Phương án tối ưu cho cuộc di dân lớn nhất Cố đô Huế?

Sống “bám” trên di sản

Kinh thành Huế là công trình di tích có giá trị về lịch sử, văn hóa, kiến trúc, cảnh quan môi trường và quân sự. Kinh thành Huế được quy hoạch và xây dựng trong thời gian 30 năm (tháng 5/1803 đến tháng 5/1832), bao gồm nhiều hạng mục như: Hộ Thành hào, tuyến phòng lộ, tường thành, 24 eo bầu (pháo đài), Kỳ Đài, Trấn Bình đài và 10 cổng thành.

Hàng chục năm nay, khu vực thượng thành và các khu vực di tích đặc biệt bị người dân chiếm dụng để dựng nhà và trồng hoa màu, đe dọa sự an toàn của các di tích. Việc này đòi hỏi sự di dời, giải phóng để bảo vệ khu vực I hệ thống di tích Kinh thành Huế thuộc quần thể Di tích Cố đô Huế.

Hàng chục năm nay, khu vực thượng thành và các khu vực di tích đặc biệt bị người dân chiếm dụng để dựng nhà và trồng hoa màu, đe dọa dự an toàn của các di tích.

Ông Đặng Văn Tố, trú tại phường Thuận Lộc, TP.Huế cho biết: “Gia đình chúng tôi sinh sống trên khu vực thượng thành từ hàng chục năm nay. Mới đây, nghe có đề án di dời các hộ dân tại đây tới khu tái định cư mới ai cũng phấn khởi. Hi vọng chính quyền tạo điều kiện để chúng tôi có chỗ ở, để yên tâm sinh sống”.

Được biết, tại cuộc họp thường kỳ của UBND tỉnh Thừa Thiên-Huế tháng 10 vừa qua, ông Hoàng Ngọc Khanh, Chánh Văn phòng UBND tỉnh thông tin, phần lớn các hộ dân sống trong những ngôi nhà tạm bợ, điều kiện vệ sinh, môi trường không đảm bảo, ảnh hưởng đến sức khỏe và mỹ quan đô thị, xâm phạm nghiêm trọng di tích. Trước thực trạng trên, tỉnh Thừa Thiên-Huế lên kế hoạch di dời 4.200 hộ dân ra khỏi khu vực I di tích Kinh thành Huế.

Những khu “ổ chuột” nhiều thế hệ còn sinh sống trên khu đất Kinh thành Huế

Sẵn sàng cho cuộc di dân lịch sử

Ngày 20/10, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế đã tổ chức đoàn khảo sát thực địa khu vực giải tỏa trong khuôn khổ Dự án di dời giải tỏa các hộ dân khu vực Kinh thành Huế. Buổi khảo sát có sự tham gia của các cơ quan báo chí, truyền thông cùng các sở ngành chức năng có liên quan.

Theo Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, trong giai đoạn từ 1996 đến 2018, tỉnh Thừa Thiên-Huế đã thực hiện di dời được 1.050 hộ dân tại các khu vực di tích như: Hai bên bờ sông Ngự Hà, Đàn Xã Tắc, Lầu Tàng Thơ và thượng thành, Eo bầu phía Nam Kinh thành. Tuy nhiên, sự gia tăng dân số tự nhiên tạo áp lực lớn lên các khu vực di tích còn lại chưa được di chuyển dân cư; và hiện nay trong khu vực I của các di tích thuộc Kinh thành Huế có khoảng hơn 4.200 hộ dân sinh sống.

Những nóc nhà “kỳ bí” trên khu vực I của các di tích thuộc Kinh thành Huế trong lòng Cố đô Huế.

Theo Đề án di dời dân cư, giải phóng mặt bằng của khu vực I di tích Kinh thành Huế vừa được UBND tỉnh Thừa Thiên- Huế thông qua, sẽ có hơn 4.200 hộ dân được di dời theo đề án.

Theo đó, đề án sẽ được thực hiện trong thời gian từ năm 2019 đến 2025, với hai cuộc di dân lịch sử ra khỏi các vùng di tích với tổng kinh phí thực hiện khoảng hơn 2.800 tỷ đồng.

Hộ ông Đặng Văn Tố hồ hởi chia sẻ: “Hi vọng chính quyền tạo điều kiện để chúng tôi có chỗ ở, để yên tâm sinh sống”.

Được biết, hiện Đề án di dời dân cư, giải phóng mặt bằng của khu vực I di tích Kinh thành Huế đang được chuẩn bị lấy ý kiến của các bộ ngành và sau đó sẽ được trình báo cáo Thủ tướng Chính phủ phê duyệt thực hiện.

Dự án thành công sẽ giúp cho hàng ngàn hộ dân có điều kiện sống tốt hơn tại khu tái định cư mới. Sau khi thực hiện việc di dời, sẽ tiến hành cải tạo mặt bằng, trả lại nguyên trạng cho di tích đồng thời triển khai trùng tu, tôn tạo và bảo tồn di tích phục vụ du lịch ở khu vực Kinh thành Huế.

Bài và ảnh T.Anh-P.Hoàng