Độc đáo bánh khẩu xén của đồng bào Thái trắng - Điện Biên

Theo dõi thoidai.com.vn trên Theo dõi trên Google News
Thị xã Mường Lay, tỉnh Điện Biên nằm trên lòng hồ thủy điện Sơn La với hầu hết là đồng bào dân tộc Thái ngành Thái trắng sinh sống.
aa
Lễ hội Kin lẩu khẩu mẩu của đồng bào Thái trắng Lai Châu Lễ hội Kin lẩu khẩu mẩu của đồng bào Thái trắng Lai Châu
Bảo tồn bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc ở Lai Châu Bảo tồn bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc ở Lai Châu

Phụ nữ Thái trắng ở Mường Lay được biết đến với đôi bàn tay khéo léo đã tạo nên loại bánh khẩu xén thơm ngon đặc trưng hiếm nơi đâu có được. Từ món ăn đặc trưng vào ngày Tết, khẩu xén Mường Lay nay đã trở thành sản phẩm OCOP và được người tiêu dùng trên thị trường ưa thích.

Chú thích ảnh
Những chiếc bánh khẩu xén nhiều màu sắc.

Bánh khẩu xén thường được các gia đình người Thái ở thị xã Mường Lay làm quanh năm, nhưng từ tháng 10 đến tháng 12 âm lịch thì sản phẩm này được làm nhiều hơn để phục vụ nhu cầu Tết của người dân. Khi Tết đến, Xuân về, khắp bản làng người Thái trắng ở Mường Lay lại nhộn nhịp tiếng chày, chị em phụ nữ lại cùng nhau quây quần làm bánh khẩu xén để dùng và làm quà biếu. Khẩu xén là món ăn không thể thiếu trong ngày Tết của đồng bào Thái trắng Mường Lay.

Khẩu xén là loại bánh làm từ gạo nếp và củ sắn tươi, sau khi nấu chín sẽ được giã, xay thành bột, cho thêm trứng gà, đường hoặc muối để thêm phần gia vị cho bánh. Sau đó, những người phụ nữ khéo tay sẽ dùng "con lăn" để dàn bánh thành miếng mỏng, to hình chữ nhật rồi mang đi phơi trong bóng râm đến khi bánh se lại rồi cắt thành từng miếng nhỏ theo hình dáng tùy ý. Bánh cắt thành hình rồi lại được mang đi phơi tiếp cho đến khi thật khô là hoàn thành các công đoạn làm bánh, khi ăn sẽ mang đi rán như bánh phồng tôm. Bánh khẩu xén có bốn màu chính là: trắng, đỏ, vàng và tím.

Những năm gần đây, bánh khẩu xén không chỉ là món ăn đặc trưng của đồng bào dân tộc Thái trắng Mường Lay mà đã trở thành sản phẩm hàng hóa trên thị trường được đông đảo người dân ưa thích. Nắm bắt được điều này, chính quyền các cấp ở thị xã Mường Lay đã thành lập hợp tác xã và các mô hình làm bánh khẩu xén theo hình thức liên kết, để gắn kết các hộ dân làm khẩu xén hoạt động có tổ chức. Trên cơ sở đó góp phần tạo thêm nhiều việc làm, nâng cao chất lượng sản phẩm, thu nhập và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người dân.

Chú thích ảnh
Bánh khẩu xén sau khi dát mỏng được mang đi phơi khô vừa phải rồi cắt.

Bà Lò Thị Miền, bản Bắc 2, xã Lay Nưa, thị xã Mường Lay cho biết: Bánh khẩu xén là món ăn đặc trưng không thể thiếu của đồng bào Thái trắng Mường Lay được truyền lại từ xưa. Trước đây, bánh khẩu xén chỉ được sử dụng vào dịp Lễ, Tết trong mâm cỗ của người Thái trắng cúng tổ tiên.

Sau này, khi người thân, du khách đến Mường Lay tham quan, du lịch và ăn bánh khẩu xén hầu như ai cũng khen ngon nên người dân mới làm để bán nhỏ lẻ tại các chợ cho đến khi thị xã thành lập hợp tác xã chuyên sản xuất bánh khẩu xén. Việc phát triển hình thức sản xuất bánh khẩu xén không những tạo công ăn việc làm cho chị em phụ nữ mà còn giúp quảng bá sản phẩm món ăn đặc trưng của đồng bào Thái trắng Mường Lay đến với người dân trong và ngoài tỉnh.

