Đời thực tập sinh đi Nhật Bản, phía sau những đồng tiền đắng chát

Chính phủ Nhật Bản duy trì nhiều ưu đãi cho thực tập sinh Việt Nam Dịch COVID-19 trên toàn thế giới chưa có dấu hiệu ngừng lại mà vẫn tiếp tục những diễn biến phức tạp. Trong bối cảnh thực ...

Thực tập sinh Việt Nam dũng cảm cứu người Nhật bị đuối nước Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Fukuoka vừa trao tặng Giấy khen cho anh Vũ Đức Huỳnh, thực tập sinh Việt Nam đã có hành ...

Những thực tập sinh chuẩn bị hành trang ra nước ngoài (ảnh minh hoạ)

Đi từ đầu đến cuối làng, người ta chỉ thấy chủ yếu người già, trẻ con và thanh niên nếu có, chủ yếu là những bạn học sinh cấp 3 và một số phụ nữ nuôi con nhỏ, thanh niên làng đều đã đi nước ngoài “du học” và “làm ăn”.

Điểm đến của họ là rất nhiều nước, có người mạnh tiền chạy đi Australia, có vài người đi theo một số đường dây đi Anh, có một số người khác đi Đài Loan, Hàn Quốc…Nhưng rất đông thanh niên trong làng đều tìm đường đi Nhật.

Không khó để tìm được những gia đình có 2,3 con đều đang du học hoặc đi làm tu nghiệp sinh ở Nhật. Vậy tại sao Nhật có sức hấp dẫn lớn đến như vậy?

So với các địa bàn như Anh, Australia, Hàn Quốc hay Đài Loan, chi phí đi Nhật dù bằng hình thức du học hay đi làm lao động trình độ thấp đa phần thấp hơn hẳn và cũng bởi phía Nhật tuyển dễ hơn rất nhiều. Chính vì vậy, đi Nhật thực sự đã trở thành một phong trào tính từ năm 2014 trở lại đây.

Câu chuyện của ngôi làng này cũng điển hình cho nhiều ngôi làng khác trên nhiều tỉnh thành của khu vực đồng bằng Bắc Bộ nơi mà nhà nhà có con đi Nhật.

Nhiều người không khỏi đặt câu hỏi: Vì lẽ gì mà nhiều người đổ xô đi Nhật đến vậy? Đất Nhật dễ kiếm tiền đến như vậy sao?

Bạn Nguyễn Văn Nam năm nay 23 tuổi cũng từng nghĩ như vậy trước khi sang Nhật năm 2018, nhưng cho đến giờ bạn cũng đã tỉnh ngộ ra nhiều. Sau khi tốt nghiệp cao đẳng và đi làm tại một nhà máy gần nhà, có người đã rủ Nam đi Nhật làm trong ngành xây dựng với chi phí 220 triệu đồng bao gồm từ việc học tiếng Nhật, đào tạo nghề.

Khoảng 6 tháng học hành và chờ đợi trôi qua, cuối cùng ngày bay cũng đến. Nam sang làm tại một tỉnh thuộc miền Trung nước Nhật.

Cuộc đời làm xây dựng của Nam bắt đầu. Hàng ngày Nam phải dậy từ 5h sáng bất kể nắng gió mưa bão đến công trường. Nam chịu trách nhiệm lắp giàn giáo, tức là tạo ra những chỗ để chân chắc chắn an toàn cho người làm những công việc khác.

Công việc cần đến rất nhiều sức lao động chân tay. Và để đảm bảo an toàn, những miếng ghép vật liệu thường khá nặng. Thông thường, mỗi ngày Nam phải vác nặng 40 đến 50kg cũng là bình thường, Nam thường bảo mệt đến nỗi không còn thiết nghĩ gì nữa, về nhà cảm tưởng không ăn được cơm.

Thời tiết nước Nhật không hề dễ chịu, nóng thì quá nóng mà lạnh cũng lạnh kinh khủng, buốt giá đến tím mặt tím mũi. Lương lậu mỗi tháng kể cả làm thêm tối đa được trả khoảng 13,14 man nhưng sau khi trừ tiền nhà, tiền điện nước và tiền sinh hoạt, Nam cũng chỉ còn giữ lại được khoảng 5 man, so với đi làm nhà máy ở Việt Nam trước đây thực ra chẳng hơn bao nhiêu mà sức khỏe Nam đi xuống quá nhiều.

Nam rất muốn bỏ về nhưng bởi nợ vay để đi cũng chỉ mới trả hết, chưa tích lũy được bao nhiêu nên Nam vẫn cố gắng làm. Nam bảo nếu được chọn lại, chắc chắn Nam sẽ không bao giờ đi Nhật. Cuộc sống đi làm nhà máy ở Việt Nam tuy có vất vả nhưng mưa không đến mặt, nắng không đến đầu, mức lương đủ sống, Nam vẫn có thể tụ tập gặp gỡ bạn bè thường xuyên.

