Không có hành động phức tạp, mở rộng tranh chấp trên biển Đông

Tối 15/5, chuyến phi cơ chở Chủ tịch nước Trần Đại Quang và phu nhân cùng Đoàn cán bộ cấp cao Việt Nam đã về đến sân bay Nội Bài, kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp nhà nước đến Trung Quốc và tham dự Diễn đàn Cấp cao hợp tác quốc tế “Vành đai và con đường” theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Thời Đại giới thiệu toàn văn Thông cáo chung Việt Nam – Trung Quốc:

1. Nhận lời mời của Chủ tịch nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa Tập Cận Bình, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Trần Đại Quang đã thăm cấp Nhà nước tới nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa và dự Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế “Vành đai và Con đường” từ ngày 11 đến ngày 15​/5 năm 2017.

Trong thời gian chuyến thăm, Chủ tịch nước Trần Đại Quang đã hội đàm với Chủ tịch nước Tập Cận Bình; hội kiến với Thủ tướng Quốc Vụ viện Lý Khắc Cường, Ủy viên trưởng Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu nhân dân toàn quốc Trương Đức Giang, Chủ tịch Ủy ban toàn quốc Hội nghị hiệp thương chính trị nhân dân Du Chính Thanh, Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị, Bí thư Ban Bí thư Lưu Vân Sơn. Trong không khí hữu nghị, thẳng thắn, chân thành, hai bên đã thông báo cho nhau về tình hình mỗi Đảng, mỗi nước; đi sâu trao đổi ý kiến về quan hệ song phương và các vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm; đạt nhận thức chung quan trọng về việc không ngừng làm sâu sắc quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam​-Trung Quốc. Ngoài Bắc Kinh, Chủ tịch nước Trần Đại Quang đã thăm tỉnh Phúc Kiến.

2. Hai bên bày tỏ vui mừng trước những thành tựu phát triển kinh tế​-xã hội của mỗi nước. Trung Quốc chân thành chúc Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam thực hiện thắng lợi mục tiêu Đại hội Đảng lần thứ XII, xây dựng Việt Nam sớm trở thành nước công nghiệp hiện đại, dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Việt Nam chân thành chúc Đảng Cộng sản Trung Quốc tổ chức thành công Đại hội lần thứ XIX; tin tưởng rằng dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc, nhân dân Trung Quốc sẽ thực hiện thắng lợi mục tiêu đã đề ra, xây dựng Trung Quốc trở thành đất nước hiện đại xã hội chủ nghĩa giàu mạnh, dân chủ, văn minh, hài hòa.

Chủ tịch nước Trần Đại Quang và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. (Ảnh: CAND)

3. Hai bên cho rằng, tình hữu nghị Việt​-Trung là tài sản quý báu của hai Đảng, hai nước và nhân dân hai nước, cần không ngừng kế thừa, gìn giữ và phát huy.

Trong bối cảnh tình hình quốc tế, khu vực biến chuyển sâu sắc, phức tạp, hai bên cần kiên trì tôn trọng lẫn nhau, duy trì trao đổi chiến lược, tăng cường tin cậy chính trị, không ngừng đi sâu hợp tác cùng có lợi, kiểm soát và xử lý thỏa đáng các bất đồng còn tồn tại và các vấn đề nảy sinh, thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Trung Quốc tiếp tục phát triển lành mạnh, ổn định, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước, góp phần tích cực thúc đẩy hòa bình, ổn định và phồn vinh của khu vực.

4. Hai bên nhất trí duy trì truyền thống tiếp xúc mật thiết giữa Lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước bằng các hình thức linh hoạt, kịp thời trao đổi ý kiến về những vấn đề lớn và quan trọng trong quan hệ song phương và tình hình quốc tế, khu vực, tăng cường định hướng và chỉ đạo đối với sự phát triển của quan hệ Việt​-Trung; phát huy tốt vai trò của Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam​-Trung Quốc trong việc điều phối, thúc đẩy thực hiện nhận thức chung của Lãnh đạo cấp cao hai nước; triển khai hiệu quả Kế hoạch hợp tác giữa hai Đảng giai đoạn 2016​-2020, tổ chức tốt Cuộc gặp Đại diện hai Bộ Chính trị, Hội thảo lý luận hai Đảng; thúc đẩy các hoạt động trao đổi đoàn, hợp tác đào tạo cán bộ kênh Đảng; tiếp tục thúc đẩy giao lưu, hợp tác giữa các tổ chức Đảng địa phương; tăng cường giao lưu, hợp tác hữu nghị giữa Quốc hội Việt Nam với Đại hội Đại biểu nhân dân toàn quốc Trung Quốc, giữa Mặt trận Tổ quốc Việt Nam với Hội nghị hiệp thương chính trị nhân dân Trung Quốc.

