Trang chủ Gia đình Việt Tập tục
07:02 | 25/03/2020 GMT+7

Tết Hàn thực vào ngày nào? Nguồn gốc và ý nghĩa của Tết Hàn thực

aa
Cứ đến Tết Hàn thực - mùng 3/3 âm lịch người Việt thường làm bánh trôi bánh chay để cúng ông bà tổ tiên nhưng ít ai biết nguồn gốc, ý nghĩa và phong tục của ngày này.
nguon goc y nghia cua tet han thuc Cầu tự - tục lệ hình thành từ khao khát có con của những gia đình hiếm muộn thời xưa
nguon goc y nghia cua tet han thuc Tục lệ bán mở hàng có từ bao giờ? Bán mở hàng thế nào để đắt khách?

Tết Hàn thực là ngày nào?

Theo nghĩa chữ Hán "Hàn" là lạnh, "thực" là ăn, "Tết Hàn thực" là Tết ăn đồ lạnh. Tết Hàn thực là một ngày Tết vào 3/3 âm lịch hàng năm. Năm 2020, Tết Hàn thực rơi vào ngày 26/3 dương lịch.

Nguồn gốc Tết Hàn thực

Ngày tết này ở Việt Nam bắt nguồn từ một phong tục của người Trung Quốc được lưu truyền cho đến ngày nay. Nguồn gốc của phong tục này liên quan đến câu chuyện vào đời Xuân Thu giữa vua nước Tần là Tấn Văn Công và hiền sĩ Giới Tử Thôi.

Chuyện kể rằng vào đời Xuân Thu (770 - 221 trước Công nguyên), vua Tấn Văn Công nước Tấn gặp loạn nên phải bỏ nước lưu vong sống cảnh nay trú nước Tề, mai ở nước Sở. Bấy giờ, có một hiền sỹ tên là Giới Tử Thôi, theo phò vua đã giúp đỡ nhiều mưu kế.

nguon goc y nghia cua tet han thuc
Nguồn gốc Tết Hàn thực.

Giới Tử Thôi theo phò vua Tấn Văn Công trong vòng 19 năm, cùng nhau "nếm mật nằm gai". Một hôm, trên đường lánh nạn, lương thực cạn kiệt, Giới Tử Thôi phải lén cắt một miếng thịt đùi mình nấu lên dâng vua. Vua ăn xong, hỏi ra mới biết đem lòng cảm kích vô cùng.

Về sau, Tấn Văn Công giành lại được ngôi vương, trở về làm vua nước Tấn, phong thưởng rất hậu cho những người có công khi xưa, nhưng lại quên mất Giới Tử Thôi.

Giới Tử Thôi cũng không oán giận gì, nghĩ mình theo phò vua là chuyện nên làm. Ông cho rằng những việc đó đâu có gì đáng nói nên đã về nhà đưa mẹ vào núi Điền Sơn ở ẩn. Tấn Văn Công về sau nhớ ra, cho người đi tìm Tử Thôi. Nhưng vì là người không tham danh vọng, Tử Thôi nhất quyết không quay về lĩnh thưởng.

Vì muốn thúc ép Tử Thôi quay về, Tấn Văn Công ra lệnh đốt rừng. Không ngờ Tử Thôi quyết chí, hai mẹ con cùng chịu chết cháy trong rừng.

Nhà vua hối hận cho lập miếu thờ. Hàng năm, đến ngày 3/3 là ngày chết cháy của 2 mẹ con Tử Thôi thì cấm dùng lửa nấu ăn, ngay cả việc làm cỗ cúng cũng phải làm từ hôm trước, đây được coi là ngày Tết Hàn thực.

nguon goc y nghia cua tet han thuc
Bánh trôi, bánh chay là hai món ăn truyền thống ngày Tết Hàn thực.

Ý nghĩa Tết Hàn thực

Ở Việt Nam, Tết Hàn Thực đã được hợp nhất với Tết bánh trôi, bánh chay và khi du nhập vào Việt Nam, ngày Tết Hàn Thực có ý nghĩa tâm linh khác. Tết tháng 3 tại Việt Nam, thể hiện rõ nét đặc trưng văn hóa, lối sống riêng của người Việt. Tết Hàn thực của người Việt chủ yếu mang ý nghĩa hướng về cội nguồn, tổ tiên, ghi nhớ công ơn của những người đã khuất.

Dù ai đi đâu, ở đâu đến ngày mùng 3/3 Âm lịch cũng cố gắng về với gia đình để được cùng nhau ngồi bên mâm cơm sum họp gia đình. Truyền thống này đã ăn sâu vào tiềm thức người Việt, để rồi cứ đến ngày Tết Hàn thực, các gia đình lại nô nức chuẩn bị làm bánh trôi, bánh chay.

