Nắm rõ quy định để lá phiếu hợp lệ trong ngày bầu cử 15/3

Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp là một trong những quyền cơ bản của công dân đã được Hiến pháp quy định. Thông qua hoạt động này, người dân trực tiếp lựa chọn những đại biểu tiêu biểu, có phẩm chất, năng lực để đại diện cho ý chí và nguyện vọng của mình tại các cơ quan quyền lực nhà nước. Vì vậy, cuộc bầu cử được xem là ngày hội lớn của toàn dân, thể hiện quyền làm chủ của nhân dân trong việc tham gia xây dựng bộ máy nhà nước.

Theo quy định, việc bỏ phiếu sẽ bắt đầu từ 7 giờ sáng và kết thúc vào 19 giờ cùng ngày. Tùy tình hình thực tế tại từng địa phương, tổ bầu cử có thể quyết định cho bắt đầu sớm hơn nhưng không trước 5 giờ sáng, hoặc kết thúc muộn hơn nhưng không quá 21 giờ cùng ngày.

Khi đến điểm bầu cử, cử tri cần mang theo và xuất trình Thẻ cử tri để thực hiện quyền bỏ phiếu. Mỗi cử tri sẽ được phát các phiếu bầu tương ứng với các cấp đại biểu mà mình tham gia bầu cử. Theo đó, cử tri bỏ một phiếu bầu đại biểu Quốc hội và một phiếu bầu đại biểu HĐND ở mỗi cấp theo quy định.

Cán bộ phường Tân Bình (thành phố Hồ Chí Minh) tất bật chuẩn bị cho ngày bầu cử. (Ảnh: TTXVN)

Một nguyên tắc quan trọng của bầu cử là cử tri phải trực tiếp đi bầu, không được nhờ người khác bỏ phiếu thay. Trường hợp cử tri không thể tự viết phiếu bầu có thể nhờ người khác viết hộ, nhưng phải tự mình bỏ phiếu vào hòm phiếu. Đối với người khuyết tật không thể tự bỏ phiếu, có thể nhờ người khác hỗ trợ bỏ phiếu vào hòm phiếu theo quy định, đồng thời phải bảo đảm bí mật của lá phiếu.

Trong quá trình ghi phiếu bầu, cử tri cần chú ý thực hiện đúng hướng dẫn để phiếu bầu hợp lệ. Nếu không bầu cho ứng cử viên nào, cử tri cần gạch ngang họ và tên của người đó trong phiếu bầu; việc gạch phải đè lên dòng chữ họ tên của người ứng cử. Cử tri không được khoanh tròn, đánh dấu hoặc ký hiệu khác trên phiếu bầu, đồng thời không được viết thêm tên người ngoài danh sách ứng cử. Số người được bầu trong phiếu cũng không được nhiều hơn số lượng đại biểu đã được ấn định cho đơn vị bầu cử.

Trong thời gian cử tri ghi phiếu, không ai được xem phiếu bầu, kể cả thành viên tổ bầu cử, nhằm bảo đảm nguyên tắc bỏ phiếu kín. Nếu ghi sai hoặc viết hỏng, cử tri có quyền đề nghị tổ bầu cử đổi phiếu bầu khác.

Sau khi hoàn tất việc bỏ phiếu, tổ bầu cử sẽ đóng dấu “Đã bỏ phiếu” vào mặt trước, phía trên góc trái của Thẻ cử tri. Thẻ cử tri chỉ có giá trị sử dụng cho một lần bỏ phiếu.

Theo quy định, một số trường hợp phiếu bầu sẽ bị coi là không hợp lệ, như: phiếu không theo mẫu do tổ bầu cử phát ra; phiếu không có dấu của tổ bầu cử; phiếu ghi số người được bầu nhiều hơn số lượng quy định; phiếu gạch xóa hết tên những người ứng cử; hoặc phiếu có ghi thêm tên người ngoài danh sách ứng cử hay nội dung khác.

Việc nắm rõ các quy định trên sẽ giúp cử tri thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình, bảo đảm mỗi lá phiếu đều hợp lệ. Qua đó góp phần để cuộc bầu cử diễn ra dân chủ, công khai, đúng pháp luật và thực sự trở thành ngày hội lớn của toàn dân.