Ngoại giao văn hóa và giao lưu nhân dân: Nền tảng kết nối tương lai Việt – Nga

Bà Mai Nguyễn Tuyết Hoa, Bí thư thứ nhất phụ trách giáo dục, đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam tại Nga. (Ảnh: Bạch Dương)

Trong tham luận "Ngoại giao văn hóa – giáo dục: Cầu nối nhân dân Việt – Nga", bà Mai Nguyễn Tuyết Hoa, Bí thư thứ nhất phụ trách giáo dục, đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam tại Nga nhấn mạnh đối ngoại nhân dân là trụ cột bổ trợ quan trọng cho ngoại giao nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực văn hóa và giáo dục.

Sự kết hợp giữa hai lĩnh vực văn hóa - giáo dục trong ngoại giao nhân dân có ý nghĩa quan trọng. Giáo dục là con đường truyền tải văn hóa hiệu quả nhất và văn hóa là nền tảng làm phong phú thêm đời sống tinh thần trong môi trường giáo dục.

Hội thảo “Văn hoá, giáo dục, nghệ thuật: kết nối di sản và tương lai”. (Ảnh: Đinh Hòa)

Tại Nga, các hoạt động quảng bá văn hóa Việt Nam được triển khai đa dạng: "Ngày Việt Nam" tại các trường đại học lớn, lễ hội văn hóa – nghệ thuật, chuỗi chương trình tôn vinh tiếng Việt, cũng như các diễn đàn học thuật và nghệ thuật. Không chỉ giúp bạn bè quốc tế hiểu rõ hơn về đất nước, văn hóa và con người Việt Nam, các hoạt động này còn tạo cơ hội để du học sinh Việt rèn luyện kỹ năng, nuôi dưỡng niềm tự hào dân tộc và trở thành “đại sứ văn hóa” trong môi trường quốc tế.

Lễ hội Văn hóa Việt Nam 2025 với chủ đề "Việt Nam - Sắc màu từ miền nhiệt đới" tại Quảng trường Đỏ, Moscow (7/2025) đã thu hút gần 1 triệu lượt khách tham quan, khẳng định sức lan tỏa của ngoại giao văn hóa trong việc tăng cường tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước. Các chương trình đối thoại, gặp gỡ giữa trí thức, nghệ sĩ, chính trị gia cũng góp phần kết nối các thế hệ, khơi dậy cảm hứng và định hướng cho lớp trẻ Việt Nam tại Nga.

Tại Liên bang Nga, đối ngoại nhân dân trong lĩnh vực văn hóa giáo dục đã và đang được triển khai theo mô hình hiệu quả với sự phối hợp của nhiều lực lượng. Bà Mai Nguyễn Tuyết Hoa đề xuất 5 giải pháp có thể triển khai trong thời gian tới, nhằm quảng bá hình ảnh Việt Nam tại Liên bang Nga là: hỗ trợ thành lập và duy trì Câu lạc bộ Văn hoá Việt Nam tại các trường đại học lớn tại Nga, tổ chức các hoạt động "Ngày Việt Nam"; phát triển "Lớp học văn hoá mở", đưa nội dung giới thiệu về Việt Nam vào các buổi học cố định tại trường phổ thông và đại học Nga; quảng bá văn hoá Việt Nam thông qua video ngắn trên nền tảng số; kết nối các cựu du học sinh Nga nhằm truyền cảm hứng, định hướng cho thế hệ du học sinh hiện tại; phối hợp chặt chẽ với các đối tác Nga ở cấp cơ sở để tổ chức các sự kiện văn hoá.

Phát biểu tại hội thảo, ông Yury Snisarenko, Giám đốc Quỹ Khoa học Saint-Petersburg, nhấn mạnh vai trò đặc biệt của thành phố Saint-Petersburg, thủ đô lịch sử của khoa học và giáo dục Nga hiện đại. Ông Yury Snisarenko cho biết, thành phố cũng là điểm đến quốc tế, với hơn 41.000 sinh viên và nghiên cứu sinh từ 160 quốc gia, trong đó có Việt Nam.

Ông Yury Snisarenko, Giám đốc Quỹ Khoa học Saint-Petersburg phát biểu tại hội thảo. (Ảnh: Đinh Hòa)

Hiện nay, có khoảng hơn 300 sinh viên Việt Nam đang học tập tại Saint-Petersburg. Đặc biệt, hợp tác giáo dục – nghiên cứu với Việt Nam được xem là mục tiêu chiến lược. Hiện Saint-Petersburg đã ký kết 70 thỏa thuận với các trường đại học, viện nghiên cứu của Việt Nam, triển khai nhiều dự án chung về y sinh, công nghệ số và robot.

Đại diện Bảo tàng Quốc gia Phương Đông, bà Albina Legostaeva cho biết, quảng bá nghệ thuật Việt Nam tại Nga, vốn bắt đầu từ giữa thế kỷ XX với sự đóng góp quan trọng của đối ngoại nhân dân. Bộ sưu tập các hiện vật quý từ Việt Nam tại bảo tàng là minh chứng sinh động cho tình hữu nghị truyền thống Việt Nam – Liên bang Nga. Trong đại dịch COVID-19, hai bên đã thúc đẩy các hình thức hợp tác mới như triển lãm và hội thảo trực tuyến, đa dạng hướng hợp tác trong lĩnh vực giao lưu bảo tàng.

Theo bà, ngoại giao văn hóa và giao lưu nhân dân không chỉ là nền tảng của đối thoại chính trị – kinh tế, mà còn góp phần xây dựng hình ảnh tích cực của đất nước trên trường quốc tế. Hy vọng trong tương lai, hợp tác bảo tàng Việt – Nga sẽ tiếp tục được mở rộng và đi vào chiều sâu, trở thành một kênh quan trọng trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.

Hội thảo không chỉ là dịp tổng kết những thành tựu hợp tác trong lĩnh vực văn hóa, giáo dục, nghệ thuật giữa Việt Nam và Liên bang Nga, mà còn mở ra những định hướng mới, thiết thực và sáng tạo cho tương lai. Đây là minh chứng cho sức sống bền bỉ của đối ngoại nhân dân, góp phần củng cố nền tảng hữu nghị truyền thống và làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Liên bang Nga.

Nhiều đề xuất thúc đẩy hợp tác nhân dân Hà Nội - ASEAN

Tăng cường giao lưu nhân dân giữa TP Đức Châu (Trung Quốc) với các địa phương của Việt Nam