Vào mùa sản xuất, mỗi ngày 1 hội viên Hợp tác xã Lay Nưa, thị xã Mường Lay có thể làm từ 10 – 15kg bánh, giá bán tại nhà khoảng 30.000 đồng/kg tùy vào loại bánh. Bánh làm từ nếp cẩm giá cao nhất và làm từ sắn giá thấp nhất. Tuy nhiên, bánh làm từ sắn thường được người tiêu dùng ưa thích hơn vì giòn, đậm đà hương vị hơn các loại bánh khác.

Chú thích ảnh
Các hội viên Hợp tác xã Lay Nưa làm bánh khẩu chí chọp.

Ông Lưu Văn Hoan, Giám đốc Hợp tác xã Lay Nưa cho biết: Từ khi thành lập Hợp tác xã Lay Nưa vào năm 2017, đến nay đã có hơn 20 thành viên tham gia làm làm việc theo nhóm liên kết nên năng suất, chất lượng sản phẩm cũng không ngừng tăng lên. Đặc biệt từ năm 2019, khi sản phẩm bánh khẩu xén được công nhận OCOP đã tạo tiền đề để phát triển loại bánh này. Thời gian tới, Hợp tác xã Lay Nưa sẽ kết nạp thêm thành viên, tập trung nâng cao chất lượng, sản lượng, đồng thời chú trong quảng bá sản phẩm để đưa bánh khẩu xén đến với đông đảo người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh.

Chủ tịch UBND xã Lay Nưa Mai Văn Tài cho biết, việc thành lập hợp tác xã chuyên sản xuất bánh khẩu xén đã giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho nhiều người dân trên địa bàn xã. Tuy nhiên hiện nay, mô hình sản xuất bánh khẩu xén ở Lay Nưa, bà con vẫn chủ yếu là chế biến thô. Bởi vậy, thời gian tới, chính quyền địa phương cùng hợp tác xã sẽ nghiên cứu mở rộng quy mô sản xuất, chế biến để tạo ra sản phẩm bánh khẩu xén mà người tiêu dùng có thể sử dụng được ngay chứ không phải chiên, rán nữa. Như vậy sẽ nâng tầm sản phẩm và được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng hơn.

Từ món ăn cổ truyền trong những ngày Tết của đồng bào Thái trắng Mường Lay, khẩu xén đã trở thành một món ăn mang đậm nét văn hóa ẩm thực độc đáo và hấp dẫn của tỉnh Điện Biên. Không những thế, khẩu xén ngày nay đã trở thành hàng hóa giúp cho phụ nữ Mường Lay có việc làm, có thêm nguồn thu nhập.

Độc đáo công nghệ Độc đáo công nghệ "phun sương" tạo trang phục tức thì
Một công nghệ độc đáo vừa được "trình làng" tại sự kiện thời trang mới đây đã gây "sốc" cho khán giả khi các nhà thiết kế có thể tạo ra bộ trang phục cho người mẫu ngay trên sân khấu.
Đặc sắc Lễ hội Kin lẩu khẩu mẩu (lễ hội Cốm mới) của đồng bào dân tộc Thái ở Lai Châu Đặc sắc Lễ hội Kin lẩu khẩu mẩu (lễ hội Cốm mới) của đồng bào dân tộc Thái ở Lai Châu
Lễ hội Kin lẩu khẩu mẩu, còn gọi là Lễ hội Cốm mới được tổ chức hàng năm vào lúc trời cuối Thu và đầu mùa Đông trên cánh đồng Mường So, huyện Phong Thổ. Đây là dịp để đồng bào thể hiện lòng biết ơn đối với trời đất, các vị thần linh đã ban cho bản làng, người dân mùa màng bội thu và nhiều điều tốt đẹp.
Theo Báo Tin tức
Nguồn: baotintuc.vn

