Trí thức Việt tại Đức chung tay phát triển khoa học, công nghệ

Diễn đàn có chủ đề “Kết nối trí thức Việt - Thúc đẩy hợp tác khoa học, đổi mới sáng tạo và phát triển cộng đồng”, do TU Dortmund, Bộ phận Khoa học và Công nghệ thuộc Đại sứ quán Việt Nam tại Berlin, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Frankfurt, Hội Người Việt Nam tại NRW, Hội Lưu học sinh Việt Nam vùng Ruhr và Mạng lưới Đổi mới sáng tạo Việt - Đức (VGI) phối hợp tổ chức.

Tham dự trực tuyến từ Việt Nam có ông Nguyễn Phú Bình, Phó Giám đốc Cơ quan điều hành Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia (Nafosted) và bà Kim Ngọc Thanh Nga, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC).

Điểm nhấn của diễn đàn là việc thành lập Mạng lưới Trí thức Việt Nam tại NRW nhằm tập hợp đội ngũ nhà khoa học, chuyên gia và trí thức người Việt đang sinh sống, học tập, làm việc tại bang, từng bước hình thành các chương trình hợp tác nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Đức.

Các diễn giả tham dự Diễn đàn Trí thức Việt Nam tại bang Nordrhein-Westfalen. (Ảnh: TTXVN)

Bang NRW hiện có khoảng 18 triệu dân, là bang đông dân nhất nước Đức và một trong những trung tâm công nghiệp, giáo dục, nghiên cứu khoa học quan trọng của quốc gia này. Với các trường đại học uy tín như RWTH Aachen, TU Dortmund, Đại học Ruhr Bochum và Đại học Bonn, bang NRW đã thu hút nhiều thế hệ người Việt Nam đến học tập, nghiên cứu và làm việc trong các lĩnh vực công nghệ, y tế, môi trường và kinh tế.

Theo báo cáo đề dẫn của Tiến sĩ Vũ Thị Thanh Hương, Tổng Thư ký Hội Người Việt Nam tại NRW, tính đến ngày 31/10/2026, cơ sở dữ liệu bước đầu của Mạng lưới Trí thức Việt Nam tại NRW đã ghi nhận 87 thành viên. Trong đó, 55 người có trình độ giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ hoặc thạc sĩ, chiếm hơn 63%; số còn lại là cử nhân, kỹ sư, bác sĩ và sinh viên.

Việc thành lập Mạng lưới Trí thức Việt Nam tại NRW tạo thêm nền tảng để kết nối nguồn lực trí thức người Việt tại Đức, chuyển từ những hoạt động kết nối tự phát, phân tán sang các chương trình hợp tác có mục tiêu và cơ chế triển khai lâu dài. Thông qua việc gắn kết tri thức, kinh nghiệm quốc tế với nhu cầu phát triển trong nước, mạng lưới được kỳ vọng góp phần nâng cao năng lực khoa học - công nghệ của Việt Nam, đồng thời mở ra thêm cơ hội hợp tác giáo dục, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Đức.

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thính, giảng viên TU Dortmund, Chủ tịch VGI và quyền Chủ tịch Liên hiệp hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức cho rằng sự tham gia đông đảo của các đại biểu thể hiện nhu cầu kết nối, khát vọng đóng góp và tinh thần hợp tác ngày càng rõ nét trong cộng đồng trí thức Việt Nam tại Đức. Theo ông, việc thành lập Mạng lưới Trí thức Việt Nam tại NRW là bước phát triển mới, tạo cơ chế kết nối thường xuyên giữa các nhà khoa học, chuyên gia và trí thức người Việt trong bang, qua đó phát huy thế mạnh của từng thành viên và triển khai những hoạt động hợp tác thiết thực.

