Định vị Việt Nam: Cần một chiến lược truyền thông hiện đại, bài bản

Chương trình do Báo Việt Nam News and Law, Thông tấn xã Việt Nam, phối hợp Cục Thông tin cơ sở và Thông tin đối ngoại (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tổ chức.

Tọa đàm “Định vị Việt Nam - Truyền thông quảng bá hình ảnh quốc gia trong kỷ nguyên mới”. (Ảnh: BTC)

Dự kiến sẽ trình Thủ tướng Chính phủ trong tháng 7 này, Dự thảo Chiến lược đặt mục tiêu thúc đẩy thông tin tích cực về Việt Nam trong và ngoài nước nhằm tăng sự nhận diện tích cực về một hình ảnh Việt Nam “ổn định, phát triển, đổi mới và sáng tạo, giàu bản sắc văn hóa”, qua đó, nâng cao vị thế quốc gia trên trường quốc tế. Chiến lược hướng tới một số chỉ tiêu cụ thể đến năm 2030: 100% các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương sẽ thực hiện truyền thông và quảng bá hình ảnh địa phương ra nước ngoài theo định hướng thống nhất; tổ chức ít nhất 10 chiến dịch truyền thông trọng điểm mang tầm quốc tế; nâng mức độ nội dung tích cực về Việt Nam trên báo chí quốc tế và nền tảng số lên ít nhất 80%. Chiến lược cũng hướng tới việc đưa Việt Nam vào nhóm 40 quốc gia có mức độ xuất hiện tích cực cao trên truyền thông toàn cầu, thu hút 35 triệu khách quốc tế vào năm 2030, đồng thời đặt mục tiêu để ngành công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP vào năm 2030 và 8% vào năm 2035.

Về phương thức thực hiện, Chiến lược đề xuất đa dạng hóa hình thức truyền thông từ nền tảng truyền thống đến số hóa, lồng ghép truyền thông vào các sự kiện ngoại giao, văn hóa, thể thao; kết hợp với báo chí quốc tế, các đoàn làm phim và phóng viên nước ngoài. Song song đó là các giải pháp hỗ trợ cụ thể như nâng cao năng lực cho các địa phương, xây dựng thương hiệu đặc trưng, tổ chức điều tra, khảo sát quốc tế và phát huy vai trò của các nền tảng truyền thông đối ngoại.

Việc xây dựng một chiến lược truyền thông hiện đại, đồng bộ và có sức cạnh tranh trong khu vực được xem là bước đi quan trọng nhằm lan tỏa giá trị Việt Nam trong một thế giới đang thay đổi nhanh chóng. Trong bối cảnh uy tín và vị thế quốc gia ngày càng được củng cố, cùng với sự gia tăng niềm tin của cộng đồng quốc tế vào thể chế và năng lực điều hành của Việt Nam, việc khơi dậy khát vọng phát triển và hình ảnh một quốc gia hùng cường trở thành một yêu cầu tất yếu.

Báo chí chính thống giữ vai trò dẫn dắt hệ sinh thái truyền thông

Phát biểu tại tọa đàm, bà Vũ Việt Trang, Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam cho biết, Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với khát vọng trở thành một quốc gia hùng cường, có tầm ảnh hưởng và vị thế vững chắc trong khu vực và thế giới. Trong tiến trình đó, việc định vị hình ảnh quốc gia không chỉ là nhiệm vụ của truyền thông, mà còn là một phần không thể tách rời trong chiến lược phát triển tổng thể.

Bà Vũ Việt Trang, Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam, phát biểu tại tọa đàm. (Ảnh: BTC)

Theo bà Trang, để thực hiện thành công Chiến lược, cần xây dựng một hệ sinh thái truyền thông mạnh, trong đó báo chí chính thống giữ vai trò dẫn dắt, cung cấp dữ liệu tin cậy làm nền tảng để các chủ thể khác - từ KOLs, nhà sáng tạo nội dung số, doanh nghiệp đến kiều bào - cùng kể một “câu chuyện Việt Nam” nhất quán và truyền cảm hứng.

Bà cũng chia sẻ định hướng chiến lược với bốn trọng tâm: đổi mới cách kể "Câu chuyện Việt Nam", mở rộng sản phẩm đa ngôn ngữ, thúc đẩy hợp tác công - tư trong truyền thông, và tăng cường kết nối với các hãng thông tấn quốc tế.