Tin bài khác

Sa Pa quảng bá văn hóa ẩm thực vùng cao qua “Mâm cơm Hương vị Tây Bắc”

Sa Pa quảng bá văn hóa ẩm thực vùng cao qua “Mâm cơm Hương vị Tây Bắc”

Ngày 20/9, tại Công viên Văn hóa các dân tộc Sa Pa (tỉnh Lào Cai), chương trình giới thiệu “Mâm cơm Hương vị Tây Bắc” được tổ chức nhằm quảng bá sản phẩm nông nghiệp, đặc sản địa phương và những giá trị văn hóa ẩm thực vùng cao, qua đó góp phần lan tỏa hình ảnh Sa Pa tới người dân và du khách.
Phát động Chương trình “Bản Sắc” 2026 lan tỏa văn hóa Việt trên không gian số

Phát động Chương trình “Bản Sắc” 2026 lan tỏa văn hóa Việt trên không gian số

Ngày 15/9, tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phát động Chương trình “Bản Sắc” 2026, tạo sân chơi trực tuyến kết hợp văn hóa, truyền thông số và trí tuệ nhân tạo (AI), góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa Việt Nam trên không gian số.
Đội K52 xuất quân tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Campuchia trong mùa khô 2026-2027

Đội K52 xuất quân tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Campuchia trong mùa khô 2026-2027

Sáng 4/9, tại Trung đoàn 991, phường Thống Nhất, tỉnh Gia Lai, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh tổ chức lễ xuất quân, giao nhiệm vụ cho Đội K52 tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Campuchia trong mùa khô 2026-2027.
Thủ tướng Lê Minh Hưng: Tìm kiếm hài cốt các anh hùng, liệt sĩ bằng tấm lòng tri ân và tinh thần trách nhiệm cao nhất

Thủ tướng Lê Minh Hưng: Tìm kiếm hài cốt các anh hùng, liệt sĩ bằng tấm lòng tri ân và tinh thần trách nhiệm cao nhất

Sáng 6/7/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự Lễ triển khai tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, TP Hồ Chí Minh.
Xem thêm

Multimedia

Việt Nam đóng góp thực chất vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN

Việt Nam đóng góp thực chất vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN

Nhận lời mời của Tổng thống nước Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr., Chủ tịch ASEAN năm 2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam ...
[Infographic] 30 năm tổ chức World Vision International tại Việt Nam đồng hành cùng cộng đồng tại Thanh Hóa

[Infographic] 30 năm tổ chức World Vision International tại Việt Nam đồng hành cùng cộng đồng tại Thanh Hóa

Giai đoạn 1996-2026, Tổ chức World Vision International (WVI) đã triển khai nhiều chương trình, dự án tại Thanh Hóa với tổng ngân sách khoảng 63,8 triệu USD, góp phần cải thiện đời sống người ...
[Infographic] Việt Nam - Đan Mạch: 55 năm hữu nghị, hợp tác và phát triển

[Infographic] Việt Nam - Đan Mạch: 55 năm hữu nghị, hợp tác và phát triển

Năm 2026 đánh dấu 55 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam - Đan Mạch và bước phát triển mới khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, mở ...
[Infographic] Chăm lo nạn nhân chất độc da cam/dioxin: Chính sách và những hỗ trợ thiết thực

[Infographic] Chăm lo nạn nhân chất độc da cam/dioxin: Chính sách và những hỗ trợ thiết thực

Công tác chăm sóc, hỗ trợ nạn nhân chất độc da cam/dioxin đạt nhiều kết quả thiết thực trong chăm sóc sức khỏe, cải thiện nhà ở và tạo sinh kế. Nhiệm kỳ 2026-2031, các ...
[Infographic] Chính thức ký kết FTA Việt Nam - EFTA sau 14 năm đàm phán

[Infographic] Chính thức ký kết FTA Việt Nam - EFTA sau 14 năm đàm phán

Ngày 18/10/2026, tại Hà Nội, dưới sự chứng kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cùng đại diện các nước thành viên Hiệp hội ...
Bí thư Thành uỷ Đà Nẵng Lê Ngọc Quang: Cảm nhận rõ nhất trong tôi lúc này là “trọng trách hành động”