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thính, giảng viên TU Dortmund, Chủ tịch VGI và quyền Chủ tịch Liên hiệp hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức. (Ảnh: TTXVN)

Phát biểu tại diễn đàn, Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Frankfurt Lưu Xuân Đồng đánh giá cao sự chủ động của Ban tổ chức trong việc kết nối đội ngũ trí thức Việt Nam tại NRW. Ông nhấn mạnh, trong bối cảnh Việt Nam xác định khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo là đột phá chiến lược, nguồn lực trí thức người Việt Nam ở nước ngoài, đặc biệt tại châu Âu và Đức, có vai trò quan trọng.

Tổng Lãnh sự đề nghị mạng lưới tập trung quy tụ đội ngũ trí thức, chuyên gia trẻ người Việt tại NRW, phát huy thế mạnh của bang và năng lực của từng cá nhân để kết nối, triển khai các dự án tại Việt Nam. Đồng thời, cần khuyến khích tinh thần khởi nghiệp, tạo điều kiện để du học sinh và thanh niên tham gia các hoạt động nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và phát triển cộng đồng.

Ông Lưu Xuân Đồng khẳng định Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Frankfurt sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ kết nối mạng lưới với các cơ quan trong nước, địa phương Việt Nam và đối tác Đức.

Phó Giám đốc Nafosted Nguyễn Phú Bình đưa ra 4 đề xuất hợp tác đối với đội ngũ chuyên gia, trí thức gốc Việt tại Đức. Trong đó, ông đề nghị các nhà khoa học cùng hình thành những đề tài nghiên cứu chung Việt Nam - Đức; phối hợp kiểm chứng và đưa công nghệ ra thị trường; tham gia bồi dưỡng thế hệ nhà khoa học trẻ; đồng thời góp phần nâng cao chất lượng đánh giá khoa học thông qua việc tham gia các hội đồng khoa học hoặc phản biện độc lập.

Phát biểu tại diễn đàn, bà Kim Ngọc Thanh Nga, Phó Giám đốc NIC, đánh giá việc thành lập Mạng lưới Trí thức Việt Nam tại NRW là bước phát triển tích cực, góp phần mở rộng kết nối giữa cộng đồng trí thức Việt Nam tại Đức với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong nước.

Theo bà, trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết 57, đồng thời thúc đẩy hội nhập quốc tế theo Nghị quyết 59, việc huy động nguồn lực trí thức người Việt Nam ở nước ngoài có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Bà Kim Ngọc Thanh Nga đề nghị các nhà khoa học chủ động đề xuất giải pháp công nghệ, xây dựng chương trình hợp tác cụ thể và tăng cường trao đổi với các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp trong nước. Qua đó, xác định những công nghệ phù hợp, có khả năng thương mại hóa và triển khai tại Việt Nam.

Đại diện NIC cho biết Trung tâm đang thúc đẩy hình thành các mạng lưới chuyên ngành trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược như công nghệ bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ lượng tử, an ninh mạng và thiết bị bay không người lái.

NIC mong muốn tăng cường phối hợp giữa VGI với các mạng lưới chuyên ngành, kết nối chuyên gia tại Đức với nhu cầu thực tiễn của Việt Nam; đồng thời cam kết hỗ trợ kết nối các chuyên gia với những đối tác và mạng lưới trong nước.

Phát huy nguồn lực cộng đồng người Việt trong thúc đẩy di cư lao động tại Đức Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Đức vừa phối hợp Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức (GIZ) và Bộ Hợp tác Kinh tế và Phát triển Liên bang Đức tổ chức Hội thảo “Định hình di cư lao động công bằng và có đạo đức tại Đức – Vai trò của cộng đồng người Việt Nam”.

Đưa tủ sách tiếng Việt đến gần hơn với trẻ em người Việt tại Đức Trong chuyến công tác tại Đức từ ngày 2-4/11, Đoàn Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài đã trao tặng Tủ sách tiếng Việt cho Dự án Mãi Tò Mò, hướng tới đưa sách tiếng Việt đến những địa điểm sinh hoạt quen thuộc của cộng đồng, giúp trẻ em gốc Việt có thêm cơ hội học tiếng mẹ đẻ và tìm hiểu văn hóa dân tộc.