Gặp gỡ mùa Thu 2017 của sinh viên Việt Nam tại Cuba: Tri âm bạn bè, thầy cô

Sự kiện do Hội Hữu nghị Việt Nam - Cuba phối hợp với Chi hội Hữu nghị Việt Nam – Cuba phối hợp tổ chức. Đặc biệt, buổi họp mặt còn có sự tham dự Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Cuba tại Việt Nam, bà Lianys Torres Rivera và đại diện Đại sứ quán Cuba tại Việt Nam.

Các cựu học sinh chia sẻ những kỷ niệm sâu sắc trong những năm tháng gắn bó với đất nước Cuba xinh đẹp. (Ảnh: Minh Phương)

Gần 300 cựu học sinh từng đi học tại Cuba đã từ mọi miền đất nước tập trung tại cuộc họp mặt kỷ niệm 50 năm khóa 1967 lần đầu tiên được tổ chức. Có nhiều cựu học sinh đã ngoài bảy mươi tuổi vẫn từ Mộc Châu, Sơn La hay các tỉnh miền Nam vẫn đến chung vui và ôn lại những năm tháng không thể nào quên trên đất nước Cuba tươi đẹp, anh hùng và mến khách.

Phát biểu tại cuộc gặp gỡ, thay mặt Ban Liên lạc Hội cựu sinh viên Việt Nam tại Cuba, bà Nguyễn Thanh Động cho biết, trong hơn một thập kỷ, ngay từ những năm đầu Cách mạng Cuba thành công, đất nước bị bao vây cấm vận, khó khăn có nhiều, song nhân dân Cuba anh em vẫn giang rộng vòng tay đón nhận, nuôi dưỡng, đào tạo hơn 1.000 sinh viên Việt Nam - những người đã trở thành những cán bộ vừa hồng vừa chuyên, đóng góp đắc lực cho sự nghiệp giải phóng miền Nam thống nhất đất nước và sau đó cho sự nghiệp khắc phục hậu quả chiến tranh, xây dựng đất nước.

Sinh viên đoàn 300 Việt Nam dời tàu Gruzia đến cảng La Habana năm 1967 sau 15 ngày trên biển.

Từ năm 1961, Cuba đã nhận lớp học sinh Việt Nam đầu tiên và sau đó hàng nghìn sinh viên sang đào tạo ở nhiều ngành khác nhau. Chỉ riêng năm 1967, gần 500 sinh viên đã sang học tập tại Cuba, trong đó có những sinh viên nữ đầu tiên của Việt Nam sang học ở Cuba.

Bà Động nhấn mạnh, những lưu học sinh Việt Nam từng học tập ở Cuba sẽ không bao giờ quên tình cảm quý báu, chân thành của nhân dân Cuba đã đùm bọc, nuôi dưỡng và chăm sóc các thế hệ sinh viên Việt Nam như những người con trong gia đình.

Xúc động trước những tình cảm của cực học sinh Việt Nam dành cho Cuba, Đại sứ Lianys Torres Rivera nhấn mạnh, trong tình hình mới, mối quan hệ đoàn kết, hợp tác Việt Nam-Cuba sẽ không ngừng được vun đắp, phát triển. Đối với những người Cuba sinh ra và lớn lên sau Cách mạng thành công, chúng tôi ghi nhớ trong ký ức hàng ngàn thanh niên từ các nước khác đã đến Cuba học tập, Đại sứ nói, họ đã cho chúng tôi thêm hiểu biết về nền văn hóa, lịch sử đất nước họ và rất nhiều người trong số họ đã trở thành bạn bè cả đời với chúng tôi. Cũng như thế, nhiều người bạn hiện nay đang ở khắp thế giới cũng như các bạn Việt Nam đang có mặt ở đây đều mang trong mình những kỷ niệm khó quên về đất nước Cuba xinh đẹp và mến khách.