Bí thư Thành uỷ Đà Nẵng Lê Ngọc Quang: Cảm nhận rõ nhất trong tôi lúc này là “trọng trách hành động”

Đà Nẵng vừa đón nhận sự kiện đặc biệt quan trọng với tương lai là Quy hoạch chung đến năm 2050 tầm nhìn 2075 của thành phố đã được Thủ tướng Chính phủ ký ban ...
Nguồn lực quốc tế góp sức giáo dục khí hậu, phục hồi rừng tại Thanh Hóa

Nguồn lực quốc tế góp sức giáo dục khí hậu, phục hồi rừng tại Thanh Hóa

Hơn 11.000 lượt học sinh, sinh viên được tiếp cận giáo dục khí hậu, 44.440 cây tràm được trồng trên diện tích 10 ha rừng tại Vườn Quốc gia Bến En là những kết quả ...
Khỏe thể chất, mạnh tinh thần

Khỏe thể chất, mạnh tinh thần

Giúp các em học sinh chủ động bước vào sân chơi, kết nối với bạn bè và cởi mở hơn với thầy cô, mô hình “Không gian thể thao tăng cường sức khỏe tâm thần” ...
Nếp than mang ấm no về Tà Lao

Nếp than mang ấm no về Tà Lao

Phụ nữ biết xây dựng kênh, mạng xã hội quảng bá văn hóa quê hương; phụ nữ trở thành những tiểu thương có thu nhập ổn định với hàng chục triệu đồng; phụ nữ tham ...
Tuần hoàn xanh ở Tà Rụt: Hướng đi bền vững từ giống lợn đen bản địa

Tuần hoàn xanh ở Tà Rụt: Hướng đi bền vững từ giống lợn đen bản địa

Tận dụng tối đa phụ phẩm nông nghiệp địa phương, dùng nước thải biogas để bón cây trồng, giảm thiểu khai thác củi rừng… Đó là những giá trị thiết thực từ dự án "Chăm ...
[Video] Điều gì giúp những nạn nhân da cam tự viết tiếp cuộc đời?

[Video] Điều gì giúp những nạn nhân da cam tự viết tiếp cuộc đời?

Từ khoản vốn vay sinh kế, học bổng đến cơ hội biểu diễn nghệ thuật, những hỗ trợ thiết thực đang giúp nhiều nạn nhân chất độc da cam từng bước tự lập, phát huy ...
[Video] World Vision hỗ trợ 102 hộ dân Điện Biên sớm ổn định cuộc sống sau mưa lũ

[Video] World Vision hỗ trợ 102 hộ dân Điện Biên sớm ổn định cuộc sống sau mưa lũ

World Vision International tại Việt Nam vừa phối hợp Hội Chữ thập đỏ tỉnh Điện Biên và chính quyền địa phương hỗ trợ khẩn cấp 441 triệu đồng cho 102 hộ gia đình bị ảnh ...
[Video] Càng hiểu càng tin càng sâu sắc

[Video] Càng hiểu càng tin càng sâu sắc

Đó là nhận định của Ngài Rogelio Polanco Fuentes, Đại sứ Cuba tại Việt Nam về quan hệ nhân dân Việt Nam - Cuba.
[Video] Dẫn dắt bằng tuổi trẻ và văn hóa

[Video] Dẫn dắt bằng tuổi trẻ và văn hóa

Đại sứ Lào tại Việt Nam Khamphao Ernthavanh cho rằng, thế hệ trẻ và các hoạt động giao lưu văn hóa sẽ là một trong những phương tiện hữu hiệu dẫn dắt tình hữu nghị ...
[Video] Bế mạc Những ngày Hội đồng Nhân dân thế giới tại Việt Nam 2026: Mở ra chương mới trong hợp tác

[Video] Bế mạc Những ngày Hội đồng Nhân dân thế giới tại Việt Nam 2026: Mở ra chương mới trong hợp tác

Chiều 27/8, sau ba ngày làm việc, sự kiện “Những ngày Hội đồng Nhân dân thế giới tại Việt Nam năm 2026” đã bế mạc, mở ra một chặng đường hợp tác sâu rộng hơn ...