Phong tục trong Tết Hàn thực

nguon goc y nghia cua tet han thuc
Các gia đình thường quây quần bên nhau, cùng nặn bánh trôi bánh chay dâng cúng tổ tiên.

Để phù hợp với văn hóa của người Việt, phong tục cúng Tết Hàn Thực cũng có nhiều thay đổi. Khác với Tết Hàn Thực ở Trung Quốc - thường không đốt lửa trong 3 ngày và chỉ ăn đồ lạnh đã nấu sẵn trước đó, người Việt không kiêng lửa, mọi việc nấu nướng vẫn diễn ra bình thường. Người Việt Nam cũng quen gọi ngày Tết này với cái tên dân dã là Tết bánh trôi, bánh chay nhiều hơn Tết Hàn Thực.

Trong ngày này, các gia đình Việt sẽ chuẩn bị bánh trôi, bánh chay để lễ Phật, cúng gia tiên, thậm chí nhiều nơi cúng thần hoàng, bày tỏ lòng thành.

nguon goc y nghia cua tet han thuc
Bánh trôi bánh chay nhiều màu sắc được nhiều người ưa chuộng.

Bánh trôi, bánh chay chính kết tinh của văn hóa, bản sắc của người Việt, thể hiện rõ nhất nền văn minh lúa nước lâu đời của dân tộc Việt Nam.

Bắt nguồn từ tích truyện “bọc trăm trứng của mẹ Âu Cơ”, bánh trôi tượng trưng cho 50 quả trứng nở ra thành 50 người con lên rừng theo mẹ. Bánh chay tượng trưng cho 50 quả trứng nở ra thành 50 người con theo cha xuống biển. Chính vì thế, bánh trôi, bánh chay của người Việt cũng không giống với người dân Trung Quốc mà mang trong mình đặc sắc riêng của nền ẩm thực Việt Nam.

nguon goc y nghia cua tet han thuc Tết Hàn thực và câu chuyện thú vị về bánh trôi, bánh chay

Nhắc đến Tết Hàn thực là nghĩ ngay đến bánh trôi, bánh chay. Xung quanh hai món bánh đặc trưng của ngày lễ tết này, ...

nguon goc y nghia cua tet han thuc Mách bạn cách làm bánh cuốn từ bánh tráng khô, không cần dùng bột

Tham khảo công thức làm bánh cuốn từ bánh tráng khô không cần hoà bột, không phải dùng chảo chống dính tráng bánh.

nguon goc y nghia cua tet han thuc Bát hương "khổng lồ" ở Phú Thọ: Thắp hương sao cho đúng?

Mới đây trên mạng xã hội xuất hiện hình ảnh về bát hương "khổng lồ" được cho là ở Phú Thọ. Có lẽ gia chủ ...

Khương Châu
Nguồn:

Tin bài liên quan

Các tin bài khác

Mời ông bà về ăn Tết

Mời ông bà về ăn Tết

“Ra mộ mời ông bà về ăn Tết đi con”. Câu nhắc quen thuộc ấy cứ đến cuối năm lại vang lên trong nhiều gia đình Việt.
Những việc nên làm dịp Tết Thanh minh

Những việc nên làm dịp Tết Thanh minh

Tết Thanh minh là một trong những ngày lễ quan trọng không chỉ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc mà còn là dịp để tưởng nhớ tổ tiên và kết nối các thế hệ trong gia đình.
Lễ tế Xã Tắc tại Huế: cầu cho quốc thái dân an, mùa màng bội thu và nhân dân no ấm

Lễ tế Xã Tắc tại Huế: cầu cho quốc thái dân an, mùa màng bội thu và nhân dân no ấm

Được tổ chức ngày 10/03 (nhằm ngày 11 tháng 02 Âm lịch) tại Di tích Đàn Xã Tắc – phường Thuận Hòa (Quận Phú Xuân, Thành phố Huế), Lễ tế Xã Tắc là nghi lễ cung đình triều Nguyễn, để cầu cho thiên hạ thái bình, quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu và nhân dân no ấm.
Tín ngưỡng thờ cúng của người Việt qua lăng kính học giả Pháp

Tín ngưỡng thờ cúng của người Việt qua lăng kính học giả Pháp

Cuốn sách “Biểu tượng, phù hiệu và đồ thờ của người An Nam” của học giả Pháp Gustave Dumoutier khám phá đời sống tinh thần của người Việt thế kỷ XIX

Đọc nhiều

Đại sứ Cuba tại Việt Nam: Công tác chuẩn bị bầu cử tại Việt Nam được triển khai chu đáo

