Butoh - Nghệ thuật hình thể Nhật Bản lần đầu ra mắt khán giả Việt

Phát biểu tại lễ khai mạc, Giám đốc Trung tâm Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam Yoshioka Norihiko cho biết, kể từ khi được thành lập vào năm 1972, Quỹ Giao lưu Quốc tế Nhật Bản luôn nỗ lực quảng bá Butoh trên thế giới ở cả châu Âu, châu Mỹ, châu Á… Đến nay, lần đầu tiên một cuộc triển lãm về Butoh được tổ chức tại Việt Nam. Ông Yoshioka hy vọng, những bức ảnh, poster và video về Butoh sẽ giúp khán giả Việt Nam hiểu thêm về loại hình múa đương đại này.

Giám đốc Trung tâm Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam Yoshioka Norihiko. (Ảnh: Đinh Hòa)

Triển lãm diễn ra tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh từ ngày 11/10 đến 03/11, được giám tuyển bởi nghệ sỹ Butoh Matsuoka Dai và nhà phê bình múa Kuremiya Yurika. Triển lãm sẽ cung cấp cho người xem cái nhìn toàn diện, tóm lược lại về sự ra đời, hoạt động quảng bá của Butoh từ Nhật Bản ra nước ngoài, những nghệ sĩ Butoh đang hoạt động tại châu Á, Butoh trong thời đại ngày nay và những di sản cho tương lai.

Triển lãm thu hút nhiều bạn trẻ đến tìm hiểu, khám phá. (Ảnh: Đinh Hòa)

Theo nghệ sĩ Matsuoka Dai, Butoh là một loại hình nghệ thuật biểu diễn hình thể, ra đời vào năm 1959, do hai nghệ sĩ Hijikata Tatsumi và Ohno Kazuo sáng lập. Thời điểm đó, Nhật Bản đang trải qua giai đoạn sau Thế chiến II, có một phong trào phản kháng lại những giá trị văn hóa phương Tây đang chi phối. Các nghệ sĩ tìm kiếm một hướng đi nghệ thuật mới, mang đậm tính nguyên bản và thể hiện bản sắc Nhật Bản.

Từ đó, múa đương đại Butoh ra đời gồm các động tác chuyển động lấy cảm hứng từ nghệ thuật Ankoku-Butoh (vũ đạo của bóng tối) rút ra từ tuồng Noh và Kabuki. Các nghệ sĩ biểu diễn Butoh ngày càng trở nên nổi tiếng với những màn trình diễn đặc trưng, dùng sơn phủ trắng người, cạo râu, cạo trọc đầu, thực hiện các chuyển động cơ thể chậm rãi, kỳ lạ dựa trên nguyên tắc của chủ nghĩa siêu thực.

Nghệ sĩ Matsuoka Dai biểu diễn tiết mục múa Butoh "de-tale" tại chương trình. (Ảnh: Đinh Hòa)

“Từng động tác chuyển động trong Butoh không nhất thiết phải được định nghĩa rõ ràng. Thêm vào đó, Butoh vẫn chưa có một hệ thống quy chuẩn cụ thể về động tác hay kỹ thuật như các loại hình nghệ thuật phương Tây. Vì thế, mỗi nghệ sĩ khi thực hành Butoh đều phải tự nuôi dưỡng và khám phá riêng biệt, từ động tác cho đến tinh thần của Butoh để tìm ra con đường nghệ thuật phù hợp với bản thân”, nghệ sĩ Matsuoka Dai nói.

Ông hy vọng, triển lãm lần này sẽ giúp người dân Việt Nam, đặc biệt là các bạn trẻ quan tâm hơn đến nghệ thuật Butoh, mong muốn tìm hiểu thêm về Butoh và có thể sử dụng các yếu tố của Butoh kết hợp với nhiều loại hình nghệ thuật khác, hướng tới sự hòa nhập toàn cầu.

Chị Elena Masiuk (người Nga) thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm. (Ảnh: Đinh Hòa)

Là một người có niềm đam mê với nghệ thuật Butoh, chị Elena Masiuk (người Nga) đã theo học môn nghệ thuật này được gần 5 năm. Tham gia triển lãm, chị cho biết: Đây là lần đầu tiên tôi được trực tiếp chứng kiến một nghệ sĩ Nhật Bản biểu diễn Butoh, điều mà trước đây tôi chỉ có cơ hội xem qua video trên mạng. Với tôi, Butoh là sự kết hợp giữa ngôn ngữ hình thể và những chuyển động mà qua đó, con người có thể bộc lộ cảm xúc một cách sâu sắc. Khi tiếp cận với Butoh, tôi nhận ra rằng mình có thể đạt được những màn trình diễn mà ở các loại hình nghệ thuật khác chưa thể thực hiện được.

Chị Elena Masiuk mặc trang phục trình diễn Butoh trên đường phố Hội An. (Ảnh: NVCC)

Chị Elena mong muốn góp phần quảng bá văn hóa Butoh tại Việt Nam bằng cách hợp tác với các nghệ sĩ đương đại để tổ chức triển lãm kết hợp giữa Butoh và các loại hình nghệ thuật khác như múa, hội họa, cũng như thực hiện các video trình diễn Butoh trên đường phố Việt Nam.

Thúc đẩy hợp tác giữa Hiệp hội thể thao công an nhân dân Việt Nam với Nhật Bản Ngày 7/10, tại Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản đã diễn ra lễ ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác giữa Hiệp hội thể thao công an nhân dân (Bộ công an) với Tổ chức Giao lưu Quốc tế Việt Nam Nhật Bản (FAVIJA).

Với Việt Nam, Nhật Bản là đối tác quan trọng hàng đầu, lâu dài Ngày 9/10, phát biểu tại buổi tiếp Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki đến chào nhân dịp bắt đầu nhiệm kỳ công tác tại Việt Nam, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh chủ trương nhất quán trong chính sách đối ngoại của Việt Nam coi Nhật Bản là đối tác quan trọng hàng đầu và lâu dài.