhật Bản

Việt Nam - Thái Lan

Việt Nam - Thái Lan

báo tết 2023

báo tết 2023

Việt Lào online

Việt Lào online

50 năm quan hệ Việt Nam - Ấn Độ

50 năm quan hệ Việt Nam - Ấn Độ

Tình hữu nghị vĩ đại

Tình hữu nghị vĩ đại

Tân mão 2011

Tân mão 2011

Sức sống mới cho ĐNND

Sức sống mới cho ĐNND

xuân 2013

xuân 2013

Phiên bản di động