Tin quốc tế ngày 2/8: WHO cảnh báo dịch Ebola tại Congo, phong tỏa Eo biển Hormuz đẩy giá hàng hóa tại Mỹ tăng cao

WHO cảnh báo dịch Ebola tại CHDC Congo lây lan với tốc độ “khác thường”

Ngày 1/8, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo đợt bùng phát dịch Ebola tại Cộng hòa Dân chủ Congo đang lây lan với tốc độ “khác thường”, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ nước này triển khai các biện pháp ứng phó.

Theo WHO, đây là đợt bùng phát dịch Ebola lớn nhất từng được ghi nhận tại Cộng hòa Dân chủ Congo. Dịch được công bố từ ngày 15/5, do chủng virus Bundibugyo gây ra. Hiện chưa có vaccine hoặc phương pháp điều trị nào dành cho chủng virus này được chính thức phê duyệt.

Nhân viên y tế chuyển bệnh nhân Ebola tới trung tâm điều trị tại tỉnh Ituri, CHDC Congo. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tính đến ngày 30/7, Cộng hòa Dân chủ Congo đã xác nhận 3.605 ca mắc Ebola, trong đó 1.587 người tử vong, tương đương tỷ lệ tử vong khoảng 44%. WHO nhận định tình hình dịch bệnh có thể tiếp tục diễn biến phức tạp do các chuỗi lây truyền chưa được cắt đứt, trong khi số ca mắc mới và số người tử vong vẫn không ngừng gia tăng.

Tâm điểm của đợt bùng phát hiện nay là tỉnh Ituri, thuộc khu vực Đông Bắc Cộng hòa Dân chủ Congo, giáp biên giới với Nam Sudan và Uganda. Dịch bệnh đã lan sang 4 tỉnh khác, trong đó có Bắc Kivu và Nam Kivu - những địa phương có nhiều vùng lãnh thổ rộng lớn đang nằm dưới sự kiểm soát của lực lượng vũ trang mang tên Phong trào M23.

Theo WHO, tình trạng mất an ninh, làn sóng người dân phải di chuyển nơi ở cùng hoạt động đi lại thường xuyên trong nước và xuyên biên giới đang gây nhiều khó khăn cho công tác giám sát, khoanh vùng và kiểm soát dịch bệnh. Những yếu tố này đồng thời làm gia tăng nguy cơ virus tiếp tục lây lan sang các khu vực khác.

Phong tỏa Eo biển Hormuz đẩy giá hàng hóa tại Mỹ tăng cao

Việc Eo biển Hormuz tiếp tục bị phong tỏa đang tác động ngày càng rõ nét đến đời sống của người dân Mỹ, không chỉ qua giá xăng dầu mà còn lan sang nhiều mặt hàng thiết yếu như thực phẩm, đồ uống, sơn và bao bì.

Theo tờ The Wall Street Journal, nhiều doanh nghiệp Mỹ cho biết buộc phải tăng giá sản phẩm nhằm bù đắp chi phí nguyên liệu và vận chuyển ngày càng cao. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ xuất hiện một đợt lạm phát mới, gây khó khăn cho định hướng điều hành lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), đồng thời có thể trở thành vấn đề đáng chú ý trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào mùa Thu năm nay.

Chi phí sinh hoạt vốn đã là vấn đề chính trị nóng tại Mỹ từ cuối tháng 2, thời điểm Washington bắt đầu tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran. Đáp trả, Iran hạn chế hoạt động lưu thông qua Eo biển Hormuz. Trước khi xung đột bùng phát, khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ toàn cầu được vận chuyển qua tuyến hàng hải chiến lược này. Eo biển Hormuz cũng là hành lang vận chuyển quan trọng đối với phần lớn nguồn cung nhôm, phân bón và nhiều loại nguyên liệu thô khác trên thế giới.

Người tiêu dùng xếp hàng thanh toán tại một trung tâm thương mại ở bang Maryland (Mỹ) ngày 1/8/2026. (Ảnh: TTXVN)

Giá xăng tại Mỹ tăng mạnh gần như ngay lập tức sau khi hoạt động lưu thông qua eo biển bị gián đoạn, gây áp lực lên ngân sách của các hộ gia đình và làm tăng chi phí hoạt động của doanh nghiệp. Theo dữ liệu của CME Group, giới giao dịch đã chuyển từ kỳ vọng Fed cắt giảm chi phí đi vay sang đặt cược trên thị trường hợp đồng tương lai rằng cú sốc năng lượng có thể buộc ngân hàng trung ương phải tăng lãi suất.

Ngày 29/7, các quan chức Fed bỏ phiếu với tỷ lệ 9-3 để giữ nguyên lãi suất. Ủy ban phụ trách chính sách lãi suất của ngân hàng trung ương dự kiến họp trở lại vào tháng 9. Ngày 31/7, hợp đồng tương lai dầu thô chuẩn của Mỹ được giao dịch quanh mức 85 USD/thùng, tăng khoảng 25% kể từ khi xung đột bắt đầu. Giá xăng, dầu diesel và nhiều sản phẩm hóa dầu khác còn tăng mạnh hơn.

