Muốn tham nhũng? Hãy tránh xa nước Mỹ!

Nhiều khán giả xem thể thao ở Mỹ khoái xem những cú nước rút trong bóng bầu dục hay còn gọi là “bóng đá kiểu Mỹ” (American football) hơn là xem những bàn thắng vào gôn trong môn bóng đá (soccer) nhưng các hoạt động bê bối của các quan chức FIFA vẫn không bị làm ngơ bởi những người làm và thực thi luật ở Mỹ.

Người Mỹ đang đi đầu trong việc chống tham nhũng trong nền bóng đá thế giới. Lệnh bắt 14 người của Cục điều tra liên bang Mỹ (FBI) ở trụ sở FIFA tại Zurich hôm 27.5 qua cho thấy điều đó. Giữa Mỹ và Thụy Sĩ có hiệp ước dẫn độ tội phạm. Những người có tên trong bản cáo trạng của FBI đều ít nhiều liên quan đến nước Mỹ.

“Nếu bạn chạm đến bờ biển của chúng tôi với công ty bê bối của bạn, dù là qua những cuộc họp hay sử dụng hệ thống tài chính của chúng tôi, bạn sẽ bị giữ lại điều tra”, giám đốc FBI, ông James Comey (ảnh trên) khẳng định. Trong bản cáo trạng, 14 nhân vật FBI bắt liên quan đến 150 triệu USD tiền hối lộ, rửa tiền… trong 24 năm qua.

Con cá mồi trong mẻ lưới FBI giăng ra là Chuck Blazer, người Mỹ sinh năm 1945, ủy viên thường vụ FIFA từ năm 1996 đến tháng 4.2013, tổng thư ký Liên đoàn bóng đá Bắc Trung Mỹ và Caribbe (CONCACAF) từ năm 1990 đến 2011. Ông này bị FBI để mắt đến từ lâu với các hoạt động rửa tiền, trốn thuế, tham nhũng…

FBI đã gặp và thuyết phục Chuck Blazer làm “tay trong” cho cuộc điều tra của họ, đổi lại là một mức án tù thấp hơn khi vụ án được đưa ra ánh sáng. Chuck Blazer đồng ý, theo chỉ dẫn của FBI đeo các thiết bị ghi âm hiện đại đến các cuộc họp của FIFA, gửi email dàn xếp công việc với các nhân vật mà FBI nhắm đến.

Luật liên bang Mỹ cho phép các cơ quan thi hành luật theo đuổi những vụ điều tra có dính đến nước Mỹ dù đó chỉ là một kết nối hời hợt như liên quan đến ngân hàng, nhà cung cấp internet hay công ty điện thoại. Họ không bỏ lỡ cơ hội rọi ánh sáng đến những góc khuất nhất của thể thao thế giới. “Kể cả hai người nước ngoài dùng hai tài khoản email nước ngoài nhưng nếu email của họ chuyển qua một server trên nước Mỹ thì họ vẫn nằm trong quyền thực thi luật của nước Mỹ”, bà Jessica Tillipman, giảng viên trường luật George Washington cho biết.

Các nhân vật trong bản cáo trạng mà bộ trưởng tư pháp Mỹ Loretta Lynch đưa ra “đều sử dụng hệ thống tài chính Mỹ để kết nối các hoạt động phi pháp của họ”, theo bản cáo trạng. FBI đã sục sạo hơn một tá ngân hàng như HSBC, Standard Chartered trên nước Mỹ để xem xét hành động của 9 quan chức FIFA và 5 nhà quản lý các công ty truyền thông liên quan đến FIFA.
Một khảo sát gần đây của công ty luật quốc tế Freshfields Bruckhaus Deringer cho thấy những nhà làm luật ở Mỹ ngày càng gia tăng các vụ điều tra các công ty nước ngoài qua một cơ quan đặc biệt của họ là Foreign Corrupt Practices Act (FCPA), phần lớn nhắm vào các công ty châu Á. Ít nhất 115 vụ điều tra của FCPA đang tiến hành ở châu Á, 44 vụ ở châu Phi trong khi châu Âu có 19 vụ.

Bryane Michael, chuyên gia trong lĩnh vực chống tham nhũng, giảng viên trường ĐHTH Hong Kong cho biết nước Mỹ hăng hái tham gia vào công việc nước ngoài kể từ sau khi vụ bê bối nghe lén Watergate nổ ra năm 1972 dẫn đến việc từ chức của tổng thống Richard Nixon. Một trong những chủ đề nổi cộm từ các cuốn băng nghe lén là hối lộ từ nước ngoài và tham nhũng trong nước Mỹ. “Từ đó, người Mỹ theo đuổi học thuyết chống tham nhũng từ nước ngoài cũng tức là chống tham nhũng ở nhà họ”.

Đ.H - TGTT (theo South China Morning Post)