Giải pháp học tập thân thiện cho trẻ em vùng khó khăn

Lớn lên giữa vùng quê sông nước thuần nông của đồng bằng sông Cửu Long, em Huy chỉ bắt đầu làm quen với trường mẫu giáo khi đã tròn 5 tuổi. Ngày đầu đến lớp Lá 2, Trường Mầm non Mỹ Trung (Tiền Giang), Huy nhút nhát, hay khóc và gặp không ít khó khăn trong việc nhận diện mặt chữ và các con số.

Những thay đổi tích cực chỉ bắt đầu khi cô giáo Đỗ Thị Cẩm Hướng – giáo viên của Huy – tham gia khóa tập huấn do Tổ chức Cứu trợ Trẻ em tổ chức. Từ đó, cô Hướng bắt đầu lồng ghép các hoạt động sáng tạo trong phương pháp hỗ trợ trẻ làm quen với đọc viết và toán vào từng tiết học, giúp lớp học trở nên gần gũi, dễ hiểu và phù hợp hơn với trẻ nhỏ như Huy.

Không chỉ đổi mới cách dạy trên lớp, cô Hướng còn tích cực kết nối với các phụ huynh, khuyến khích họ cùng đồng hành trong hành trình học tập của con. Chị Lý – mẹ của Huy – được mời tham gia Câu lạc bộ cha mẹ do nhà trường tổ chức, tại đây chị và các phụ huynh khác được giới thiệu những phương pháp hỗ trợ trẻ làm quen với đọc viết và toán tại nhà một cách gần gũi, dễ thực hiện.

Bé Nguyễn Chiến Huy và mẹ, chị Nguyễn Thị Lý. (Ảnh: Tổ chức Cứu trợ trẻ em)

Ban đầu, chị Lý hào hứng mượn sách truyện từ thư viện mang về đọc cho con. Nhưng khi thấy bé không tập trung, chị dần nản lòng và từng có ý định xin rút khỏi câu lạc bộ. Nhờ sự động viên kiên trì của cô Hướng, chị quyết định ở lại, thử lại – lần này là với sự hiểu biết nhiều hơn về cách đọc truyện tương tác, cuốn hút trẻ.

“Trước đây mình cũng đọc truyện cho con nghe nhưng bé hờ hững lắm. Sau khi tham gia câu lạc bộ, mình biết cách đọc đúng hơn, nên bé chịu nghe, còn hỏi lại nội dung nữa,” chị Lý chia sẻ. Trong những cuốn truyện được mẹ lựa chọn, Huy đặc biệt thích cuốn "Các phương tiện giao thông thi tài", thậm chí có thể kể lại mạch lạc nội dung câu chuyên.

Giờ đây, Huy không còn rụt rè, cũng không còn nước mắt mỗi sáng đến lớp. Em trở nên mạnh dạn hơn, đặc biệt là trong những tiết học kể chuyện và nhận biết chữ cái. Mỗi lần được nghe kể chuyện, Huy chăm chú lắng nghe, đôi mắt ánh lên tò mò, say mê quan sát từng hình vẽ và không ngần ngại giơ tay đặt câu hỏi về các nhân vật trong truyện.

Tiếp tục lan tỏa phương pháp học tập mới

Bộ công cụ Hỗ trợ trẻ mầm non làm quen với Đọc viết và Toán (RTL) và Tăng cường kỹ năng đọc viết cho học sinh tiểu học (Literacy Boost - LB) đã được Tổ chức Cứu trợ Trẻ em tích cực triển khai tại nhiều địa phương, nhiều điểm trường trên cả nước. Theo Tổ chức, hai phương pháp này giúp nâng cao kết quả học tập và sự hào hứng, sẵn sàng đi học cho trẻ em từ 3-11 tuổi, đóng góp trực tiếp vào Đề án tăng cường tiếng Việt cho trẻ em mẫu giáo và tiểu học dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 - 2020 và định hướng 2025 (Quyết định 1008/QĐ-TTg) của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