5. Hai bên nhất trí tiếp tục tăng cường giao lưu, hợp tác trong các lĩnh vực ngoại giao, quốc phòng, an ninh và thực thi pháp luật. Thực hiện tốt Thỏa thuận về tăng cường hợp tác trong tình hình mới giữa Bộ Ngoại giao hai nước ký kết trong chuyến thăm lần này; duy trì tiếp xúc thường xuyên giữa Lãnh đạo Bộ và giao lưu giữa các đơn vị tương ứng của hai Bộ Ngoại giao.

Thực hiện tốt Tuyên bố Tầm nhìn chung về hợp tác quốc phòng đến năm 2025, sử dụng hiệu quả đường dây nóng giữa hai Bộ Quốc phòng, tổ chức tốt Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới, Đối thoại chiến lược quốc phòng. Phát huy vai trò Hội nghị hợp tác phòng chống tội phạm Việt Nam​-Trung Quốc, Đối thoại an ninh chiến lược, tăng cường hợp tác trên các lĩnh vực chống khủng bố, phòng chống các loại tội phạm xuyên biên giới, quản lý xuất nhập cảnh, an ninh mạng; phối hợp bảo đảm an ninh các hội nghị quốc tế, sự kiện chính trị lớn diễn ra tại mỗi nước; thúc đẩy “Hiệp định dẫn độ Việt Nam​-Trung Quốc” sớm có hiệu lực; tổ chức tốt các hoạt động tuần tra chung trong Vịnh Bắc Bộ và tàu thuyền thăm viếng lẫn nhau, huấn luyện chung tìm kiếm cứu nạn giữa Hải quân và Cảnh sát biển hai nước; tăng cường giao lưu về nghiệp vụ, chuyên môn giữa quân đội và lực lượng thực thi pháp luật hai nước.

6. Hai bên nhất trí tăng cường phối hợp, áp dụng các biện pháp hữu hiệu, cùng nhau thúc đẩy hợp tác trên các lĩnh vực kinh tế​-thương mại, năng lực sản xuất và đầu tư, cơ sở hạ tầng, tài chính​-tiền tệ phát triển ổn định, lành mạnh, bền vững.

(i) Phát huy vai trò của Ủy ban hợp tác kinh tế​-thương mại Việt​-Trung và các cơ chế hợp tác liên quan trong việc thúc đẩy thương mại song phương phát triển cân bằng; thực hiện tốt “Bản ghi nhớ hợp tác song phương trong lĩnh vực thương mại hàng nông sản”; ưu tiên triển khai công tác đánh giá tiêu chuẩn gia nhập thị trường Trung Quốc đối với sữa và các sản phẩm từ sữa của Việt Nam; đẩy nhanh tiến độ hoàn tất các thủ tục pháp lý mở cửa thị trường đối với một số loại hoa quả của Việt Nam; triển khai hợp tác trong lĩnh vực nông, lâm, thủy sản, trong đó có gạo, sắn,...; đẩy nhanh nghiên cứu, bàn bạc, ký kết “Thỏa thuận tổng thể chung về xây dựng Khu hợp tác kinh tế qua biên giới Việt Nam​-Trung Quốc” theo nguyên tắc bình đẳng, cùng có lợi, tôn trọng độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của mỗi nước, phù hợp với quy định pháp luật của mỗi bên và thông lệ quốc tế. Phía Trung Quốc sẵn sàng tạo thuận lợi triển khai hoạt động của các Văn phòng xúc tiến thương mại Việt Nam tại Trùng Khánh, Hàng Châu và tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi để Việt Nam thành lập thêm các cơ quan xúc tiến thương mại tại các địa phương liên quan của Trung Quốc.

(ii) Thúc đẩy hợp tác về đầu tư, năng lực sản xuất sớm đạt tiến triển mới; khuyến khích các doanh nghiệp tiêu biểu cho công nghệ tiên tiến và trình độ phát triển của Trung Quốc sang Việt Nam đầu tư vào các dự án phù hợp với nhu cầu và chiến lược phát triển bền vững của Việt Nam.

