Đại sứ Dessie Dalkie Dukamo: Người dân Ethiopia luôn ngưỡng mộ tinh thần kiên cường, thành tựu phát triển vượt bậc của Việt Nam

Năm 2026 đánh dấu chặng đường 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước Việt Nam-Ethiopia (23/2/1976-23/2/2026). Nhân dịp này, Đại sứ Ethiopia tại Hàn Quốc kiêm nhiệm Việt Nam Dessie Dalkie Dukamo đã trả lời phỏng vấn Báo Thế giới và Việt Nam về những thành tựu trong quan hệ hai nước cũng gửi gắm cho thời gian tới.

Năm 2026 đánh dấu 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Ethiopia. Nhìn lại chặng đường nửa thế kỷ qua, Đại sứ đánh giá đâu là những thành tựu nổi bật nhất trong việc củng cố tình hữu nghị truyền thống giữa hai nước?

Thật vinh dự khi chúng ta cùng kỷ niệm "năm vàng" (Golden Jubilee) trong quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Ethiopia.

Trong suốt 50 năm qua, thành tựu quan trọng nhất chính là sự chuyển mình của quan hệ hai nước, từ tình hữu nghị lịch sử được hun đúc qua các cuộc đấu tranh chống thực dân, giành độc lập dân tộc, trở thành một quan hệ đối tác hiện đại, đa chiều.

Hai nước đã xây dựng được nền tảng tin cậy chính trị sâu sắc, tạo điều kiện để hai bên ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn quốc tế và đa phương. Sự phát triển của hợp tác kinh tế, giao lưu văn hóa và kết nối nhân dân đã bổ trợ cho nền tảng tin cậy đó.

Việc mở đường bay thẳng và công nhận lẫn nhau về quy chế thị trường là những biểu tượng cụ thể của tiến trình này, cho thấy hai quốc gia dù cách xa về địa lý nhưng ngày càng xích lại gần nhau trong các mục tiêu chung và hợp tác thực chất.

Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp Thủ tướng Ethiopia Abiy Ahmed Ali, ngày 15/4/2025. (Nguồn: Báo Nhân dân).

Thời gian qua, trao đổi đoàn cấp cao được thúc đẩy mạnh mẽ, đặc biệt là chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Ethiopia nhân dịp Hội nghị thượng đỉnh P4G tại Hà Nội hồi tháng 4/2025. Theo Đại sứ, chuyến thăm này đã tạo ra động lực như thế nào cho quan hệ song phương?

Chuyến thăm chính thức Hà Nội tháng 4/2025 của Thủ tướng Abiy Ahmed là một bước ngoặt trong quan hệ Ethiopia-Việt Nam. Đây là chuyến thăm đầu tiên của một người đứng đầu chính phủ Ethiopia tới Việt Nam sau nhiều thập kỷ, thể hiện rõ quyết tâm của cả hai bên trong việc nâng tầm hợp tác chiến lược.

Quan trọng hơn, chuyến thăm đã chuyển trọng tâm đối thoại từ giai đoạn thăm dò sang hành động cụ thể. Hiện chúng tôi đang tiến rất gần tới việc đạt được các thỏa thuận quan trọng trên nhiều lĩnh vực.

Việc Hãng hàng không Ethiopian Airlines khai trương đường bay thẳng tới Hà Nội ngay sau chuyến thăm của Thủ tướng là kết quả rõ nét nhất. Tuyến bay mới không chỉ tạo thuận lợi cho đi lại giữa hai nước, mà còn kết nối Việt Nam sâu rộng hơn với châu Phi thông qua mạng lưới rộng khắp của Ethiopian Airlines.

Đây chính là cách các cam kết chính trị được chuyển hóa thành hợp tác thực tiễn về thương mại, du lịch, đầu tư và giao lưu nhân dân.

Kim ngạch thương mại song phương đạt khoảng 161 triệu USD năm 2025, trong khi Ethiopia duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế ấn tượng 7,2%. Những lĩnh vực nào sẽ là động lực then chốt để nâng cao hơn nữa các con số này trong thời gian tới, thưa Đại sứ?

