Donald Trump: Chúng ta cần xem giao dịch thương mại là một cuộc chiến

Trong bài phát biểu tại bang Bắc Carolina gần đây, Tổng thống mới đắc cử Donald Trump đã nhận định Mỹ cần coi các giao dịch thương mại như những trận chiến. Trong đó, chính quyền Washington cam kết sẽ thương thảo lại các hiệp định thương mại cũng như đòi lại công ăn việc làm cho người dân.

“Chúng ta cần coi các giao dịch thương mại như những chiến trường bởi chúng ta đang bị thua thiệt. Những người lao động của nước Mỹ đang lâm vào cảnh chiến tranh việc làm với các nước khác”, ông Trump nói.

Quan điểm coi thương mại như chiến tranh của ông Trump không nhận được nhiều sự đồng tình của các chính trị gia. Lãnh đạo phe đa số tại Hạ viện, nghị sĩ Kevin McCarthy cho biết mình không ủng hộ chính sách áp 35% thuế lên những công ty muốn rời nhà máy khỏi Mỹ bởi điều này sẽ kích thích một cuộc chiến thương mại.

Kim ngạch xuất khẩu từ Mỹ vào Trung Quốc giai đoạn 2006-2015 (tỷ USD)

Tuy nhiên, ông Trump có vẻ rất cứng rắn với quan điểm này của mình.

“Những kẻ khác nói rằng ‘Sẽ có một cuộc chiến thương mại’. Một cuộc chiến thương mại ư? Chúng ta đang mất 500 tỷ USD khi giao dịch thương mại với Trung Quốc và làm gì có ai thèm quan tâm nếu có một cuộc chiến thương mại cơ chứ?”, ông Trump phát biểu.

Kể từ khi đắc cử, tỷ phú Trump cho biết mình sẽ rút khỏi Hiệp định Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) khiến nhiều nước thành viên lo lắng. Đồng thời ông Trump còn có các chỉ trích nhằm vào đối tác Trung Quốc như một nước lấy cắp việc làm của Mỹ.

“Chúng ta chưa bao giờ phải thấy cảnh bị ăn cắp việc làm nhiều như hiện nay. Chúng ta mới chỉ ngăn chặn được một số và sẽ còn tiếp tục ngăn cản tình trạng bị ăn cắp việc làm này. Mọi việc mới chỉ bắt đầu”, Tổng thống mới đắc cử Trump tự tin nói.

Những tập đoàn chịu thiệt

Quan điểm cứng rắn của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh xuất khẩu từ Mỹ sang Trung Quốc đã tăng gần gấp đôi trong nhiệm kỳ của Tổng thống Barack Obama bất chấp nền kinh tế Châu Á đang giảm tốc.

Năm 2015, Mỹ xuất khẩu 113 tỷ USD sang Trung Quốc và có mức tăng trưởng xuất khẩu bình quân là 8,9% trong 10 năm qua. Quốc gia Châu Á này cũng là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 của Mỹ sau Canada và Mexico.

Tỷ lệ các thị trường xuất khẩu của Mỹ năm 2014 và tốc độ tăng trưởng xuất khẩu bình quân 2006-2015 (%)

Theo tính toán, nếu Mỹ áp mức thuế 35% theo như những gì ông Trump nói thì ngành đậu nành, sản xuất ô tô và máy bay của Mỹ sẽ chịu thiệt hại nặng nhất do lệ thuộc vào thị trường Trung Quốc.

Những mặt hàng xuất khẩu nhiều nhất từ Mỹ vào Trung Quốc năm 2014 (tỷ USD)

Nghiên cứu của JP Morgan Chase năm 2015 cũng cho thấy hàng loạt các tập đoàn công nghệ Mỹ sẽ bị ảnh hưởng lớn do có nhiều nhà máy cũng như nhà cung cấp ở Trung Quốc. Cụ thể, khoảng 5,7% doanh thu của ngành công nghệ Mỹ là ở thị trường Trung Quốc, đứng cao nhất trong các ngành khác.

Những ngành tại Mỹ phụ thuộc nhiều vào thị trường Trung Quốc nhất (% năm 2014)

Dưới đây là những tập đoàn chịu thiệt lớn nhất nếu Tổng thống mới đắc cử Trump thực hiện đúng như những gì ông nói.

Những tập đoàn lớn có nhiều thị phần doanh thu tại Trung Quốc nhiều nhất (%)

Những tập đoàn lớn (trừ các công ty lắp ráp công nghệ) có nhiều thị phần doanh thu tại Trung Quốc nhiều nhất (%)

Trump muốn hủy đơn hàng Air Force One của Boeing vì quá đắt