Tin quốc tế ngày 28/10: Ebola tại CHDC Congo vượt 10.000 ca

Ba khí nhà kính chủ chốt cùng lập kỷ lục mới

Nồng độ ba loại khí nhà kính chủ chốt trong khí quyển gồm carbon dioxide (CO₂), methane (CH₄) và nitrous oxide (N₂O) đều tăng lên mức cao kỷ lục, tiếp tục giữ nhiệt trong khí quyển và làm gia tăng nguy cơ thời tiết cực đoan.

Theo Bản tin Khí nhà kính thường niên lần thứ 22 được Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) công bố ngày 27/10, nồng độ CO₂ trung bình toàn cầu đạt 426,8 ppm, bằng 153% mức thời kỳ tiền công nghiệp. Methane đạt 1.948 ppb, tương đương 267%, còn N₂O đạt 339,1 ppb, bằng 126% mức trước năm 1750.

Khí thải từ các khu công nghiệp. (Ảnh minh họa: KT)

WMO cho biết CO₂ tăng 2,8 ppm trong năm 2025. Mức tăng này thấp hơn kỷ lục của năm trước nhưng vẫn cao hơn tốc độ tăng trung bình trong thập kỷ 2016-2025. Dữ liệu từ các trạm quan trắc cho thấy nồng độ CO₂ tiếp tục đi lên trong năm 2026.

Phó Tổng Thư ký WMO Ko Barrett cảnh báo lượng khí nhà kính tích tụ đang giữ lại lượng nhiệt chưa từng có trong khí quyển. Do CO₂ tồn tại rất lâu, tác động của lượng khí đã phát thải có thể ảnh hưởng đến khí hậu trong nhiều thập kỷ, thậm chí nhiều thế kỷ.

WMO nhấn mạnh việc tiếp tục gia tăng nồng độ các loại khí nêu trên sẽ khiến các đợt nắng nóng, bão nhiệt đới và mưa lớn cực đoan mạnh lên nhanh hơn mức con người từng dự liệu dựa trên dữ liệu lịch sử. Các quốc gia cũng cần theo dõi chặt những khí liên quan đến quá trình chuyển đổi năng lượng như hydro và sulfur hexafluoride (SF₆), trong đó SF₆ có khả năng gây nóng lên trong 100 năm cao hơn CO₂ khoảng 24.300 lần.

Mỹ cam kết khoản vay 5 tỷ USD nâng cấp điện hạt nhân giữa cơn khát điện AI

Bộ Năng lượng Mỹ ngày 27/10 công bố cam kết cho vay có điều kiện lên tới 5 tỷ USD cho Constellation Energy để nâng cấp, hiện đại hóa các nhà máy điện hạt nhân tại Illinois, Maryland và Pennsylvania, trong bối cảnh nhu cầu điện của các trung tâm dữ liệu AI tăng nhanh.

Khoản tài chính dự kiến hỗ trợ nâng công suất tại 8 cơ sở hạt nhân hiện có, bổ sung gần 1,1 GW điện - đủ cung cấp cho hơn 930.000 hộ gia đình. Thay vì xây dựng lò phản ứng mới, Constellation sẽ nâng công suất thông qua cải tiến thiết bị và tua-bin, phương án được đánh giá có thể đưa thêm nguồn điện lên lưới nhanh hơn.

Năng lượng hạt nhân giúp các căn cứ quân sự Mỹ tăng khả năng chống chịu khi lưới điện bị tấn công. (Ảnh minh họa: Bộ Năng lượng Mỹ)

Theo Constellation, các thỏa thuận dài hạn với Google và Amazon đã thúc đẩy hơn 7 tỷ USD đầu tư tư nhân để bổ sung khoảng 1.080 MW công suất hạt nhân. Các tập đoàn công nghệ Mỹ đang tìm kiếm nguồn điện ổn định để đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của hệ thống AI và trung tâm dữ liệu.

Reuters cho biết nhu cầu điện tại Mỹ đang tăng do trung tâm dữ liệu AI, điện khí hóa giao thông và khai thác tiền mã hóa. Chính quyền Tổng thống Donald Trump đồng thời đặt mục tiêu mở rộng mạnh công suất điện hạt nhân, trong đó ưu tiên tận dụng và nâng cấp các lò phản ứng đang hoạt động.

Ebola tại CHDC Congo vượt 10.000 ca, gần 4.900 người tử vong

Số ca Ebola được xác nhận tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo đã vượt 10.000, trong bối cảnh dịch tiếp tục lan rộng và nguy cơ lây nhiễm xuyên biên giới gia tăng.

Theo số liệu được cơ quan y tế CHDC Congo công bố ngày 27/10, nước này ghi nhận 10.060 ca mắc, trong đó 4.887 người tử vong. Đợt dịch do chủng Bundibugyo, được công bố từ giữa tháng 5, đã lan tới 8 tỉnh và trở thành đợt Ebola lớn nhất, gây tử vong nhiều nhất trong lịch sử CHDC Congo.

Nhân viên y tế tiến hành khử trùng để ngăn chặn sự lây lan của dịch Ebola tại Bunia, CHDC Congo. (Ảnh: THX/TTXVN)

WHO cho biết dịch vẫn duy trì mức lây truyền cao. Ituri là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nhất, trong khi xung đột, tình trạng di dời dân cư và khó khăn tiếp cận các vùng dịch đang cản trở phát hiện ca bệnh, truy vết tiếp xúc và điều trị.

Nguy cơ lây lan trong khu vực cũng gia tăng. Kenya đã ghi nhận 9 ca mắc, trong đó 2 trường hợp tử vong; Nigeria cũng phát hiện ca nhập cảnh. Uganda từng ghi nhận 20 ca trong tháng 5 và tháng 6 nhưng hiện không còn ca bệnh hoạt động.

Trong khi đó, thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 2/3 mang tên Tumaini đã được triển khai tại Bunia nhằm đánh giá các vaccine có khả năng bảo vệ trước chủng Bundibugyo, hiện chưa có vaccine được cấp phép riêng. Ervebo là vaccine đầu tiên được đưa vào thử nghiệm; hai ứng viên do Moderna và Đại học Oxford phối hợp với Viện Huyết thanh Ấn Độ phát triển cũng đang được chuẩn bị đánh giá.

Tin quốc tế ngày 20/10: Singapore gây sức ép với doanh nghiệp gây khói mù; 2,76 triệu bản ghi cá nhân tại Hàn Quốc bị lộ Singapore gây sức ép với doanh nghiệp gây ra tình trạng khói mù; chuỗi cà phê Hollys bị tấn công mạng, 2,76 triệu bản ghi cá nhân bị lộ; 80 người thiệt mạng trong vụ tấn công bằng UAV tại Sudan... là tin tức quốc tế đáng chú ý ngày 20/10.

Tin quốc tế ngày 21/10: Google thua kiện tại Đức vì bị khiếu nại chụp nhà riêng từ trên không Chụp nhà riêng từ trên không, Google thua kiện tại Đức; Ebola tới Nigeria, 44 người tiếp xúc bị theo dõi; Pháp chốt nguồn cung 295.000 tấn diesel mỗi tháng từ vùng Vịnh... là tin tức quốc tế đáng chú ý ngày 21/10.