Kiều bào tham gia hiến kế phát triển Hà Nội thành đô thị đổi mới sáng tạo

Tham dự buổi tiếp có Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng, đại diện các cơ quan, sở, ngành và 100 kiều bào tiêu biểu từ 32 quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới về tham dự Xuân Quê hương 2026.

Tại buổi gặp mặt, nhiều kiều bào tiêu biểu đã có đóng góp vào quá trình phát triển đô thị tại Việt Nam, trong đó có Hà Nội. Giáo sư, Tiến sỹ Lê Thành Nhân, kiều bào Pháp đã trình bày tham luận về kinh nghiệm quốc tế trong ứng dụng chuyển đổi số và công nghệ vào quản lý môi trường và quy hoạch đô thị; giải pháp phát triển đô thị thông minh, bền vững, gắn với điều kiện thực tiễn của các đô thị Việt Nam.

Ông cho biết, trên thế giới hiện nay, nhiều thành phố đang áp dụng mô hình quản trị đô thị tích hợp dựa trên các công cụ số, trong đó dữ liệu được coi là nền tảng cốt lõi. Các đô thị thông minh được xây dựng dựa trên hệ thống dữ liệu lớn được tích hợp từ nhiều lĩnh vực như giao thông, môi trường, dân cư, đất đai… Các nguồn dữ liệu này được cập nhật liên tục thông qua các nền tảng số, giúp chính quyền đô thị nâng cao năng lực phân tích, dự báo và đưa ra quyết định quản lý nhanh hơn, chính xác hơn, đồng thời nâng cao tính minh bạch và hiệu quả trong điều hành.

Quang cảnh buổi gặp. (Ảnh: Dương Tiêu)

Chúng tôi đặc biệt muốn nhấn mạnh tới lĩnh vực quản lý môi trường – một trong những thách thức lớn đối với nhiều đô thị đang phát triển, trong đó có Hà Nội. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, việc xây dựng hệ thống thông tin môi trường tự động trên diện rộng, ứng dụng công nghệ dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI) và các cảm biến thông minh có thể giúp theo dõi liên tục chất lượng không khí, nguồn nước, tiếng ồn, rác thải và biến đổi khí hậu đô thị. Thông qua các hệ thống này, chính quyền có thể chuyển đổi phương thức quản lý từ bị động sang chủ động, từ xử lý hậu quả sang phòng ngừa rủi ro, qua đó bảo vệ tốt hơn sức khỏe người dân và nâng cao chất lượng môi trường sống.

"Bản thân tôi, Hà Nội là nơi khai sinh, nơi tôi trưởng thành và làm việc tới năm 25 tuổi. Trước khi được Nhà nước cho phép tôi đi tham gia nghiên cứu và giảng dạy tại Pháp. Vì vậy, cống hiến cho Hà Nội là nghĩa vụ và trách nhiệm của người con đối với quê hương", ông nhấn mạnh.

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Quang Phước (kiều bào Hàn Quốc) chia sẻ kinh nghiệm của Hàn Quốc trong việc ứng dụng AI và drone vào quản lý đô thị, y tế và nông nghiệp, đồng thời đề xuất Hà Nội xây dựng các khu thử nghiệm (sandbox) và trung tâm kiểm thử AI nhằm bảo đảm triển khai công nghệ một cách an toàn, hiệu quả, có kiểm soát.

Đại diện Mạng lưới Đổi mới sáng tạo Việt Nam tại Australia (NIC AU), ông Nguyễn Phúc Bình (kiều bào Úc) đã giới thiệu mô hình phát triển ngành công nghiệp bán dẫn của Australia theo hướng tập trung vào thiết kế, R&D và sở hữu trí tuệ, qua đó gợi mở lộ trình phù hợp để Hà Nội và Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu, không chỉ dựa vào sản xuất gia công.

Kiều bào phát biểu ý kiến. (Ảnh: Dương Tiêu)

Tiến sĩ Hà Sơn Tùng, kiều bào tại Singapore, thông qua kinh nghiệm của Singapore, nhấn mạnh vai trò của việc đầu tư hạ tầng và khung chính sách ổn định, phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, định hướng ứng dụng và thương mại hóa trong nghiên cứu khoa học, cũng như vai trò của nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời, đề xuất một số giải pháp để Hà Nội tăng cường hợp tác, thu hút nguồn lực để phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Phát biểu tại buổi gặp mặt, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng cho biết, chương trình Xuân Quê hương là hoạt động mở đầu trong chuỗi sự kiện có sự tham gia của bà con kiều bào do Bộ Ngoại giao phối hợp với các bộ, ngành và địa phương tổ chức. Bày tỏ vui mừng khi chương trình nhận được sự hưởng ứng tích cực của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, với sự tham gia của nhiều đại biểu tiêu biểu đại diện cho hơn 6,5 triệu người Việt đang sinh sống, học tập và làm việc tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Trong số đó có nhiều trí thức, chuyên gia khoa học, doanh nhân thành đạt, nhà văn hóa, nhà báo, giáo viên dạy tiếng Việt, cũng như những cá nhân đang tham gia vào đời sống chính trị – xã hội tại nước sở tại. Đây là minh chứng sinh động cho sự phát triển lớn mạnh, hội nhập sâu rộng và vị thế ngày càng nâng cao của cộng đồng người Việt Nam trên trường quốc tế.