Các chuyên gia dự báo giá năng lượng khó hạ nhiệt cho đến khi hoạt động vận tải bằng tàu chở dầu qua Eo biển Hormuz trở lại bình thường. Giá xăng không chì thông dụng trung bình trên toàn nước Mỹ đạt khoảng 4,11 USD/gallon vào ngày 31/7, tăng mạnh so với mức 2,98 USD/gallon vào thời điểm xung đột bùng phát.

Tác động của cuộc khủng hoảng năng lượng cũng đang lan sang lĩnh vực bao bì. Chai và túi nhựa được sản xuất từ các dẫn xuất của dầu mỏ và khí tự nhiên, trong khi nguồn cung nhôm bị thu hẹp do một lượng lớn hàng hóa mắc kẹt phía sau Eo biển Hormuz.

Chi phí sản xuất thùng carton sóng cũng tăng cao, ảnh hưởng đến hầu hết các doanh nghiệp bởi đây là loại bao bì được sử dụng rộng rãi để vận chuyển nhiều mặt hàng, từ nông sản đến linh kiện phục vụ sản xuất trên khắp nước Mỹ. Trong tháng 7, ba nhà sản xuất thùng carton lớn nhất nước Mỹ gồm International Paper, Smurfit Westrock và Packaging Corp. of America đã liên tiếp thông báo tăng giá.

Các doanh nghiệp cho biết quyết định này xuất phát từ chi phí giấy carton tái chế và vận chuyển gia tăng, cùng tình trạng nguồn cung khan hiếm sau làn sóng đóng cửa các nhà máy sản xuất giấy chuyên dụng dùng làm tấm và thùng carton sóng.

Làn sóng đóng cửa nhà máy ở quy mô chưa từng có đã khiến Mỹ mất khoảng 10% công suất sản xuất loại giấy dày dùng để gấp thành thùng carton vận chuyển hàng hóa. Trong bối cảnh chi phí năng lượng và nguyên liệu tiếp tục tăng, giá nhiều sản phẩm tiêu dùng tại Mỹ được dự báo sẽ còn chịu áp lực trong thời gian tới.

Ai Cập thúc đẩy cơ chế thực thi lệnh ngừng bắn tại Dải Gaza

Ai Cập, Qatar, Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ dự kiến tổ chức cuộc họp tại Cairo trong thời gian tới nhằm hoàn tất các cơ chế bảo đảm thực thi lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas tại Dải Gaza. Tuy nhiên, tiến trình vẫn đối mặt nhiều trở ngại khi Israel chưa đồng ý với lộ trình mới và các cuộc không kích tại Gaza vẫn tiếp diễn.

Kênh truyền hình Al-Qahera cho biết Ai Cập đang tăng cường liên lạc với tất cả các bên liên quan nhằm bảo đảm cam kết đối với thỏa thuận ngừng bắn do Ai Cập, Qatar, Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ làm trung gian từ tháng 10/2025. Truyền thông Ai Cập ngày 1/8 đưa tin Hamas và các phe phái Palestine khác đang phản hồi tích cực đối với những nỗ lực của Cairo cùng các nhà trung gian. Cuộc họp sắp tới được cho là sẽ tập trung hoàn thiện cơ chế thực thi và các biện pháp bảo đảm để tất cả các bên tuân thủ đầy đủ những điều khoản trong thỏa thuận ngừng bắn.

Các nguồn tin của Al-Qahera nhận định, nếu thỏa thuận được triển khai thành công, kết quả này sẽ mở đường cho việc nối lại hoạt động giáo dục tại Gaza, mở cửa trở lại các cơ sở và dịch vụ công cộng, đồng thời tạo điều kiện khôi phục hạ tầng bị hư hại. Thỏa thuận cũng được kỳ vọng giúp khởi động các chương trình phục hồi sớm và chuẩn bị nền tảng cho công tác tái thiết vùng lãnh thổ Palestine sau chiến tranh.

Khu vực Zeitoun, Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố lộ trình giải giáp từng bước Hamas và các nhóm vũ trang khác tại Gaza, song song với việc Israel dần rút quân khỏi vùng lãnh thổ này. Hamas tuyên bố tiến trình giải giáp chỉ được thực hiện với điều kiện Israel chấm dứt các cuộc tấn công, rút quân khỏi Gaza và cho phép Ủy ban quốc gia về điều hành Gaza (NCAG) cùng các lực lượng quốc tế vào hoạt động, bên cạnh một số điều kiện khác.

Tuy nhiên, Israel đến nay vẫn chưa đồng ý với lộ trình mới do Tổng thống Trump đưa ra. Trong khi đó, các cuộc không kích dữ dội của Israel nhằm vào nhiều khu vực tại Dải Gaza đã khiến ít nhất 7 người thiệt mạng trong vòng 24 giờ.

Theo thỏa thuận, giai đoạn thứ hai sẽ cho phép NCAG tiến vào Gaza để bắt đầu thực hiện nhiệm vụ, đồng thời triển khai lực lượng quốc tế nhằm chuẩn bị cho các hoạt động phục hồi sớm và những dự án tái thiết. Tuy nhiên, do sự cản trở từ phía Israel, NCAG vẫn chưa thể vào Gaza và hiện phải hoạt động từ Ai Cập.