Thiếu tướng Nguyễn Hữu Ngọc: TCT Xây dựng Trường Sơn có thể thực hiện vai trò dẫn dắt trong đầu tư và xây dựng cơ bản

- Thưa ông, việc hoàn thiện danh mục doanh nghiệp nhà nước mạnh, quy mô lớn, có vai trò dẫn dắt trong ngành, lĩnh vực then chốt, chiến lược của nền kinh tế đã được nêu ra trong buổi gặp của Thủ tướng Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp mới đây. Là một doanh nghiệp dẫn đầu trong ngành xây dựng, theo ông danh mục này nên được xây dựng dựa trên những tiêu chí nào?

- Vừa qua Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế Nhà nước. Đây là một Nghị quyết rất quan trọng, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng, Nhà nước và Chính phủ trong phát triển kinh tế đất nước, nhằm thực hiện hóa mục tiêu đưa đất nước ta trở thành đất nước đang phát triển có nền công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và trở thành nước phát triển, thu nhập cao theo định hướng Xã hội Chủ nghĩa vào năm 2045.

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Ngọc, Tư lệnh Binh đoàn 12.

Với mục tiêu nâng cao hiệu quả, phát huy vai trò chủ đạo, tiên phong theo định hướng chiến lược của kinh tế Nhà nước trong các ngành, lĩnh vực then chốt, thiết yếu; dẫn dắt, hỗ trợ các thành phần kinh tế cùng phát triển. Danh mục này nên dựa trên các tiêu chí sau:

* Có năng lực chuyên môn và kinh nghiệm, hoạt động trong các ngành, lĩnh vực then chốt; chiến lược của nền kinh tế như: Quốc phòng an ninh, nguyên lý vận tải, logistic, tài chính – ngân hàng, khoa học – công nghệ, điện tử viễn thông, hạ tầng số; khai thác và chế biến khoáng sản chiến lược, hóa chất xây dựng, vật liệu xây dựng, nông – lâm nghiệp.

* Có quy mô lớn về vốn chủ sở hữu và đảm bảo hiệu quả sản xuất kinh doanh.

* Có năng lực về con người và xe máy, thiết bị.

* Có hệ thống quản lý, quản trị chuyên nghiệp, hiện đại, cụ thể là quản trị doanh nghiệp trên nền tảng số, áp dụng nguyên tắc quản trị của OECD (Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế).

* Có văn hóa doanh nghiệp, sự chuyên nghiệp và tuân thủ pháp luật.

- Hiện nay ở Việt Nam chưa có sự điều chỉnh trong chính sách, dù là khái quát nhất, về doanh nghiệp nhà nước có vai trò dẫn dắt. Theo ông để luật hoá khái niệm này trước hết cần bổ sung những gì vào các quy định hiện hành?

- Theo tôi, chúng ta cần ban hành bổ sung các cơ chế, chính sách để doanh nghiệp Nhà nước áp dụng các hình thức đầu tư theo phương thức công – tư như “đầu tư công – quản trị tư”; “đầu tư tư – sử dụng công” và các hình thức hợp tác công – tư khác. Cùng với đó là tiếp tục hoàn thiện theo những hướng sau:

* Bổ sung, hoàn thiện quy định, xác định rõ nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của các chức danh quản lý trong hệ thống quản trị của doanh nghiệp Nhà nước, đảm bảo trách nhiệm đi đôi với quyền hạn.

* Làm rõ cơ chế đánh giá hiệu quả doanh nghiệp Nhà nước theo nguyên tắc đánh giá tổng thể mục tiêu, nhiệm vụ được giao, vì thực tế hiện nay có một số công trình, dự án doanh nghiệp Nhà nước thực hiện không vì lợi nhuận.

* Luật hóa để tạo cơ chế thuận lợi phát triển doanh nghiệp Nhà nước có quy mô lớn thông qua tăng vốn điều lệ, bổ sung vốn khi được giao nhiệm vụ.

* Luật hóa cho doanh nghiệp Nhà nước sử dụng các nguồn lực để chủ động dẫn dắt, kích hoạt và huy động mạnh mẽ các nguồn lực xã hội, của đất nước, cụ thể là các nguồn tài nguyên như đất đai, mỏ vật liệu đặc thù để đưa vào phục vụ các mục tiêu kinh tế trọng điểm của đất nước.

- Muốn một doanh nghiệp thể hiện thành công vai trò dẫn dắt thì không thể thiếu một hệ sinh thái liên quan như môi trường thuận lợi hỗ trợ cho các doanh nghiệp nhỏ, sự ưu đãi về thuế hay những điều kiện đặc thù trong giai đoạn ban đầu. Thưa ông, cấp thẩm quyền nên chuẩn bị những gì để khi đưa mô hình doanh nghiệp Nhà nước có vai trò dẫn dắt vào thực tế sẽ thu được hiệu quả trong thời gian sớm nhất?

- Hãy luật hóa để phát huy vai trò Tổng thầu; cơ chế giao thầu phụ; cơ chế liên danh liên kết (đảm bảo việc thực hiện được thuận tiện, không vi phạm pháp luật, thể hiện trách nhiệm, nghĩa vụ từng thành phần tham gia hơn).

Cùng với đó là đồng thời tạo các cơ chế chính sách thông thoáng, rõ ràng để các doanh nghiệp Nhà nước đầu tư, liên kết với các doanh nghiệp khác trong chuỗi giá trị thuộc lĩnh vực kinh doanh chính hoặc các doanh nghiệp công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số nhằm hình thành các doanh nghiệp, nhóm doanh nghiệp tiên phong, dẫn dắt.

- Binh đoàn 12 (Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn) có thể đóng góp những gì trong vai trò doanh nghiệp nhà nước có vai trò dẫn dắt, thưa ông?

- Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn hiện là doanh nghiệp Nhà nước thuộc Top đầu trong lĩnh vực xây dựng cơ bản. Chúng tôi có đủ năng lực về vốn, con người và xe máy thiết bị. Tổng công ty cũng có hệ thống quản lý, quản trị tốt, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý điều hành các dự án lớn, trọng điểm của đất nước, đồng thời có uy tín, thương hiệu trên thị trường và có một hệ sinh thái đủ lớn để tạo thành chuỗi giá trị từ cung ứng đến sản xuất. Do đó có thể thực hiện vai trò dẫn dắt trong lĩnh vực đầu tư và thi công hạ tầng xây dựng cơ bản.

Một điểm đặc biệt nữa là với kinh nghiệm, tiềm lực của mình, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn có thể đảm nhiệm vai trò tiên phong, dẫn dắt tại các dự án trọng điểm đòi hỏi công nghệ mới, kỹ thuật cao.

Chúng tôi là doanh nghiệp Quân đội, vừa thực hiện nhiệm vụ quân sự quốc phòng, vừa thực hiện nhiệm vụ kinh tế, có truyền thống và tinh thần trong công cuộc xây dựng nền quốc phòng toàn dân, xây dựng thế trận lòng dân góp phần giữ vững an ninh chính trị, bảo vệ tổ quốc (tham gia cứu hộ, cứu sập; xóa đói giảm nghèo; tái thiết Làng Nủ, Nậm Tông, cầu Phong Châu,...). Với nền tảng đó, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn có uy tín và khả năng quy tụ được nhiều lực lượng trong xã hội để nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động nói chung.

-Trân trọng cảm ơn ông!