Trung Quốc tiếp tục cải tạo trái phép đảo ở Hoàng Sa

Phần mới được bồi đắp nối đảo Bắc với đảo Giữa, cùng với một cấu trúc thẳng có thể chứa đường băng cũng như đường lăn song song, với kích thước tương đương những công trình mà Trung Quốc xây dựng trên Đá Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa.

Hiện, khu vực được cải tạo trên đảo Bắc cách đảo Phú Lâm (thuộc quần đảo Hoàng Sa) 12km về phía Bắc. Phú Lâm là nơi Trung Quốc thiết lập một căn cứ quân sự và sân bay duy nhất phục vụ cả quần đảo Hoàng Sa. Tháng trước, Bắc Kinh triển khai hệ thống tên lửa phòng không HQ-9 cũng trên đảo này.

Hoạt động cải tạo trên đảo Bắc được phát hiện qua vệ tinh từ ngày 9/1. Trung Quốc nạo vét đá ngầm để làm móng cho một bến cảng. Mặc dù hình ảnh mới nhất không có sự xuất hiện của các tàu hút cát Trung Quốc, sự thay đổi hiện trạng của đảo Bắc chứng minh: hoạt động nói trên vẫn đang được tiến hành.

Vẫn còn quá sớm để xác định mục đích của các hoạt động xây dựng ở đảo Bắc. Nằm ở rìa Bắc của quần đảo Hoàng Sa, cách căn cứ hải quân Ngọc Lâm của Trung Quốc 300km về phía Đông Nam, đảo Bắc là nơi phù hợp để giám sát khu vực mà đội tàu mặt biển và tàu ngầm đóng tại Ngọc Lâm phải thường xuyên đi qua.

Ảnh vệ tinh chụp ngày 9/1 (trên) và ngày 2/3 (dưới) cho thấy phần nối giữa đảo Bắc và đảo Giữa mới được bồi đắp. (Ảnh: The Diplomat)

Khu vực bao gồm đảo Bắc và đảo Giữa có kích thước và hình dáng thuận lợi để xây dựng đường băng, với tổng diện tích khoảng 5km². Trong khi đó, khu vực bồi đắp tương tự trên Đá Chữ Thập rộng chưa đến 3km².

Đảo Bắc ít có khả năng trở thành nơi xây dựng sân bay, do nằm gần căn cứ không quân trên đảo Phú Lâm. Tuy nhiên, đảo Phú Lâm hiện có nhiều cơ sở quân sự và dân sự, và còn rất ít bãi đá ngầm gần đó để hỗ trợ việc mở rộng.

Thực trạng quá tải trên đảo Phú Lâm được thể hiện qua vị trí triển khai các tên lửa đất đối không HQ-9. Theo ảnh vệ tinh, khu vực đặt tên lửa là một địa hình mới được bồi đắp. Tận cuối tháng 12/2015, khu vực này vẫn là vùng nước nông có bãi san hô và mới được bồi đắp vào tháng 1/2016, có lẽ chỉ vài ngày trước khi bệ phóng tên lửa được chuyển tới.

Với chỉ một căn cứ không quân duy nhất cho quần đảo Hoàng Sa có tầm quan trọng chiến lược và có thể bị quá tải, 3 đường băng đã được xây ở Trường Sa (trên Đá Chữ Thập, Xu Bi và Vành Khăn), Trung Quốc có thể sẽ xây một căn cứ không quân nữa ở Hoàng Sa, ngay cả khi căn cứ này nằm ngay cạnh đảo Phú Lâm.

Hồng Anh