Kim ngạch 161 triệu USD là tín hiệu tích cực, song mới chỉ phản ánh một phần tiềm năng hợp tác giữa hai nền kinh tế.

Ngoài cà phê Arabica nổi tiếng, Ethiopia còn sở hữu nhiều tiềm năng lớn. Đó là:

Dệt may và may mặc: Sự kết hợp giữa năng lực sản xuất mạnh mẽ của Việt Nam với chi phí lao động cạnh tranh, tiềm năng năng lượng tái tạo và khả năng tiếp cận thị trường lớn của Ethiopia có thể hình thành chuỗi giá trị dệt may vững chắc.

Khai khoáng và đá quý: Ethiopia có nguồn tài nguyên khoáng sản và đá quý phong phú nhưng chưa được khai thác hết. Doanh nghiệp Việt Nam có thế mạnh về chế biến sâu và ứng dụng công nghệ có thể gia tăng giá trị cho lĩnh vực này.

Dược phẩm và thiết bị y tế: Việt Nam đã đạt nhiều tiến bộ trong ngành dược. Với dân số đông và đang tăng nhanh, Ethiopia là thị trường tiềm năng lớn, đồng thời là cửa ngõ vào châu Phi.

Da và sản phẩm da: Ethiopia nằm trong nhóm các quốc gia châu Phi có đàn gia súc lớn nhất. Doanh nghiệp Việt Nam có thể đầu tư sản xuất tại chỗ để tiếp cận các thị trường toàn cầu với ưu đãi thuế quan.

Ngoài ra, chúng tôi cũng mong muốn đa dạng hóa hợp tác trong điện tử, vật liệu xây dựng, chế biến nông sản và nông sản chế biến nhằm tạo nền tảng thương mại cân bằng và bền vững hơn.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chuyển giao vai trò chủ nhà Hội nghị thượng đỉnh P4G cho Thủ tướng Ethiopia Abiy Ahmed Ali. (Ảnh: Báo Quốc tế).

Với vị thế là “trái tim châu Phi” và là nơi đặt trụ sở Liên minh châu Phi (AU), Ethiopia có thể hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường khu vực rộng lớn này như thế nào?

Ethiopia không chỉ mang lại lợi thế địa lý, mà còn cung cấp nền tảng thể chế và ngoại giao để doanh nghiệp Việt Nam mở rộng sang thị trường châu Phi.

Trước hết, chúng tôi đã xây dựng mạng lưới các khu công nghiệp chuyên biệt với cơ sở hạ tầng sẵn sàng, thủ tục đơn giản và kết nối logistics thuận lợi, tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam thiết lập cơ sở sản xuất.

Thứ hai, với vai trò là trụ sở của Liên minh châu Phi và là thành viên tích cực của Khu vực thương mại tự do lục địa châu Phi (African Continental Free Trade Area - AfCFTA), Ethiopia có thể hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận khung pháp lý khu vực, kết nối đối tác và tận dụng hội nhập thị trường toàn lục địa.

Đường bay thẳng của Ethiopian Airlines tới Hà Nội là cầu nối hàng không quan trọng, giúp nhà đầu tư và du khách Việt Nam dễ dàng tiếp cận Ethiopia cũng như các điểm đến khác tại châu Phi thông qua Addis Ababa.

Chúng tôi cũng coi du lịch là trụ cột hợp tác quan trọng. Ethiopia sở hữu nhiều điểm đến độc đáo như dãy núi Simien, các nhà thờ đá Lalibela, thành cổ Aksum, vùng thượng nguồn sông Nile Xanh… Tôi tin rằng, du lịch góp phần tăng cường hiểu biết và mở rộng giao thương.

Bên cạnh thương mại, giao lưu văn hóa và giáo dục là trái tim của quan hệ 50 năm qua. Chúng tôi tin tưởng vào tiềm năng tổ chức Tuần văn hóa Ethiopia-Việt Nam tại Addis Ababa và Hà Nội, giới thiệu âm nhạc, ẩm thực, nghi thức cà phê Ethiopia và văn hóa trà Việt Nam.