Ông Phạm Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Thông tin cơ sở và Thông tin đối ngoại (Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch) đánh giá, cuộc cạnh tranh hình ảnh quốc gia ngày càng khốc liệt, trong khi hình ảnh Việt Nam vẫn chưa tương xứng với những thành tựu đạt được. Vì thế, Chính phủ đã giao nhiệm vụ soạn thảo chiến lược bài bản, dài hạn để khẳng định vị thế xứng đáng trên bản đồ thế giới.

Hàn Quốc: Định vị quốc gia bằng công nghệ và sáng tạo

Tại tọa đàm, các đại biểu đã cùng thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm, góp ý cho nội dung Chiến lược. Các chủ đề tập trung vào định vị hình ảnh quốc gia, phương pháp kể câu chuyện Việt Nam ra thế giới, kinh nghiệm quốc tế trong xây dựng thương hiệu quốc gia, cũng như vai trò của truyền thông số và lực lượng “người kể chuyện độc lập” trong kỷ nguyên đa nền tảng.

Ông Choi Seung Jin, Giám đốc Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc tại Việt Nam phát biểu tại tọa đàm. (Ảnh: BTC)

Ông Choi Seung Jin, Giám đốc Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc tại Việt Nam, chia sẻ bài học thành công của Hàn Quốc trong chiến lược định vị hình ảnh quốc gia.

“Trước đây, người nước ngoài thường hỏi: "Bạn đến từ Triều Tiên hay Hàn Quốc?", hoặc "Hàn Quốc ở đâu?". Nhưng giờ đây, chúng tôi thường nghe: "Tôi xem BlackPink, xem Squid Game…", ông nói, cho thấy sự thay đổi mạnh mẽ trong nhận diện quốc tế.

Theo ông Choi, để định vị hình ảnh quốc gia, Hàn Quốc đã triển khai đồng bộ các chính sách trực tiếp và gián tiếp. Từ năm 2018, nước này tiến hành khảo sát định kỳ về hình ảnh quốc gia để xây dựng chiến lược quảng bá theo từng thời điểm và thị trường. Trước đó, Ủy ban Hình ảnh quốc gia (2009-2013) đảm nhiệm công tác xây dựng chiến lược thương hiệu quốc gia; khảo sát và theo dõi hình ảnh quốc gia; phối hợp liên ngành và hợp tác công - tư; chiến dịch quảng bá toàn cầu. Dù Ủy ban không còn hoạt động, kinh nghiệm vận hành vẫn để lại dấu ấn rõ nét.

Từ năm 2011, Hàn Quốc triển khai chương trình Phóng viên danh dự Korea.net, do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vận hành. Chương trình có hơn 1.500 thành viên tại hơn 100 quốc gia, trong đó riêng Việt Nam có hơn 120 người tham gia quảng bá hình ảnh Hàn Quốc. Website Korea.net xuất bản bằng 10 ngôn ngữ, góp phần truyền tải thông tin chính thống ra thế giới.

Hàn Quốc cũng chú trọng ngoại giao công chúng trên nền tảng số. Tại Việt Nam, Đại sứ quán Hàn Quốc đang hợp tác với một kênh thông tin công nghệ và giải trí để thực hiện các chương trình truyền thông sáng tạo. Tổng cục Du lịch Hàn Quốc vận hành trang web Imagine Korea, chia sẻ video quảng bá du lịch và văn hóa tới cộng đồng quốc tế.

Về chính sách gián tiếp, Hàn Quốc thành lập Quỹ Giao lưu văn hóa quốc tế (KOFICE) từ năm 2010, tổ chức nhiều chương trình văn hóa quy mô lớn, đa dạng tại các quốc gia. Từ năm 1990 đến nay, Hàn Quốc đã xây dựng mạng lưới 35 Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc và 7 Phòng Quảng bá văn hóa Hàn Quốc tại nước ngoài, đóng vai trò kết nối và giao lưu văn hóa hai chiều. Chính phủ Hàn Quốc còn đẩy mạnh hỗ trợ ngành công nghiệp nội dung, bao gồm điện ảnh, âm nhạc, game; phổ cập tiếng Hàn và đào tạo nhân lực phục vụ chiến lược quảng bá quốc gia lâu dài.

Từ kinh nghiệm của Hàn Quốc, ông Choi Seung Jin cho rằng, việc giới thiệu những câu chuyện và giá trị mang bản sắc Việt Nam bằng hình thức hiện đại, hấp dẫn sẽ tạo ra hiệu ứng truyền thông rất lớn trên toàn cầu.

Lan tỏa mạnh mẽ thông điệp, hình ảnh Việt Nam hòa bình, hợp tác, phát triển

Giao lưu văn hóa - hữu nghị 2025: Kết nối cộng đồng, lan tỏa hình ảnh Việt Nam thân thiện