Nhà nghiên cứu Kyril Whittaker: Việt Nam chọn cách tiếp cận phát triển vì người dân

- Trong bối cảnh Việt Nam bước vào "kỷ nguyên vươn mình của dân tộc", ông đánh giá thế nào về vai trò và đóng góp của Việt Nam trong các vấn đề khu vực và quốc tế hiện nay?

Việt Nam đang không ngừng khẳng định vị thế ngày càng tăng trên trường quốc tế thông qua đường lối đối ngoại hữu nghị, hợp tác với tất cả các quốc gia, được thể hiện rõ nét trong chính sách "ngoại giao cây tre". Cách tiếp cận này cho phép Việt Nam vừa mở rộng quan hệ hợp tác, vừa kiên định các nguyên tắc cốt lõi, linh hoạt thích ứng trước những biến động phức tạp của tình hình thế giới, qua đó thúc đẩy hòa bình, đối thoại và tôn trọng luật pháp quốc tế.

Việt Nam đang trải qua một giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ, với hàng loạt dự án phát triển quy mô lớn nhằm cải thiện cơ sở hạ tầng và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Những dự án như tuyến đường sắt cao tốc Bắc - Nam, chương trình xây dựng và sửa chữa toàn bộ nhà ở bị hư hại do các cơn bão gần đây, tuyến đường sắt Lào - Việt Nam, mở rộng hệ thống tàu điện ngầm tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, xây dựng nhà máy điện hạt nhân, hệ thống tàu điện nhẹ tại Phú Quốc... không chỉ góp phần nâng cao mức sống trên phạm vi cả nước, mà còn mở ra các kênh hợp tác quốc tế mới, tăng cường chia sẻ tri thức và củng cố tình hữu nghị giữa các quốc gia.

Ông Kyril Whittaker, nhà nghiên cứu chính trị và lịch sử, Đảng viên Đảng Cộng sản Vương quốc Anh. (Ảnh: NVCC)

Những thành tựu trong lĩnh vực giáo dục và y tế của Việt Nam cũng được cộng đồng quốc tế đánh giá cao. Nhiều ấn phẩm quốc tế, trong đó có tạp chí TIME (Mỹ), đã bình luận về kết quả đáng ghi nhận của nền giáo dục Việt Nam. Việc có 11 trường đại học lọt vào Bảng xếp hạng giáo dục đại học thế giới Times Higher Education năm 2026 là minh chứng rõ ràng cho hướng phát triển đúng đắn và bền vững.

Việt Nam còn là một quốc gia giàu bản sắc văn hóa và lịch sử, nơi sự thống nhất trong đa dạng được đề cao. Với 8 di sản thế giới được UNESCO ghi danh cùng nền ẩm thực ngày càng được yêu thích trên toàn cầu, Việt Nam tạo nên một sức hấp dẫn tổng hòa, góp phần củng cố uy tín quốc gia và hình ảnh tích cực của đất nước trong con mắt bạn bè quốc tế.

- Dự thảo văn kiện Đại hội XIV nhấn mạnh “Mọi chủ trương, chính sách phải thực sự xuất phát từ nguyện vọng, quyền, lợi ích chính đáng, hợp pháp và hạnh phúc của nhân dân”. Theo ông, định hướng này có ý nghĩa như thế nào?

Định hướng được nêu trong dự thảo văn kiện Đại hội XIV phản ánh đúng bản chất và mục tiêu cốt lõi của chủ nghĩa xã hội, như Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định. Đây là động lực nền tảng định hướng mọi chính sách của Đảng. Theo đó, mỗi quyết sách đều được xây dựng và triển khai vì lợi ích của nhân dân.

Trong bối cảnh quốc tế phát triển nhanh chóng và nhiều biến động hiện nay, định hướng này đòi hỏi phải không ngừng nâng cao mức sống, đồng thời chú trọng bảo vệ môi trường. Cùng với đó là việc mở rộng khả năng tiếp cận của người dân đối với các dịch vụ thiết yếu như y tế, giáo dục, nhà ở và giao thông công cộng, những lĩnh vực mà Việt Nam đang tích cực hoạch định và triển khai chính sách.

“Chiến dịch Quang Trung” dựng nhà cho người dân vùng bão, lũ gần đây, cũng như chương trình xóa bỏ hoàn toàn nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước (hoàn thành sớm hơn 5 năm so với kế hoạch), là minh chứng rõ nét cho cách tiếp cận của một chính phủ đặt người dân vào vị trí trung tâm, theo đuổi phát triển không phải vì tăng trưởng hay lợi nhuận đơn thuần, mà vì hạnh phúc và lợi ích của nhân dân.

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định rằng một trong những điều kiện cốt lõi của đạo đức cách mạng là “hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân; đấu tranh không tư lợi cho Đảng và cho nhân dân; và làm gương trong mọi việc”. Người cũng nhấn mạnh rằng cán bộ, công chức phải “là công bộc của dân, chứ không phải là quan cách mạng”. Những quan điểm đó, cùng với tiến trình thực hành dân chủ ở Việt Nam - thể hiện qua việc đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia đóng góp ý kiến vào văn kiện Đại hội - đã làm nổi bật bản chất và mục tiêu xuyên suốt của Nhà nước Việt Nam: phục vụ nhân dân.

- Ông đánh giá như thế nào về định hướng phát triển kinh tế tư nhân và cải thiện môi trường đầu tư của Việt Nam trong thời gian tới?

Theo tôi, việc phát triển kinh tế tư nhân và mở rộng môi trường đầu tư luôn song hành giữa cơ hội và những rủi ro nhất định. Điều quan trọng là quá trình này cần được đặt trong một khuôn khổ phù hợp để bảo vệ lợi ích quốc gia và người dân.

Từ góc độ đó, tôi cho rằng vai trò của Nhà nước vẫn mang tính quyết định, nhằm bảo đảm rằng sự mở rộng của kinh tế tư nhân không tạo ra những tác động tiêu cực về xã hội. Trong mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, Nhà nước đủ mạnh là yếu tố giúp cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ người dân.

Khu vực kinh tế tư nhân, theo tôi, cần được nhìn nhận như một động lực phục vụ mục tiêu phát triển đất nước và nâng cao đời sống nhân dân. Đây cũng là cách tiếp cận giúp bảo đảm tính bền vững của quá trình phát triển trong dài hạn.

- Trân trọng cảm ơn ông!

Tiến sĩ Nguyễn Thế Dương: Giữ tiếng Việt để Việt Nam vươn mình mà không mất gốc

Nhà báo Trung Quốc bình luận về chủ trương của Đảng và quan hệ Việt – Trung