Đại sứ Cuba tại Việt Nam: Công tác chuẩn bị bầu cử tại Việt Nam được triển khai chu đáo

Trao đổi với tạp chí Thời đại, Đại sứ Cuba tại Việt Nam Rogelio Polanco Fuentes cho rằng công tác chuẩn bị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 của Việt Nam được triển khai chu đáo, tạo điều kiện để cử tri trên khắp cả nước tham gia ngày hội dân chủ.
Cần Thơ có thêm 4 trường được công nhận xuất sắc trong giảng dạy tiếng Pháp

Cần Thơ có thêm 4 trường được công nhận xuất sắc trong giảng dạy tiếng Pháp

Ngày 11/3, tại Trường THPT Châu Văn Liêm (thành phố Cần Thơ) diễn ra Lễ trao biển hiệu kiểm định chất lượng giáo dục Label FrancEducation cho các trường phổ thông trên địa bàn thành phố Cần Thơ, gồm Trường THPT Châu Văn Liêm và Trường Tiểu học Mạc Đĩnh Chi.
Tổng Thư ký Hội hữu nghị Brazil - Việt Nam: Quốc hội khóa XVI sẽ tiếp tục thúc đẩy Việt Nam phát triển

Tổng Thư ký Hội hữu nghị Brazil - Việt Nam: Quốc hội khóa XVI sẽ tiếp tục thúc đẩy Việt Nam phát triển

Trả lời phỏng vấn tạp chí Thời đại, nhà báo, nhà sử học Pedro de Oliveira, Tổng Thư ký Hội hữu nghị Brazil - Việt Nam cho rằng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 là sự kiện chính trị quan trọng của Việt Nam, mở ra kỳ vọng tiếp tục thúc đẩy phát triển đất nước và tăng cường hợp tác quốc tế.
Việt Nam đề cao hợp tác đa phương tại phiên họp Đại hội đồng WTO

Việt Nam đề cao hợp tác đa phương tại phiên họp Đại hội đồng WTO

Ngày 10/3 tại Geneva (Thụy Sĩ), Đại sứ Mai Phan Dũng, Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại Geneva, Tham tán Công sứ Phạm Quang Huy và các cán bộ Phái đoàn đã tham dự phiên họp thường kỳ đầu tiên năm 2026 của Đại hội đồng Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), tích cực tham gia thảo luận các vấn đề then chốt như cải cách WTO, trợ cấp thủy sản và an ninh lương thực, đồng thời kêu gọi các thành viên tăng cường hợp tác nhằm củng cố hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ.
Đón Tổ bầu cử sớm trên biển hoàn thành nhiệm vụ trở về đất liền

Đón Tổ bầu cử sớm trên biển hoàn thành nhiệm vụ trở về đất liền

Sáng 12/3, tại phường Phước Thắng, TP. Hồ Chí Minh, Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân phối hợp với Ủy ban Bầu cử xã Long Sơn tổ chức đón Tổ bầu cử sớm trên biển trở về đất liền sau 15 ngày thực hiện nhiệm vụ đưa thùng phiếu đến với cử tri trên các nhà giàn DK1, tàu trực và ngư dân đang khai thác hải sản trên thềm lục địa phía Nam của Tổ quốc.
Sẵn sàng chiến đấu bảo vệ bầu cử tại Vùng 3 Hải quân

Sẵn sàng chiến đấu bảo vệ bầu cử tại Vùng 3 Hải quân

Sáng 12/3, đoàn công tác Bộ Tổng Tham mưu do Thượng tướng Phạm Trường Sơn, Phó tổng Tham mưu trưởng làm trưởng đoàn đã kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu (SSCĐ) bảo vệ bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 tại Vùng 3 Hải quân.
Đổi mới chương trình Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới Việt Nam-Trung Quốc

Đổi mới chương trình Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới Việt Nam-Trung Quốc

