Bị tôn cứa sẽ thoát chết nếu sơ cứu đúng cách

Tiến sĩ Dương Đức Hùng, Trưởng đơn vị phẫu thuật tim mạch, Viện Tim mạch quốc gia, Bệnh viện Bạch Mai cho rằng cái chết của cháu bé vô cùng đáng tiếc bởi bé không được sơ cứu đúng cách tại hiện trường. Với vết thương mạch máu như trường hợp này, nạn nhân chết vì mất máu. Vì thế ở khâu sơ cứu tại hiện trường, chỉ cần tìm cách cầm máu sau đó đưa nạn nhân đến viện cấp cứu nhanh nhất. Những vết thương dạng này cũng không phải phẫu thuật phức tạp, chỉ cần mổ cấp cứu 10 phút là bác sĩ đã có thể nối được mạch máu cứu sống nạn nhân.

Nguy hiểm từ những tấm tôn như thế này đang rình rập người tham gia giao thông

Cũng đồng tình với bác sĩ Hùng, Bác sĩ Nguyễn Viết Hậu, Phó Trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Đại Học Y Dược TPHCM khẳng định, đa phần những trường hợp bị chấn thương do tai nạn giao thông, tai nạn lao động, tai nạn sinh hoạt gây tổn thương mạch máu không được sơ cứu đúng cách hoặc người dân chỉ biết chuyển nạn nhân đến bệnh viện mà không biết phải sơ cứu tại hiện trường để tận dụng “thời gian vàng” cho người bị nạn.

Bác sĩ Hậu phân tích thêm, các nạn nhân bị tổn thương rất nghiêm trọng bởi hai bên cổ là hệ thống động mạch cảnh - mạch máu rất lớn nuôi vùng đầu, cổ và nhu mô não. Đây là hệ thống động mạch lớn và quan trọng của cơ thể, đồng thời cũng khó băng ép hơn so với ở tay hoặc chân.

Những vết thương mạch máu nếu được sơ cứu đúng cách, đảm bảo không mất máu quá nhiều trước khi đến bệnh viện, nạn nhân chỉ cần trải qua cuộc phẫu thuật cấp cứu (khoảng 10 phút) để nối lại mạch máu thì sẽ ít bị đe dọa đến tính mạng. Tuy nhiên, trên thực tế kỹ năng sơ cấp cứu tại hiện trường của người dân tham gia ứng cứu còn rất hạn chế.

Cũng theo bác sĩ Hậu, nạn nhân bị vết thương mạch máu thường có xu hướng ngất xỉu do tính chất đột ngột của tai nạn, tình trạng mất máu cấp gây choáng vì huyết áp tụt nhanh. Bên cạnh đó là những nguyên nhân tâm lý bởi sự lo lắng khi thấy mình mất nhiều máu khiến nạn nhân sợ hãi ngất xỉu. Người dân tại hiện trường theo tâm lý chung cũng rất sợ khi thấy máu nên không ai dám xông vào trợ giúp, sơ cứu nạn nhân. Mặt khác họ cũng mất bình tĩnh khi thấy máu lênh láng khiến việc sơ cứu ban đầu bị trì trệ.

Người gặp tai nạn có khả năng được cứu sống nếu được sơ cứu ban đầu đúng cách

Trong khi đó, bác sĩ Hùng cho rằng kỹ năng sơ cứu vết thương mạch máu không quá phức tạp. Người thực hiện sơ cứu chỉ cần bình tĩnh lấy tay bịt vết thương bằng vải, quần áo, khăn hoặc bất cứ vật liệu nào có thể bịt, cầm máu, sau đó đưa người bị nạn đi cấp cứu. “Mất máu rất dễ dẫn đến tử vong nhưng nếu biết cách sơ cứu thì hoàn toàn có thể cứu được”, tiến sĩ Hùng nói.

Không cầm máu bằng các loại lá

Để hạn chế những cái chết thương tâm khi gặp những tai nạn mạch máu tương tự, BS Viết Hậu khuyến cáo cộng đồng: “Trước tiên, người sơ cứu cần nhanh chóng dùng những vật dụng hiện có như gạc, khăn tay hay miếng vải rồi cuộn lại đặt lên vết thương, băng ép lại với lực vừa đủ giúp hạn chế được tình trạng chảy máu nhưng không khiến nạn nhân khó thở. Dùng dây băng ép choàng qua vùng nách đối diện của nạn nhân rồi buộc lại để cố định vị trí băng ép.

Trong trường hợp vết thương nằm ở vị trí khó cố định dải băng ở vùng nách đối diện vết thương, người sơ cứu có thể dùng cánh tay, bàn tay của nạn nhân (phía đối diện vết thương) hoặc dùng thanh gỗ đặt vùng cổ đối diện để làm điểm tựa cố định băng ép với lực vừa phải để không làm ngạt nạn nhân. Sau đó, nhanh chóng vận chuyển nạn nhân đến bệnh viện gần nhất.

Việc sơ cứu cần thực hiện càng nhanh càng tốt để tránh mất máu cho người bị nạn. Người tham gia ứng cứu tuyệt đối không được sử dụng thuốc lào, thuốc lá các loại bột hoặc nhai lá cây... đắp lên vết thương. Cách sơ cứu trên chẳng những không mang lại hiệu quả cầm máu mà còn khiến nạn nhân đối mặt với nguy cơ nhiễm trùng, hoại tử gây khó khăn cho việc cứu chữa. Mỗi người dân cần trang bị cho mình những kiến thức cơ bản nhất về sơ cấp cứu để bảo vệ chính mình và sẵn sàng giúp đỡ người khác khi chẳng may gặp tai nạn.

Bác sĩ Nguyễn Viết Hậu, Phó Trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Đại Học Y Dược TPHCM

Bình An