Thuế tiêu thụ đặc biệt sẽ được sửa đổi như thế nào?

Chiều 15/8, Bộ Tài chính đã tổ chức họp báo, trong đó đưa ra báo cáo định hướng Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các Luật thế Giá trị gia tăng (GTGT), thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN), thuế Thu nhập cá nhân (TNCN), và thuế tài nguyên.

Tại buổi họp báo, đại diện Bộ Tài chính cho biết: cơ quan này đề nghị bổ sung nước ngọt vào đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt để điều tiết tiêu dùng với đồ uống có đường và tuân thủ thông lệ quốc tế.

Theo lý giải của Bộ Tài chính, đồ uống có đường là loại nước giải khát được nhiều người yêu thích. Tuy vậy, việc lạm dụng nước ngọt sẽ dẫn tới béo phì - báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho hay. Ngoài ra, nó có thể gây nhiều ảnh hưởng xấu tới cơ thể như bệnh tim mạch, tiểu đường trong khi tỷ lệ người trưởng thành thừa cân, béo phì ở Việt Nam chiếm khoảng 25% dân số.

Mặt hàng nước ngọt sẽ bị tăng thuế từ năm 2019

Mặt khác, các nước trong khu vực cũng đã thu thuế TTĐB đối với mặt hàng nước ngọt với định hướng hạn chế tiêu dùng các loại đồ uống có đường. Như ở Thái Lan quy định nước ngọt có ga không cồn chịu thuế suất 25% hoặc 0,024 USD/chai, Lào thu thuế thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nước ngọt có ga không cồn 5% và nước tăng lực 10%, Campuchia thu 10% với nước ngọt.

Có 3 nước ASEAN khác là Myanmar, Philippines và Indonesia cũng dự kiến sẽ thu thuế TTĐB với mặt hàng này. Ở các nước châu Âu còn đã áp dụng thuế cao hơn, cụ thể như Pháp thu thuế tuyệt đối 0,72 euro/lít, Phần Lan thu 0,75 euro/lít, Hungary 0,04 euro/lít, Hà Lan 0,09 USD/lít…

Ông Phạm Đình Thi, Vụ trưởng Vụ chính sách thuế cho biết, Bộ Tài chính đề nghị bổ sung nước ngọt vào đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt bao gồm các loại nước ngọt có ga, không ga, tăng lực, thể thao, trà, cà phê uống liền được đóng gói theo dây chuyền sản xuất nước ngọt. Theo ông, Bộ Tài chính dự kiến trình Chính phủ 2 phương án thuế suất: áp mức thuế 10% từ năm 2019 hoặc áp thuế 20% từ năm 2019.

Trong khi đó, đối với mặt hàng thuốc lá, báo cáo của Bộ Tài chính cũng trích dẫn thông tin từ WHO, nhấn mạnh rằng đây là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong trên thế giới. Việt Nam hiện nằm trong nhóm 15 nước có số người hút thuốc lá cao nhất thế giới do nhiều nguyên nhân: giá bán lẻ thuốc lá còn thấp, thanh thiếu niên dễ tiếp cận...

Bộ Tài chính đề nghị tăng thuế với thuốc lá để bảo vệ sức khỏe cộng đồng

Theo thống kê, Việt Nam hiện có tỷ lệ thuế trên giá bán lẻ ở mức hơn 48%, thấp hơn nhiều các nước khác. Ví dụ, tỷ lệ này ở Brunei là 81%, Thái Lan 70%, Singapore là 69%, Malaysia là 57%. Vì thế, để hạn chế thanh thiếu niên tiếp cận với thuốc lá, bảo vệ sức khỏe cộng đồng, Bộ Tài chính đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt theo phương pháp hỗn hợp (cả thuế suất tỷ lệ và thuế suất tuyệt đối).

Lộ trình thuế TTĐB với thuốc lá từ năm 2016 là 70%, từ năm 2019 là 75%. Theo phương án này, ngoài tỷ lệ thuế trên, cơ quan chức năng đề nghị bổ sung mức thu tuyệt đối 1.000 đồng/bao thuốc lá 20 điếu và 1.500 đồng/một điếu xì gà. Quy định này được đề nghị áp dụng từ năm 2020.

Trả lời cho nghi vấn liệu mức thu tuyệt đối 1.000 đồng/bao thuốc lá có thấp không, ông Phạm Đình Thi cho rằng: đây là vấn đề cần tính toán vì sẽ ảnh hưởng tới sản xuất. Hiện mỗi năm Việt Nam sản xuất khoảng 5 tỷ bao thuốc lá và tiêu thụ khoảng 4 tỷ bao. Bởi vậy, đại diện Bộ Tài chính cho biết, nếu thu thêm mức tuyệt đối là 1.000 đồng/bao thì ngân sách có thêm khoảng 4.000 tỷ đồng.

Về thuế GTGT, Bộ Tài chính đưa ra 2 phương án nâng mức thuế suất: tăng từ 10% lên 12% kể từ ngày 1/1/2019 hoặc tăng theo lộ trình lên 12% từ ngày 1/1/2019 và 14% từ ngày 1/1/2021. Đại diện của bộ này cho rằng phương thức kết hợp thuế suất theo tỷ lệ và thuế tuyệt đối được nhiều nước phát triển áp dụng (khoảng 48 nước) nên đề xuất chọn phương án 1.

Hồng Anh