Tòa quốc tế bắt đầu xét xử tranh chấp Ukraine - Nga

Theo Reuters, Ukraine đệ đơn kiện lên ICJ - tòa chuyên xử lý tranh chấp giữa các nước - vào tháng 1. Hôm nay, phiên xét xử sẽ bắt đầu khi thẩm phán lắng nghe Kiev yêu cầu Moscow ngừng hỗ trợ lực lượng phiến quân ly khai Ukraine.

Ukraine cáo buộc Nga vi phạm Công ước LHQ về chống khủng bố và chống phân biệt đối xử, thông qua việc hậu thuẫn các nhóm ủng hộ Moscow tại bán đảo Crimea và miền Đông Ukraine - nơi đã có khoảng 10.000 người thiệt mạng vì giao tranh suốt 3 năm qua.

Ngoài ra, trong đơn kiện, Ukraine cho rằng các lực lượng ly khai được Moscow hậu thuẫn đã thực hiện "hành vi khủng bố". Kiev trích dẫn các vụ tấn công nhằm vào khu dân cư, cũng như vụ bắn rơi máy bay MH17 của Malaysia Airlines hồi tháng 7/2014 khiến 298 người chết.

Tháng 9 năm ngoái, nhóm điều tra 6 bên do Hà Lan dẫn đầu đã kết luận: MH17 bị bắn hạ bởi một tên lửa đất đối không Buk do Nga sản xuất, phóng đi từ khu vực của phiến quân. Tuy nhiên, các điều tra viên không xác định được thủ phạm.

Quân đội Ukraine tham chiến tại miền Đông đất nước

Về phần mình, Nga nhiều lần khẳng định không gửi quân hoặc viện trợ thiết bị quân sự cho các lực lượng ở miền Đông Ukraine, đồng thời bác bỏ kết quả điều tra về vụ MH17. Ngoài ra, Moscow được cho là sẽ phủ nhận thẩm quyền của ICJ.

Căng thẳng giữa 2 nước leo thang kể từ khi một nhóm chính trị gia và cựu chiến binh Ukraine phát động cuộc phong tỏa nhiều lô hàng, bao gồm cả than đá, chở bằng tàu hỏa từ khu vực kiểm soát của phe ly khai hồi tháng trước. Động thái này đã gây thiệt hại kinh tế cho cả Ukraine và Nga.

Thông thường, ICJ sẽ mất nhiều năm để giải quyết một vụ kiện tụng. Mặc dù phán quyết của tòa là cuối cùng và ràng buộc, ICJ lại không sở hữu phương tiện để thực thi.

Năm 2011, Georgia cũng kiện Nga lên ICJ dựa trên Công ước chống phân biệt đối xử, tương tự vụ kiện của Ukraine. Khi đó, ICJ tuyên bố họ không đủ thẩm quyền xét xử.

Trọng Sang