Quốc hội: Lo ngại về độ mở của nền kinh tế

Vấn đề được các đại biểu quan tâm là những lo ngại về độ mở quá rộng của nền kinh tế, biện pháp xử lý nợ công, tổng vốn đầu tư cho nền kinh tế dự kiến năm 2015 quá thấp và vấn đề cải cách bộ máy cán bộ công chức, viên chức cũng như chế độ công vụ.

Thảo luận về tình hình kinh tế nước ta, nhiều đại biểu đánh giá cao các biện pháp ổn định kinh tế vĩ mô và kiềm chế lạm phát của Chính phủ thời gian qua. Nếu như năm 2011, lạm phát ở mức 18,13% thì đến nay giảm chỉ còn khoảng 5%, nhờ đó lãi suất ngân hàng giảm; đặc biệt trong khi lãi suất huy động giảm sâu thì huy động vốn vào trong hệ thống ngân hàng vẫn tăng, đó là thành công lớn.

Bên cạnh đó, cán cân thương mại của nước ta từ nhập siêu đã chuyển sang cân bằng và xuất siêu, cán cân vãng lai được cải thiện rõ rệt đã làm tăng uy tín về tài chính của Việt Nam trên thị trường quốc tế và cải thiện thị trường ngoại hối.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân, đoàn Tp.HCM cho rằng, kinh tế nước ta đang có dấu hiệu phục hồi chậm, trong 4 năm qua tăng trưởng GDP trung bình đạt 5,7% là chưa phát huy hết tiềm năng của đất nước. Nguyên nhân khách quan là do chịu ảnh hưởng của kinh tế thế giới chưa có dấu hiệu phục hồi rõ nét.

Tuy nhiên, về chủ quan, đại biểu Trần Hoàng Ngân lo ngai về độ mở rất cao của nền kinh tế nước ta đang ở mức lớn nhất trong khu vực ASEAN với mức 154%. Điều này sẽ đe dọa đến sự bền vững của nền kinh tế trong nước và dễ dẫn đến sự lệ thuộc nhiều vào bên ngoài khi nền kinh tế và những bất ổn chính trị khó lường đang diễn biến phức tạp trên thế giới.

Theo đại biểu Trần Hoàng Ngân thì hiện nay kim ngạch xuất khẩu của nước ta khoảng 294 tỷ đôla Mỹ/năm trong khi đó GDP vào khoảng 200 tỷ đôla là chưa cân đối, cần tập trung vào thúc đẩy kinh tế trong nước với thị trường tiềm năng hơn 90 triệu dân; trong đó tập trung tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp tư nhân nói chung, doanh nghiệp vừa và nhỏ nói riêng.

Nhất trí cao với mục tiêu tăng trưởng GDP hơn 6% và kiểm soát lạm phát 5% trong năm 2015, đại biểu Trần Hoàng Ngân nói: “Theo dự kiến của Chính phủ đề ra là mục tiêu GDP 6,2% thì tôi rất đồng tình. Tuy nhiên chỉ tiêu này vẫn có thể cải thiện hơn nữa, có thể nâng lên 6,5% vì nước ta còn nhiều tiềm năng. Chúng tôi chưa đồng tình với tổng vốn đầu tư xã hội mà Chính phủ xây dựng chỉ chiếm 30% GDP, không khả thi vì chỉ số ICOR của Việt Nam thời điểm cao nhất của 10 năm qua là 5,5%, chưa bao giờ xuống dưới 5%. Nếu chúng ta xây dựng tốc độ tăng trưởng 6,2%/năm mà tổng vốn đầu tư xã hội chỉ chiếm 30% GDP thì rất khó thực hiện. Do đó phải có chính sách tăng tổng vốn đầu tư xã hội”.

Nhiều đại biểu cũng đánh giá cao công tác điều hành của Chính phủ trong việc hỗ trợ vốn tín dụng, tạo nhiều điều kiện thuận lợi như hỗ trợ về vốn, tín dụng, tìm đầu ra cho sản phẩm không phụ thuộc vào một thị trường, hạn chế tình trạng nông dân bỏ ruộng tại một số địa phương.