Dẫu vậy, Nam còn may mắn hơn nhiều bạn bè của mình.

Bạn của Nam tên là Minh Tiến cũng sang cùng đơn xây dựng nhưng đi làm tại một địa phương khác gần đó. Trước khi đi cũng đã trải qua thời gian học tiếng, tuy nhiên thời gian học chưa được nhiều đã lên đường sang Nhật. Trước khi sang, người bạn này cũng vay mất 180 triệu để đi.

Những kĩ sư người Việt lao động tại Nhật Bản

Tuy nhiên sang làm chưa được bao lâu, bất đồng ngôn ngữ dẫn đến không hiểu nhau, người làm ngành xây dựng Nhật đa phần trình độ thấp, nhận thức kém, bạn đã bị chủ thầu xây dựng đánh tát vào mặt, đạp vào người rất mạnh. Việc này tái diễn nhiều lần đến nỗi đã có lần không chịu được bạn phản kháng đánh lại rồi bỏ trốn. Cuộc đời sống bất hợp pháp của Tiến bắt đầu từ đó.

Ở Nhật không thiếu những công ty chấp nhận tuyển người cư trú bất hợp pháp, cho mượn thẻ ngoại kiều hoặc thậm chí làm giả thẻ ngoại kiều để cho người đi làm trái luật. Phía trung gian sẽ ăn phần trăm từ số giờ làm của người lao động, người lao động làm càng nhiều, trung gian ăn càng đậm. Mức lương người lao động nhận được sẽ chỉ tương đương từ 60 đến 80% so với lương thực trả cho người lao động ấy. Số còn lại rơi vào túi trung gian.

Tuy nhiên cũng chẳng được bao lâu, Tiến đã bị công an Nhật bắt rồi trả về nước trong một lần truy quét. Tính từ khi sang Nhật cho đến khi bị bắt về nước chưa tròn 1 năm, số tiền nợ vay để đi 180 triệu của Tiến còn quá nửa. Về lại Việt Nam, không nghề nghiệp, không ngoại ngữ bằng cấp, Tiến sống những ngày tháng chật vật đi làm thuê làm mướn trả nợ.

Câu chuyện của Nam với Tiến trên đây dù có nhiều điểm tối nhưng dẫu sao Nam và Tiến vẫn còn giữ được mạng sống, còn rất nhiều người khác không được may mắn như vậy. Sư cô Thích Tâm Trí ở Tokyo đã tiếp nhận khá nhiều hoàn cảnh mà khi ra đi khỏi Việt Nam là con người lành lặn, đến lúc trở về nước lại là một lọ tro gửi về cho cha mẹ. Thông tin mới được công bố trên báo The Diplomat gần đây cho thấy từ năm 2014 đến nay có khoảng 140 người Việt Nam tử vong tại Nhật, trong đó phần lớn là các thực tập sinh.

Có rất nhiều nguyên nhân khiến cho thực tập sinh tử vong, đó có thể là do làm việc quá sức dẫn đến đột quỵ, hoặc có thể bị phát bệnh nặng không có tiền chữa trị dẫn đến tử vong, do tai nạn lao động hoặc do va chạm với người khác trong quá trình đi làm.

Trong các ngành nghề phổ biến mà thực tập sinh Việt Nam hay làm, ngành xây dựng là ngành cực kỳ vất vả, vất vả. Còn với các ngành nghề khác như nông nghiệp, chế biến thực phẩm, cơ khí, may mặc…có vẻ như ngành may mặc có điều kiện làm việc tốt nhất và mức lương lao động cũng nhỉnh hơn.

Chính phủ Nhật Bản duy trì nhiều ưu đãi cho thực tập sinh Việt Nam Dịch COVID-19 trên toàn thế giới chưa có dấu hiệu ngừng lại mà vẫn tiếp tục những diễn biến phức tạp. Trong bối cảnh thực ...

Thực tập sinh Việt Nam dũng cảm cứu người Nhật bị đuối nước Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Fukuoka vừa trao tặng Giấy khen cho anh Vũ Đức Huỳnh, thực tập sinh Việt Nam đã có hành ...

Sau Mỹ, Nhật Bản lên tiếng phản đối Trung Quốc gia tăng căng thẳng trên Biển Đông Mới đây, cả Mỹ và Nhật Bản đều bày tỏ sự quan ngại về những hành động gia tăng căng thẳng trên Biển Đông. Trong ...