(iii) Khẩn trương bàn bạc, ký kết Bản ghi nhớ về hợp tác kết nối giữa khuôn khổ “hai hành lang, một vành đai” và sáng kiến “Vành đai và Con đường” phù hợp với lợi ích, khả năng, điều kiện của mỗi nước; phát huy vai trò của Nhóm công tác hợp tác về cơ sở hạ tầng trên bộ trong việc tăng cường kết nối giữa hai nước; tích cực thúc đẩy công tác nghiên cứu và xây dựng kế hoạch hợp tác 5 năm trong lĩnh vực giao thông và năng lượng trong hợp tác cơ sở hạ tầng trên bộ, thúc đẩy khánh thành dự án đường sắt đô thị Hà Nội tuyến số 2 (Cát Linh-Hà Đông) theo kế hoạch, sớm hoàn thành lập quy hoạch tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lào Cai-Hà Nội​-Hải Phòng; chỉ đạo doanh nghiệp hai bên nhanh chóng giải quyết các vấn đề tồn tại, vướng mắc của các dự án hợp tác.

(iv) Phát huy vai trò của Nhóm công tác hợp tác về tài chính - tiền tệ, khuyến khích, tạo điều kiện cho các tổ chức tài chính hai bên hỗ trợ dịch vụ tài chính cho các chương trình, dự án hợp tác đủ điều kiện nhằm thúc đẩy thương mại và đầu tư giữa hai nước.

Hai bên tạo điều kiện để Ngân hàng Đầu tư cơ sở hạ tầng Châu Á (AIIB) cung cấp các nguồn vốn cho các dự án đầu tư kết nối cơ sở hạ tầng, trong đó khuyến khích sự tham gia của các nhà đầu tư tư nhân. Phía Trung Quốc sẽ tạo điều kiện thuận lợi để Việt Nam tiếp cận các nguồn vốn ưu đãi của Trung Quốc và các nguồn vốn khác theo các quy định liên quan.

7. Hai bên nhất trí đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực nông nghiệp, nguồn nước, môi trường, khoa học công nghệ, giao thông vận tải. Căn cứ theo nhận thức chung hai bên đã đạt được, tích cực thúc đẩy thực hiện đường dây nóng về các vụ việc phát sinh đột xuất của hoạt động nghề cá trên biển, xử lý thỏa đáng các vấn đề liên quan phù hợp với quan hệ hữu nghị hai nước. Tăng cường hợp tác nghiên cứu lai tạo các giống lúa thích hợp với điều kiện hạn hán và xâm nhập mặn.

Triển khai hiệu quả hợp tác sử dụng bền vững nguồn nước sông M​ekong-Lan Thương, tăng cường hơn nữa giao lưu và hợp tác kỹ thuật trong các lĩnh vực quản lý, bảo vệ và sử dụng bền vững nguồn nước. Tổ chức tốt Kỳ họp Ủy ban hỗn hợp hợp tác khoa học công nghệ Việt​-Trung, thúc đẩy hiệu quả hợp tác trong các dự án nghiên cứu chung, giao lưu các nhà khoa học trẻ, chuyển giao công nghệ, tăng cường đào tạo nhân lực khoa học kỹ thuật; thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực quản lý, giám sát an toàn hạt nhân. Tạo điều kiện thuận lợi thúc đẩy hợp tác kết nối cơ sở hạ tầng giao thông giữa hai bên.

8. Hai bên nhất trí mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch, giáo dục, y tế. Tăng cường định hướng dư luận, đẩy mạnh giao lưu báo chí, mở rộng mức độ tuyên truyền về tình hữu nghị giữa hai nước; tiếp tục tổ chức tốt các hoạt động giao lưu nhân dân như Gặp gỡ Hữu nghị Thanh niên lần thứ 17, Diễn đàn Nhân dân Việt​-Trung, hoàn thành việc xây dựng Cung Hữu nghị Việt-Trung trong năm 2017.

9. Hai bên nhất trí tăng cường chỉ đạo và ủng hộ giao lưu hữu nghị, hợp tác cùng có lợi giữa các địa phương hai nước, nhất là các tỉnh/khu biên giới; phát huy tốt vai trò của các cơ chế hiện có giữa các địa phương, tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại, du lịch; tích cực nghiên cứu các biện pháp tăng cường quản lý và bảo vệ quyền lợi chính đáng cho lao động thời vụ tại khu vực biên giới hai nước.

10. Hai bên nhất trí tiếp tục phát huy tốt vai trò của cơ chế Ủy ban liên hợp biên giới trên đất liền Việt​-Trung, thực hiện tốt các văn kiện pháp lý về biên giới trên đất liền Việt Nam​-Trung Quốc; tăng cường quản lý an ninh, an toàn khu vực biên giới; tiếp tục thúc đẩy việc mở và nâng cấp các cặp cửa khẩu, áp dụng các biện pháp tiện lợi hóa thông quan, trao đổi, bàn bạc về quy phạm hoạt động mở các đường qua lại tại khu vực biên giới, ngăn ngừa và chống các hành vi vi phạm pháp luật như buôn lậu, xuất nhập cảnh trái phép, giữ gìn an ninh, trật tự xã hội tại khu vực biên giới.