Theo Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng, năm 2025 vừa qua, trong bối cảnh thế giới và khu vực còn nhiều biến động, khó khăn về kinh tế, chính trị và xã hội, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài vẫn tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, nỗ lực vươn lên và đạt được nhiều thành tựu đáng tự hào. Nhiều cá nhân được vinh danh trong các lĩnh vực khoa học, giáo dục, kinh doanh và văn hóa, khẳng định vị thế tại nước sở tại, đồng thời đóng góp tích cực cho quan hệ hợp tác giữa Việt Nam với các nước.

Đặc biệt là dù ở xa Tổ quốc, bà con kiều bào luôn hướng về quê hương bằng những hành động thiết thực và nghĩa tình. Trong những thời điểm đất nước gặp khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, cộng đồng kiều bào đã chủ động quyên góp, hỗ trợ vật chất và tinh thần cho đồng bào trong nước, thể hiện truyền thống tương thân tương ái và tinh thần đại đoàn kết dân tộc. Bên cạnh đó, bà con cũng tích cực tham gia các hoạt động quảng bá văn hóa, giữ gìn tiếng Việt, góp phần lan tỏa hình ảnh đất nước, con người Việt Nam ra thế giới.

Đoàn kiều bào chụp ảnh cùng đoàn kiều bào. (Ảnh: Dương Tiêu)

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng đánh giá cao những ý kiến đóng góp tâm huyết, trách nhiệm của bà con đối với các chủ trương, chính sách phát triển đất nước. Những đóng góp này thể hiện tình cảm gắn bó, niềm tin và khát vọng chung tay xây dựng một Việt Nam phát triển nhanh và bền vững.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng nhấn mạnh cuộc gặp hôm nay tập trung vào chủ đề khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo – những động lực quan trọng cho sự phát triển đất nước và Thủ đô Hà Nội trong giai đoạn mới; đồng thời khẳng định, Đảng và Nhà nước luôn xác định cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của dân tộc và mong muốn tiếp tục tăng cường kết nối, tạo điều kiện thuận lợi để bà con đóng góp trí tuệ, kinh nghiệm và nguồn lực cho sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.

Phát biểu tại buổi gặp mặt, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, năm 2025 vừa qua là một năm đặc biệt quan trọng đối với Hà Nội. Thành phố đã tổ chức thành công Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố Hà Nội khóa XVIII, nhiệm kỳ 2025-2030, đồng thời xác định những mục tiêu, định hướng phát triển lớn trong giai đoạn mới, cùng cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới – kỷ nguyên vươn mình mạnh mẽ của dân tộc Việt Nam. Trong giai đoạn lịch sử này, Hà Nội xác định tiếp tục phát huy truyền thống văn hiến, anh hùng, đoàn kết, đổi mới sáng tạo; xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững, nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân và khẳng định vai trò đầu tàu, trung tâm lớn về chính trị, kinh tế, văn hóa, khoa học và hội nhập quốc tế của cả nước.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Hà Nội đang tập trung triển khai các chiến lược phát triển dài hạn, đặc biệt chú trọng đổi mới mô hình tăng trưởng, phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Hiện tại, thành phố đang nỗ lực xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, phát triển các khu công nghiệp công nghệ cao, khu nghiên cứu và trung tâm sáng tạo, hướng tới xây dựng Thủ đô xanh, thông minh, hiện đại và bền vững.

Trong quá trình phát triển, thành phố luôn coi cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là nguồn lực quý báu, là cầu nối quan trọng thúc đẩy hợp tác quốc tế, thu hút đầu tư, chuyển giao tri thức và công nghệ. Hà Nội đang không ngừng cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi nhất để bà con kiều bào tiếp cận các cơ hội đầu tư, phát triển sản xuất, kinh doanh tại Thủ đô. Thành phố đã và đang triển khai nhiều cơ chế, chính sách nhằm tháo gỡ khó khăn về thủ tục hành chính, phát triển quỹ đất sạch, hình thành các khu công nghiệp, khu công nghệ cao, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững trong thời gian tới.

Bên cạnh thu hút đầu tư, Hà Nội cũng mong muốn tiếp tục nhận được sự đóng góp trí tuệ, kinh nghiệm của các chuyên gia, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và trí thức kiều bào trong nhiều lĩnh vực như khoa học - công nghệ, văn hóa, du lịch, giáo dục, phát triển đô thị và bảo tồn di sản. Thành phố đặt mục tiêu xây dựng Hà Nội trở thành đô thị mang đậm bản sắc văn hóa nhưng đồng thời có tầm vóc khu vực và quốc tế, là điểm đến hấp dẫn đối với bạn bè và du khách trên toàn thế giới.

Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng mong rằng, mỗi người con Việt Nam dù ở bất cứ nơi đâu cũng luôn hướng về quê hương, tiếp tục đồng hành cùng sự phát triển của đất nước nói chung và Thủ đô Hà Nội nói riêng, cùng chung tay góp sức để Việt Nam vững bước trong kỷ nguyên mới.

Nhân dịp này, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng đã tặng quà và chủ trì Tiệc chiêu đãi Đoàn kiều bào tiêu biểu.

Cơ chế “một cửa” đặc thù cho kiều bào trẻ

Tạo điều kiện để huy động nguồn lực doanh nghiệp và kiều bào