Tình nghĩa của Cuba đối với Việt Nam trước sau như một

Ông Phạm Xuân Sinh, cựu học sinh khóa 1966, ôn lại kỷ niệm thời sinh viên ở Cuba. (Ảnh: Minh Phương)

Trải qua hơn nửa thế kỷ, với những cựu sinh viên, đất nước Cuba, tình cảm của nhân dân Cuba luôn hiện hữu, vẹn nguyên như những ngày đầu tiên đặt chân đến.Ông Phạm Xuân Sinh, cựu học sinh khóa 1966, vẫn nhớ cho đến bây giờ tình cảm chân thành của người dân Cuba đối với Việt Nam. Tại thời điểm ông sang Cuba, điều kiện của Cuba còn rất nhiều khó khăn nhưng nhân dân Cuba vẫn dành cho thanh niên, sinh viên Việt Nam sang học tập những điều kiện tốt nhất. Chúng tôi được ở trong những ngôi nhà - thực sự là những villa, biệt thự, ông kể. Đó là sự ưu đãi của chính phủ Cuba dành cho học sinh, sinh viên Việt Nam chúng tôi trong việc ăn, ở và nhất là tập trung cao độ cho việc học tập. Thời đó, do điều kiện phải học tập khẩn trương để về phục vụ đất nước nên ai ai cũng cố gắng rèn luyện và trau dồi. Kỳ nghỉ hè, các thầy cô giáo cũng nhiệt tình dạy thêm để nâng cao trình độ cho sinh viên Việt Nam.

Cuba còn là nơi tổ chức tuyên truyền về Việt Nam rất mạnh mẽ, phong trào quần chúng diễn ra hết sức sôi nổi: Những tấm gương anh hùng như Nguyễn Văn Trỗi, anh hùng Núp hay chiến thắng ở Bình Dã, Vạn Tường, Bến Tre… đều được báo chí cũng như truyền thông Cuba đăng tải thường xuyên. Hơn nữa, Cuba chỉ cách Mỹ 90 dặm nên phong trào tuyên truyền của Cuba đã có tác động rất mạnh vào trong lòng nước Mỹ. Từ đó, nhân dân Mỹ cũng phần nào hiểu thêm được cuộc đấu tranh vì chính nghĩa của nhân dân ta. Từ năm 1967, Cuba đã giúp Việt Nam phát trực tiếp chương trình của Đài tiếng nói Việt Nam từ thủ đô La Habana vào thẳng nước Mỹ, tuyên truyền cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, bảo vệ chủ quyền, độc lập và thống nhất của nhân dân ta.

Đại sứ Lianys Torres Rivera bắt tay với ông Phạm Duy Toàn, cựu Vụ trưởng Vụ Cuba Mỹ Latinh của Ban Đối ngoại Trung ương Đảng, cựu Đại sứ Việt Nam tại Rumani. (Ảnh: Minh Phương)

Bà Nguyễn Thị Tâm, một trong những nữ sinh đầu tiên của khóa năm 1967, vẫn còn nhớ như in ngày bác Hồ mất, trường nơi bà học đã tổ chức một buổi lễ tưởng niệm bác Hồ, tất cả sinh viên Việt Nam và Cuba đều đến viếng và khóc thương bác Hồ. “Chưa có dân tộc nào yêu quý Việt Nam chân thành như Cuba. Với nhân dân Cuba, họ coi những người Việt Nam là những anh hùng thực sự. Trong mắt các du học sinh Việt Nam tại Cuba những năm 1960 thì Cuba là một dân tộc anh hùng, giàu lòng nhân ái và văn minh…”bà nhớ lại.