11. Hai bên đi sâu trao đổi ý kiến chân thành, thẳng thắn về vấn đề trên biển, nhất trí tiếp tục tuân thủ nhận thức chung quan trọng đạt được giữa Lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước, “Thỏa thuận về những nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển Việt Nam​-Trung Quốc”; sử dụng tốt cơ chế đàm phán cấp Chính phủ về biên giới lãnh thổ Việt Nam​-Trung Quốc, tìm kiếm giải pháp cơ bản và lâu dài mà hai bên đều có thể chấp nhận được.

Hai bên nhất trí làm tốt công việc tiếp theo sau khi hoàn thành khảo sát chung tại vùng biển ngoài cửa Vịnh Bắc Bộ, thúc đẩy vững chắc đàm phán phân định khu vực vùng biển ngoài cửa Vịnh Bắc Bộ và tích cực thúc đẩy hợp tác cùng phát triển tại vùng biển này; tiếp tục thúc đẩy công việc của Nhóm công tác bàn bạc về hợp tác cùng phát triển trên biển; triển khai hiệu quả các dự án hợp tác trong lĩnh vực ít nhạy cảm đã thỏa thuận. Hai bên đánh giá cao hoạt động thả giống thủy sinh và bảo vệ nguồn lợi thủy sản trong Vịnh Bắc Bộ.

Hai bên nhất trí tiếp tục thực hiện toàn diện, hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC), trên cơ sở hiệp thương thống nhất, sớm xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC); kiểm soát tốt bất đồng trên biển, không có hành động làm phức tạp, mở rộng tranh chấp, giữ gìn hòa bình, ổn định ở Biển Đông.

12. Phía Việt Nam khẳng định kiên trì chính sách một nước Trung Quốc; ủng hộ quan hệ hai bờ phát triển hòa bình và sự nghiệp lớn thống nhất Trung Quốc; kiên quyết phản đối hành động chia rẽ "Đài Loan độc lập" dưới mọi hình thức. Việt Nam không phát triển bất kỳ quan hệ chính thức nào với Đài Loan. Phía Trung Quốc bày tỏ hoan nghênh lập trường trên của phía Việt Nam.

13. Hai bên nhất trí tiếp tục tăng cường điều phối và phối hợp tại các khuôn khổ đa phương như Liên Hợp quốc, Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á​-Thái Bình Dương (APEC), Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN)​-Trung Quốc, ASEAN và Trung, Nhật, Hàn (10+3), Hội nghị cấp cao Đông Á (EAS), Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF), hợp tác M​ekong-Lan Thương; cùng thúc đẩy các tiến trình liên kết và hội nhập khu vực, ủng hộ đoàn kết, thống nhất và vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực đang định hình, cùng đóng góp vào việc duy trì hòa bình, ổn định và phồn vinh của khu vực và thế giới.

Phía Trung Quốc ủng hộ Việt Nam tổ chức thành công và sẵn sàng tích cực tham gia Hội nghị cấp cao APEC 2017 tại Việt Nam. Phía Việt Nam chúc mừng Diễn đàn cấp cao hợp tác “Vành đai và Con đường” thành công tốt đẹp, tin tưởng điều này sẽ mang lại lợi ích chung cho tất cả các nước.

14. Trong thời gian chuyến thăm, hai bên đã ký kết các văn kiện hợp tác, trong đó có Thỏa thuận về tăng cường hợp tác trong tình hình mới giữa Bộ Ngoại giao nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Bộ Ngoại giao nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, Bản ghi nhớ về hợp tác thương mại điện tử giữa Bộ Công Thương nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Bộ Thương mại nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, Bản ghi nhớ hợp tác giữa Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh và Trường Đảng Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc.

15. Hai bên nhất trí cho rằng, chuyến thăm thành công tốt đẹp, tăng cường tin cậy lẫn nhau, củng cố hơn nữa tình hữu nghị truyền thống Việt​-Trung, làm sâu sắc thêm quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Trung Quốc và góp phần tích cực vào việc thúc đẩy hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển bền vững của khu vực và thế giới.

Chủ tịch nước Trần Đại Quang chân thành cảm ơn Chủ tịch Tập Cận Bình và Đảng, Nhà nước và nhân dân Trung Quốc về sự đón tiếp trọng thị, nhiệt tình và hữu nghị; trân trọng mời Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình thăm lại Việt Nam và dự Hội nghị Cấp cao APEC lần thứ 25. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình chân thành cảm ơn và vui vẻ nhận lời.

Bắc Kinh, ngày 15​/5/2017.