Tuy nhiên, một số đại biểu cũng đề nghị, Nhà nuớc cần xem xét lại chính sách hỗ trợ cho nông nghiệp, cụ thể là ngành sản xuất lúa gạo. Vì Việt Nam hiện là quốc gia xuất khẩu gạo lớn nhất nhưng giá trị lại không cao nên bà con nông dân vẫn thu nhập thấp.

Các đoàn đại biểu Quốc hội họp tại tổ sáng 21/10.

Đại biểu Bùi Trí Dũng, đoàn An Giang nêu ý kiến: “Tôi đề nghị Bộ Tài chính đánh giá lại xem căn cứ tính, để 30% người nông dân có lãi là xác thực hay không. Mặc dù là do các địa phương báo cáo theo hướng dẫn của Bộ Tài chính chúng ta phải xuống hỏi người nông dân. Từ đâu mà đưa ra bài toán 30% này nếu chỉ dựa vào báo cáo của các địa phương là không hợp lý”.

Ghi nhận những cố gắng của Chính phủ trong điều hành kinh tế vĩ mô, các đại biểu cũng lưu ý, Chính phủ cần quan tâm nhiều hơn các yếu tố bền vững, giải quyết các “điểm nghẽn” của nền kinh tế như nợ xấu, hàng tồn kho...

Theo đại biểu Trần Du Lịch, đoàn Tp.HCM thì để giải quyết hiệu quả vấn đề nợ xấu, không nên sử dụng nguồn ngân sách Nhà nước vì khi ngân sách đang bội chi mà nên mượn từ nguồn vốn quỹ cổ phần hóa và các quỹ tập trung; thậm chí Quốc hội nên có Nghị quyết cho phép Chính phủ sử dụng những nguồn đang quản lý, trừ ngân sách để giải quyết nợ công.

Ngoài những vấn đề kinh tế, các đại biểu cũng tập trung thảo luận nhiều vấn đề xã hội mà cử tri và dư luận đang quan tâm như giải quyết việc làm, chế độ tiền lương còn nhiều bất cập, an ninh trật tự và tệ nạn xã hội diễn biến phức tạp; vẫn còn tình trạng án oan sai; việc thu hồi tài sản trong các vụ án kinh tế gặp nhiều khó khăn, thi hành án dân sự còn nhiều thiếu sót, hạn chế.

Đề cập vấn đề cải cách bộ máy cán bộ công chức, viên chức và chế độ công vụ, đại biểu Nguyễn Thanh Hồng, đoàn Bình Dương cho rằng: “Nếu chúng ta không có đội ngũ cán bộ công chức, viên chức có chất lượng, đáp ứng nhu cầu của thực tiễn thì sẽ không thể đạt được những thành tựu như đã xác định trong Nghị quyết của Đảng và Quốc hội. Tôi thấy băn khoăn việc này, báo cáo của Chính phủ đánh giá còn mờ nhạt”.

Đại biểu Nguyễn Thanh Hồng nhấn mạnh: “Thực tế trong những năm vừa qua, nước ta có những tiến bộ về cải cách thủ tục hành chính nhưng cải cách về bộ máy và chế độ công vụ thì chưa đạt được kết quả nổi bật. Số lượng các bộ ngành không đổi nhưng bộ máy bên trong ngày càng phình ra. Hiện nay có xu hướng lấy số lượng cán bộ công chức để bù đắp yêu cầu nâng cao chất lượng nên có chuyện bao nhiêu cán bộ công chức không làm được việc đến nay vẫn chưa xác định được”.

Theo chương trình kỳ họp, chiều nay, Quốc hội tiếp tục thảo luận ở tổ về tình hình kinh tế - xã hội năm nay và nhiệm vụ năm 2015; Kết quả thực hiện ngân sách Nhà nước năm 2014; dự toán ngân sách Nhà nước và phương án phân bổ ngân sách Trung ương năm 2015.

Trịnh Gấm (tổng hợp)