Những cái ôm trao nhau giữa những người bạn cũ. (Ảnh: Minh Phương)

Giai điệu tha thiết và mượt mà của bài hát "Besame mucho" qua sự thể hiện của KTS Đàm Xuân Hà. (Ảnh: Minh Phương)

Chặt mía cùng nhân dân Cuba

Hồi tưởng lại kỷ niệm xưa, ông Hoàng Anh, cựu học sinh khóa 1967, kể lại: “Một kỷ niệm mà tôi nhớ mãi là lúc Cuba phấn đấu 10 triệu tấn đường, 1 trong những mô hình phát triển kinh tế lớn của Cuba thời bấy giờ.” Việt Nam cũng thể hiện sự ủng hộ Cuba, tất cả cán bộ ĐSQ, thực tập sinh, sinh viên Việt Nam đều đi chặt mía. Mỗi người dân Cuba chặt bao nhiêu mía thì sinh viên Việt Nam cũng chặt khối lượng mía như thế, thậm chí còn nhiều hơn.

Ông còn giữ được tấm ảnh chụp lúc đang chặt mía trên cánh đồng tỉnh Oriente. “Thời đó chúng tôi ở trên đồng hơn 3 tháng, toàn bộ thời gian nghỉ hè, chặt mía từ sáu giờ sáng đến sáu giờ tối. Mệt và nóng nhưng ai ai cũng làm việc rất hăng say,” ông vui vẻ kể lại, “Người Việt Nam tuy nhỏ bé nhưng chặt mía còn hơn dân Cuba nhiều. Định mức trung bình của một sinh viên vào khoảng 150 arrobas tương đương với hơn 1, 5 tạ một ngày (1 arroba bằng 11,5 kg), vậy mà chúng tôi có ngày chặt được đến 200, 300 arrobas. Những ngày đó vui vô cùng. Ban ngày đi chặt mía tối thì sinh hoạt văn nghệ với bạn, cứ như thế hơn ba tháng trời,” ông nói.

Cựu du học sinh Việt Nam đi chặt mía với với nhân dân Cuba.

Còn đối với Nguyễn Thanh Lam, cô sinh viên trẻ 25 tuổi vừa mới tốt nghiệp khoa báo chí hai tháng trước tại Cuba, người đã bật khóc khi được hỏi về kỷ niệm trong thời gian học tập tại Quốc đảo này. Lam kể: Ngày đầu tiên đến Cuba sau chuyến bay gần 2 ngày, việc đầu tiên cô muốn làm sau khi nhận phòng ở ký túc xá là đi tắm. Lúc đó cô không hề biết ký túc xá chỉ cung cấp nước hai lần một tuần vào thứ ba và thứ năm. Lam đến vào đúng dịp cuối tuần và kết quả là hết sạch nước. Chưa biết tiếng nên cô chỉ có thể giao tiếp với bạn cùng phòng bằng cử chỉ. Cuối cùng, họ lôi từ gầm giường một can nước và đưa cho Lam. Mãi về sau, Lam mới hiểu nước ở thời điểm đó rất quí và những cô bạn Cuba dù chưa quen biết, vẫn không ngần ngại cho cô số nước dự trữ của mình. Mặc dù đất nước bạn còn gặp nhiều khó khăn nhưng với Lam, người dân Cu Ba thật tuyệt vời. Cô đã nhận được rất nhiều sự giúp đỡ từ phía thầy cô, bạn bè và các gia đình người Cu Ba cả về học tập lẫn cuộc sống.

Tôi đã rất may mắn là một trong 20 sinh viên xuất sắc Bộ GD-ĐT cử sang Cuba học tập. Trong thời gian 6 năm ở đất nước xinh đẹp này, Cuba và người dân nơi đây đã trở thành một phần máu thịt của tôi và khoảng thời gian sống ở đây sẽ theo tôi trong suốt cuộc đời. Cơ hội quý báu này cho tôi những trải nghiệm, tình yêu và ý thức rõ hơn về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc vun đắp tình hữu nghị truyền thống của 2 nước.

Những nữ sinh đầu tiên khóa 1967

Trong chương trình Gặp gỡ mùa thu 2017, các cựu học sinh cũng tổ chức quyên góp nhằm ủng hộ, chia sẻ khó khăn với người dân Việt Nam và Cuba khắc phục thiệt hại do thiên tai gây ra thời gian gần đây.

Minh Phương