Tháng 5: Tổng thống Mỹ Obama đến Việt Nam sẽ bàn những vấn đề gì?

Ông Obama (ảnh) sẽ là tổng thống thứ 3 liên tiếp của Mỹ thăm Việt Nam, sau hai tổng thống tiền nhiệm là Bill Clinton và George W. Bush.

Chưa rõ lịch trình cụ thể

Tuy nhiên, lịch trình cụ thể của chuyến đi này hiện vẫn được hai nước sắp xếp và chưa có quyết định các hoạt động cụ thể nào, có thể phải đến rất sát ngày Tổng thống Mỹ Obama bay đến Hà Nội mới có lịch chính thức.

Có khả năng, cũng như hai người tiền nhiệm Bill Clinton và George Bush từng đến thăm Việt Nam lần lượt trong các năm 2000 và 2006, Tổng thống Obama dự kiến sẽ gặp các lãnh đạo cấp cao của Việt Nam ở Hà Nội, sau đó tới TP.HCM và có thể sẽ phát biểu tại một trường đại học.

Liên quan đến chuyến thăm, các vấn đề hai bên quan tâm được dự báo bao gồm: việc mở đường bay thẳng giữa Việt Nam và Mỹ, quan hệ thương mại cũng như Hiệp định Đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương, tăng cường quan hệ giáo dục và giao lưu nhân dân, khởi động Đại học Fulbright, cũng như tăng cường quan hệ quốc phòng-an ninh.

Ngoài ra, theo Dân Trí một nguồn tin phía Việt Nam cho hay, Chính phủ Việt Nam rất quan tâm đến việc Mỹ xem xét việc công nhận Việt Nam có nền kinh tế thị trường và dỡ bỏ lệnh cấm bán vũ khí sát thương cho Việt Nam hay không.

Ở một diễn biến khác có liên quan, hãng tin Reuters dẫn một nguồn tin thân cận với Nhà Trắng cho hay một nhân tố chính ảnh hưởng tới quyết định của ông Obama sẽ là liệu Việt Nam có tiến tới các thỏa thuận quốc phòng lớn với Mỹ hay không, một lợi ích tiềm tàng về công ăn việc làm tại Mỹ vốn có thể làm dịu sự phản đối của quốc hội trong việc dỡ bỏ lệnh cấm vũ khí.

Nhưng sẽ thảo luận kỹ vấn đề Biển Đông

Trong khi đó, tại Hà Nội sáng ngày 10/5, Trợ lý ngoại trưởng Mỹ phụ trách các vấn đề Đông Á và Thái Bình Dương Daniel Russel (ảnh) cho biết Mỹ rất quan tâm tới vấn đề Biển Đông và chủ đề này sẽ được thảo luận kỹ giữa Tổng thống Barack Obama và các nhà lãnh đạo Việt Nam trong chuyến thăm sắp tới.

Chuyến thăm của ông Russel kéo dài 2 ngày, 9 và 10/5, diễn ra trước thềm chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Mỹ Barack Obama vào cuối tháng này.

"Ngoại trưởng Mỹ John Kerry đã thảo luận vấn đề Biển Đông với Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh trong cuộc gặp gần đây. Bản thân tôi đã thảo luận với giới chức Việt Nam về vấn đề này. Tôi tin rằng trong chuyến thăm sắp tới vấn đề Biển Đông sẽ được thảo luận kỹ giữa Tổng thống Obama và các nhà lãnh đạo Việt Nam", Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ nói.

"Mỹ không đứng về bên nào trong tranh chấp Biển Đông nhưng chúng tôi ủng hộ luật pháp quốc tế và ủng hộ Luật Biển", ông Russel nhấn mạnh.

Ông cho biết, tình hình Biển Đông là mối quan tâm lớn của tất cả các nước, không chỉ đối với các nước có tuyên bố chủ quyền trong vùng biển này như Việt Nam, Philippines, Malaysia… mà còn là mối quan tâm của các nước khác trong khu vực và cộng đồng quốc tế. Nhiều quốc gia đã bày tỏ quan ngại về các hành động của Trung Quốc trong việc cải tạo đất, cải tạo các thực tế địa lý, xây dựng quy mô lớn và quân sự hóa các tiền đồn ở Biển Đông.

Đồng thời, theo ông Mỹ là quốc gia số 1 thế giới và tàu, thuyền và máy bay của Mỹ có thể đi lại bất kỳ đâu mà luật pháp quốc tế cho phép. Tuy nhiên, Mỹ sẽ không thỏa mãn nếu các nước khác, nhất là các nước nhỏ, không được thực hiện các quyền như Mỹ được hưởng: "Nếu một nền hải quân mạnh nhất thế giới không thể thực hiện các hoạt động phù hợp với luật pháp quốc tế thì sao hải quân và tàu thuyền của các nước nhỏ hơn có thể thực hiện các quyền đó? Nếu tàu chiến và tàu hải quân không thực hiện được các quyền chính đáng thì làm sao các tàu của ngư dân và tàu chở hàng có thể thực hiện các quyền đó mà không bị các lực lượng mạnh hơn ngăn cản?".

T.H