Ngày 10/3 là ngày giỗ của vị Vua Hùng nào?

Hùng Vương là cách gọi các vị vua nước Văn Lang của người Lạc Việt.

Giỗ tổ Hùng Vương

Giỗ tổ Hùng Vương hay còn gọi là lễ hội Đền Hùng, đây là dịp lễ nhằm tưởng nhớ và bày tỏ lòng biết ơn của con cháu Đại Việt trước công lao dựng nước của các vua Hùng.

Hàng năm, cứ vào ngày mồng 10/3 âm lịch là mọi người lại nô nức kéo nhau về Đền Hùng để dâng lễ, thắp hương, bày tỏ lòng thành kính và tưởng nhớ về cội nguồn dân tộc.

Nhưng theo truyền thuyết thì nước ta có 18 đời vua Hùng. Mỗi đời vua được tính là một triều đại, tương tự như nhà Lê, nhà Nguyễn... Do đó, tuy chỉ có 18 đời vua Hùng, nhưng lịch sử ghi nhận vào thời kỳ này nước ta có đến 108 vị vua.

Giỗ tổ Hùng Vương 2019 vào ngày nào?

Theo phong tục truyền thống của người Việt Nam, giỗ tổ Hùng Vương được diễn ra vào ngày 10/3 âm lịch hàng năm. Do đó năm nay sẽ rơi vào chủ nhật, ngày 14/4/2019.

Do đó, lễ hội Đền Hùng (Phú Thọ) kéo dài từ mùng 8 đến ngày 11/3 âm lịch, trong đó mùng 10 là chính hội. Cũng như mọi lễ hội khác ở đồng bằng Bắc Bộ, lễ hội Đền Hùng sẽ có 2 phần gồm phần lễ và phần hội.

Hàng triệu người hướng về ngày giỗ tổ vua Hùng Vương thể hiện tinh thần yêu nước của dân tộc Việt Nam và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”. (Ảnh: Dean2020)

Ngày 10/3 là ngày giỗ của vị Vua nào?

Theo truyền thuyết kể rằng Kinh Dương Vương lấy Long Nữ sinh ra Lạc Long Quân. Lạc long Quân sau đó kết duyên cùng Âu Cơ sinh ra Hùng Vương trích trong "Hùng Vương và Lễ Hội Đền Hùng-NXB Hội nhà văn, ĐH Lạc Hồng".

Hùng Vương như vậy là cháu đích tôn của Kinh Dương Vương, niên hiệu được dùng cho hàng chục triều vua tiếp sau đó. Theo cách lý giải như vậy, thì ngày 10/3 được hiểu là ngày giỗ Tổ Kinh Dương Vương, để tưởng nhớ vị Tổ phụ đã khai sinh ra đất nước.

Trên thực tế theo một số tài liệu lịch sử ghi lại, ngày giỗ tổ đã có từ cách đây 2.000 năm. Dưới thời Thục Phán - An Dương Vương, cột đá thề đã được dựng trên núi Nghĩa Lĩnh, ghi rõ:

"Nguyện có đất trời lồng lộng chứng giám, nước Nam được trường tồn lưu ở miếu Tổ Hùng Vương, xin đời đời trông nom lăng miếu họ Hùng và gìn giữ giang sơn mà Hùng Vương trao lại; nếu thất hẹn, sai thề sẽ bị gió giăng, búa dập".

Các đời vua khác sau này cũng luôn ghi nhớ, khẳng định vai trò của thời đại các vua Hùng đã xây dựng giang sơn. Chính vì thế mà hàng năm luôn để một ngày để tưởng nhớ những người đã xác lập và xây dựng lên đất nước - các vua Hùng nói chung.

Theo PGS-TS Bùi Xuân Đính, Viện Dân tộc học Việt Nam, trước đây, cha ông ta tổ chức Giỗ Tổ vào tháng 8 nhưng cụ thể ngày nào chưa rõ. Đến đời nhà Nguyễn năm Khải Định thứ 2 (1917), Tuần phủ Phú Thọ đã trình bộ Lễ định ngày 10 tháng 3 Âm lịch hàng năm làm ngày Quốc tế (Quốc lễ, Quốc giỗ).

Ngay trong tấm bia Hùng Vương từ khảo do Tuần phủ tỉnh Phú Thọ lập đặt ở Đền Thượng trên núi Hùng xác nhận rằng, Trước đây, ngày Quốc tế lấy vào mùa thu làm định kỳ. Đến năm Khải Định thứ hai (Dương lịch là năm 1917), Tuần phủ Phú Thọ là Lê Trung Ngọc có công văn xin bộ Lễ ấn định ngày 10 tháng 3 hàng năm làm ngày Quốc tế, tức trước ngày Giỗ Tổ Hùng Vương đời thứ 18 một ngày. Còn ngày giỗ (11 tháng 3) do dân sở tại làm lễ.

Từ đó, ngày 10 tháng 3 Âm lịch hàng năm gọi là ngày Giỗ Tổ chung của các vị vua Hùng, không riêng là ngày giỗ của một vị vua Hùng nào cả”, PGS.TS Bùi Xuân Đính nói.

Nghi thức lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 10/3 âm lịch hằng năm. (Ảnh: Dean2020)

Ở góc độ khác, theo GS. Ngô Đức Thịnh, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và bảo tồn văn hoá tín ngưỡng Việt Nam:“Con số 18 là con số huyền thoại lý giải cho người Việt biết về gốc rễ, cội nguồn của dân tộc Việt Nam. Sự kiện huyền thoại không có thật nhưng đôi khi sự huyền thoại tác động mạnh đến sự thật. Và sự thật ở đây là phản ánh cội nguồn của dân tộc ta.

Nói về ngày 10 tháng 3 Âm lịch tổ chức Giỗ tổ Hùng Vương hằng năm, xét từ quan điểm âm dương, có thể cắt nghĩa đó tháng 3 là biểu tượng cho người mẹ. Giỗ mẹ - biểu tượng của âm. Đồng thời là tháng vũ trụ dương khí lên cao nhất, cho nên sẽ tạo nên sự hài hòa giữa vũ trụ và con người mang ý nghĩa tốt đẹp. Ngày Giỗ Tổ là giỗ sẽ là ngày giỗ chung cho tất cả các vị Vua Hùng”.

XEM THÊM

Ngày Quốc tổ Việt Nam toàn cầu năm 2019 sẽ được tổ chức tại 5 nước TĐO - “Ngày Quốc tổ Việt Nam toàn cầu lần thứ hai, năm 2019” sẽ được tổ chức tại 5 nước, gồm: Lào, Thái Lan, Nhật ...

Đại sứ Ted Osius thăm Đền Hùng nhân dịp Giỗ tổ Hùng Vương TĐO - Ngày 27/3, đoàn công tác Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam cùng đại diện Bộ Ngoại giao do Đại sứ Hoa ...

Đảm bảo trật tự ATGT dịp nghỉ Giổ tổ Hùng Vương và lễ 30/4 – 1/5 Thủ tướng Chính phủ – Nguyễn Xuân Phúc vừa có Công điện 610/CĐ-TTg về việc phục vụ nhu cầu đi lại của nhân dân và ...