Điểm nhấn của kỳ Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới Việt Nam-Trung Quốc lần thứ 10 là hoạt động tuần tra liên hợp và huấn luyện liên hợp trên vùng biển Vịnh Bắc Bộ giữa hải quân hai nước.
infographic bau cu quoc hoi va hdnd cach tra cuu thong tin ve nguoi ung cu tren vneid
infographic thu tuong chi dao 9 nhiem vu trong tam ung pho bien dong toan cau
infographic den nam 2030 phan dau thu nhap binh quan nguoi dan nong thon tang gap 25 3 lan so voi nam 2020
infographic 4 moc thoi gian cua 4 ky nguyen quan trong trong 100 nam dang lanh dao
infographic 5 diem then chot co y nghia quyet dinh trong to chuc thuc hien nghi quyet dai hoi xiv cua dang
infographic nghi quyet so 68 nqtw tac dong sau rong toi toan bo nen kinh te
infographic nhung nghi quyet chien luoc dua viet nam buoc vao ky nguyen moi
Xin chờ trong giây lát...
Tổ chức Giao lưu Quốc tế Việt Nam Nhật Bản (FAVIJA): thúc đẩy hữu nghị, hợp tác đa phương
[Video] Vũ điệu chúc xuân sôi động của Đại sứ Hà Lan tại Việt Nam
[Video] Đại sứ Lào tại Việt Nam tin tưởng Đại hội XIV sẽ tạo động lực mạnh mẽ cho Việt Nam phát triển toàn diện
[Video] WVIV thúc đẩy nông nghiệp tái sinh, nâng cao sinh kế cộng đồng tại Thanh Hóa
[Video] Plan International và Tỉnh Đoàn Quảng Trị xây dựng lực lượng thanh niên hành động vì khí hậu
[Video] 10 sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch tiêu biểu năm 2025
Plan International Việt Nam hỗ trợ khẩn cấp hơn 1,8 tỷ đồng cho người dân Đà Nẵng sau bão
Vietnam Happy Fest 2025: Lan tỏa những giá trị hạnh phúc giữa lòng Hà Nội
[VIDEO] Tổ chức Cứu trợ Trẻ em tiếp sức trẻ em Bắc Ninh sớm quay về nhịp sống sau thiên tai
[Video] World Vision hỗ trợ hơn 1.100 người dân Quảng Ngãi tiếp cận nước sạch bền vững
[Video] Đồng tâm, dốc sức cứu trợ đồng bào vùng lũ
[Video] Ấn Độ tặng Giải thưởng Hòa bình Romesh Chandra cho bà Nguyễn Thị Bình
[Video] Lễ dâng y Kathina tại Đà Nẵng: Sợi dây gắn kết Phật giáo các nước châu Á
Cả nước hướng về Thái Nguyên: Chung tay giúp người dân vượt qua mưa lũ
Trailer lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ nhất
Dự báo thời tiết các khu vực trên cả nước dịp bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Dự báo thời tiết các khu vực trên cả nước dịp bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia dự báo thời tiết phục vụ công tác tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, từ ngày 13-16/3.
Sẵn sàng phương án ứng phó thiên tai trong thời gian diễn ra bầu cử

Sẵn sàng phương án ứng phó thiên tai trong thời gian diễn ra bầu cử

Trước thời điểm diễn ra cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, lực lượng chức năng đã chủ động triển khai nhiều biện pháp nhằm ứng phó với các tình huống thiên tai có thể xảy ra, bảo đảm an toàn cho người dân và hoạt động bầu cử trên phạm vi cả nước.
Thời tiết hôm nay (11/3): Miền Bắc rét về đêm và sáng, ngày nắng

Thời tiết hôm nay (11/3): Miền Bắc rét về đêm và sáng, ngày nắng

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn Quốc gia, ngày 11/3, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ duy trì trạng thái rét về đêm và sáng sớm, nhiều nơi xuất hiện sương mù nhẹ, trưa chiều trời nắng.
Nắm rõ quy định để lá phiếu hợp lệ trong ngày bầu cử 15/3

Nắm rõ quy định để lá phiếu hợp lệ trong ngày bầu cử 15/3

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 sẽ diễn ra vào Chủ nhật, ngày 15/3/2026. Để thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ công dân, mỗi cử tri cần nắm rõ quy trình bỏ phiếu, cách ghi phiếu bầu cũng như các quy định liên quan nhằm bảo đảm lá phiếu hợp lệ và đúng quy định pháp luật.
39 suất học bổng toàn phần tại New Zealand

39 suất học bổng toàn phần tại New Zealand

Đại sứ quán New Zealand tại Hà Nội thông qua Cục Hợp tác quốc tế – Bộ Giáo dục và Đào tạo thông báo Chương trình Học bổng toàn phần bậc học Thạc sĩ và Tiến sĩ do Chính phủ New Zealand tài trợ (Manaaki New Zeaaland Scholarship) dành cho công dân Việt Nam.
Bầu cử Quốc hội và Hội đồng Nhân dân: Những điều cần biết về cử tri

Bầu cử Quốc hội và Hội đồng Nhân dân: Những điều cần biết về cử tri

Công dân Việt Nam là người có quốc tịch Việt Nam tính đến ngày bầu cử (15/3/2026), đủ 18 tuổi trở lên và có đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật về bầu cử đều có quyền bầu cử.
Phiên bản di động