Ngoài ra, việc tăng cường học bổng, liên kết đại học sẽ giúp thế hệ trẻ hai nước cũng được kỳ vọng sẽ trở thành những sứ giả tương lai cho tình hữu nghị song phương.

Trong bối cảnh thế giới nhiều biến động, sự phối hợp giữa Việt Nam và Ethiopia tại các diễn đàn đa phương có ý nghĩa như thế nào?

Trong bối cảnh toàn cầu nhiều bất định, hợp tác chặt chẽ giữa hai nước tại các thể chế như Liên hợp quốc và P4G có ý nghĩa then chốt. Chúng tôi cùng cam kết xây dựng một trật tự quốc tế công bằng, bao trùm và đa cực, tin tưởng vào các “giải pháp của Nam Bán cầu, do Nam Bán cầu dẫn dắt”.

Là thành viên phong trào Không liên kết, hai nước phối hợp bảo vệ không gian chính sách cho các quốc gia đang phát triển trong tiến trình công nghiệp hóa và cải cách cơ cấu, đồng thời thúc đẩy phát triển bền vững.

Chúng tôi phản đối chủ nghĩa bảo hộ gia tăng, kêu gọi hệ thống thương mại và tài chính toàn cầu công bằng hơn, và bảo đảm tiếng nói của các nước đang phát triển không bị lu mờ trong các vấn đề như tài chính khí hậu, chuyển giao công nghệ và tiếp cận thị trường.

Sự phối hợp này cho thấy khi các nước đang phát triển đoàn kết, họ có thể định hình chương trình nghị sự toàn cầu, thay vì chỉ phản ứng với nó.

Nhân dịp 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, Đại sứ muốn gửi gắm thông điệp gì tới người dân và cộng đồng doanh nghiệp hai nước?

Thông điệp của tôi là: Ethiopia rộng mở và sẵn sàng.

Người dân Ethiopia luôn ngưỡng mộ tinh thần kiên cường, những thành tựu phát triển vượt bậc và bản sắc văn hóa phong phú của Việt Nam. Chúng ta chia sẻ những giá trị chung như cần cù, phẩm giá và ý chí vươn lên. Tôi trân trọng mời gọi người dân Việt Nam khám phá Ethiopia, không chỉ là vùng đất của lịch sử cổ xưa và thiên nhiên kỳ vĩ, mà còn là một quốc gia năng động đang kiến tạo tương lai.

Tôi cũng mời cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam nhìn Ethiopia bằng một lăng kính mới, không chỉ là khoảng cách địa lý, mà là vùng đất của cơ hội, thị trường năng động, cửa ngõ vào châu Phi và một đối tác tin cậy.

Khi kỷ niệm 50 năm quan hệ ngoại giao, chúng ta hãy cùng cam kết vượt ra ngoài trao đổi hàng hóa, mở rộng trao đổi ý tưởng, công nghệ, đổi mới sáng tạo và di sản văn hóa. Nếu đầu tư vào con người, doanh nghiệp và những giá trị chung, quan hệ Ethiopia-Việt Nam sẽ còn gặt hái nhiều thành tựu hơn nữa trong 50 năm tới.

Hành trình của chúng ta mới chỉ bắt đầu.

Trân trọng cảm ơn Đại sứ!

Theo Báo Quốc tế

https://baoquocte.vn/dai-su-dessie-dalkie-dukamo-nguoi-dan-ethiopia-luon-nguong-mo-tinh-than-kien-cuong-thanh-tuu-phat-trien-vuot-bac-cua-viet-nam-362321.html

Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam tiếp Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Ethiopia Ngày 16/4 tại Hà Nội, Phó Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam Nguyễn Ngọc Hùng đã tiếp Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Ethiopia - Đại sứ Birtukan Ayano.

Phu nhân Thủ tướng Việt Nam và Ethiopia thăm học sinh khiếm thị tại Hà Nội Ngày 17/4, bà Lê Thị Bích Trân, Phu nhân Thủ tướng Phạm Minh Chính cùng bà Zinash Tayachew, Phu nhân Thủ tướng Ethiopia đã đến thăm học sinh khiếm thị Trường Phổ thông cơ sở Nguyễn Đình Chiểu (Hà Nội).