RTL và LB đã được sử dụng để xây dựng 4 mô-đun tự chọn trong chương trình Bồi dưỡng giáo viên thường xuyên của Bộ Giáo dục và Đào tạo, ban hành năm 2019. Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý đã thực hiện việc tập huấn giảng viên chủ chốt cho 25 tỉnh/ thành phố về Hỗ trợ trẻ mầm non làm quen với Đọc viết và Toán và 30 tỉnh/ thành phố về Tăng cường đọc viết. Nhiều tỉnh đã thực hiện việc tập huấn cho giáo viên và cán bộ nòng cốt toàn tỉnh về các cách tiếp cận này như Lào Cai, Đà Nẵng, Quảng Bình, Đồng Nai, Tiền Giang và nhiều tỉnh đã triển khai mô hình này đến các trường ngoài phạm vi dự án, như Hải Phòng, Điện Biên, Yên Bái, Quảng Nam... Đặc biệt, một số địa phương tuy không thuộc phạm vi dự án nhưng đã tích cực thực hiện triển khai tập huấn cho giáo viên tại tỉnh như Thừa Thiên Huế, Gia Lai.

Ngày 10-13/01/2024, Tổ chức Cứu trợ Trẻ em và Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đồng Tháp tổ chức Tập huấn cho giáo viên mầm non và tiểu học về việc áp dụng phương pháp làm quen với chữ cái, toán và tăng cường kĩ năng đọc, viết trong xây dựng kế hoạch bài học. (Ảnh: Tổ chức Cứu trợ Trẻ em)

Bà Lê Thị Thùy Dương, Giám đốc chương trình Tổ chức Cứu trợ Trẻ em, cho biết: “Các phương pháp Tăng cường kỹ năng đọc viết cho trẻ em tiểu học và Hỗ trợ trẻ mầm non làm quen với Đọc viết và Toán đóng vai trò trung tâm trong chiến lược giáo dục của Tổ chức Cứu trợ Trẻ em, hướng tới việc tạo ra một môi trường giáo dục toàn diện và bao trùm, nơi mọi trẻ em đều có cơ hội phát triển các kỹ năng học tập và kỹ năng sống cần thiết để thành công. Trong thời gian tới, SC sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi áp dụng các phương pháp trên tại Việt Nam, đồng thời tăng cường đầu tư vào tài nguyên số, ứng dụng công nghệ và huy động sự tham gia của cộng đồng để bảo đảm mọi trẻ em đều được hỗ trợ phát triển kỹ năng học tập nền tảng – là chìa khóa giúp các em tự tin bước vào hành trình học tập suốt đời.”

Để hiện thực hóa định hướng này, Tổ chức đã tiến hành điều chỉnh và thử nghiệm các mô hình RTL và LB để phù hợp với các bối cảnh đa dạng hơn, ví dụ như trường học khu vực miền núi, khu vực đô thị đông dân cư hoặc các trường học dành cho trẻ em khuyết tật; lồng ghép các giải pháp công nghệ và thực hiện các nghiên cứu và đánh giá định kỳ để cập nhật và cải tiến các mô hình, đảm bảo hiệu quả cao nhất trong mọi điều kiện triển khai; đồng thời tiếp tục hợp tác với các nhà tài trợ, các tập đoàn, và các tổ chức phi chính phủ để huy động thêm nguồn lực cho việc nhân rộng các mô hình này trong thời gian tới./.

Phát động cuộc thi “Giải pháp đổi mới sáng tạo thích ứng với biến đổi khí hậu cho ngành cà phê” Ngày 02/7, tại Đắk Lắk, Cụm Đổi mới Sáng tạo ngành cà phê - một sáng kiến hợp tác giữa Cơ quan Nghiên cứu Quốc gia Australia (CSIRO) và Trường Đại học Tây Nguyên đã tổ chức phát động cuộc thi “Giải pháp đổi mới sáng tạo thích ứng với biến đổi khí hậu cho ngành cà phê”.

Giáo dục số: Giải pháp học tập sáng tạo cho trẻ em dân tộc thiểu số Kết hợp công nghệ và giáo dục, Tổ chức Cứu trợ Trẻ em (Save the Children) đã và đang giúp hàng nghìn học sinh vượt qua rào cản ngôn ngữ, khơi dậy niềm đam mê học tập thông qua ứng dụng “Vui đọc cùng em”.