Tưng bừng kỷ niệm 1770 năm ngày mất của anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh và Lễ hội Bà Triệu

Tới dự có đồng chí Nguyễn Thị Kim Ngân, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội; Tòng Thị Phóng – UVBCT, Phó Chủ tịch thường trực Quốc Hội; Phạm Minh Chính - UVBCT, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức trung ương các đồng chí lãnh đạo Trung ương, lãnh đạo tỉnh, huyện cùng đông đảo nhân dân, du khách thập phương trong và ngoài tỉnh.

Lễ hội năm 2018 diễn ra với các nghi thức truyền thống với các hoạt động tế lễ (lễ trình cáo, tế lễ, lễ yên vị) và dâng hương tại đền thờ, khu lăng mộ Bà Triệu, đình làng Phú Điền, rước kiệu Bà, trình tấu Chúc văn trên đền Bà... theo nghi thức cổ truyền. Phần hội là chương trình sân khấu hóa do các nghệ sĩ Nhà hát nghệ thuật truyền thống Thanh Hóa, Nhà hát Ca múa kịch Lam Sơn trình diễn mang chủ đề “Lời thề Trinh nữ”, tái hiện hình tượng anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh trong cuộc khởi nghĩa chống quân xâm lược Đông Ngô, phát huy tinh thần và hào khí của cuộc khởi nghĩa Bà Triệu, sự lan tỏa và tác động mạnh mẽ của cuộc khởi nghĩa Bà Triệu trên quê hương Thanh Hóa hôm nay và các tiết mục ca ngợi sự đóng góp của phụ nữ Việt nói chung và phụ nữ xứ Thanh nói riêng trong công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc…

Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Nguyễn Thị Kim Ngân đã đánh trống khai hội Lễ hội Bà Triệu năm 2018.

Đương thời Bà Triệu (tên húy là Triệu Thị Trinh) sinh ngày mồng 2 tháng 10 năm Bính Ngọ (năm 226) ở vùng núi Quan Yên, quận Cửu Chân (huyện Yên Định ngày nay) là người giỏi võ nghệ, khí phách hiên ngang. Lúc bấy giờ nước ta lúc này bị nhà Ngô chiếm đóng, cai trị. Không cam chịu ách đô hộ tàn bạo, khi 17, 18 tuổi, Triệu Thị Trinh đã cùng anh trai Triệu Quốc Đạt tập trung lực lượng, dấy binh khởi nghĩa ở vùng núi Quan Yên chống lại ách đô hộ của giặc Ngô, được nhân dân khắp nơi hưởng ứng tham gia. Cuộc khởi nghĩa của anh em Bà Triệu đã giành được nhiều thắng lợi, làm chấn động Giao Châu, là nỗi khiếp sợ của giặc. Sau khi anh trai mất, Triệu Thị Trinh được nghĩa quân tôn làm chủ tướng, lãnh đạo cuộc khởi nghĩa. Bà Triệu cùng tướng sỹ lập căn cứ tại núi Tùng ở thôn Bồ Điền (nay thuộc làng Phú Điền, xã Triệu Lộc, huyện Hậu Lộc) để luyện tập quân sỹ và chống giặc. Uy danh của Bà Triệu và nghĩa quân đã khiến giặc Ngô phải thốt lên rằng: “Vung tay đánh cọp xem còn dễ, đối diện Bà Vương mới khó sao”. Trước sự lớn mạnh của nghĩa quân, năm Mậu Thìn (năm 248) triều Đông Ngô đã cử một đạo quân hùng mạnh gồm 8.000 quân sĩ, có cả chiến thuyền yểm trợ tiến vào nước ta để đối phó với khởi nghĩa Bà Triệu. Sau nhiều tháng vây hãm với hàng chục trận đánh đã diễn ra, nhưng giặc Ngô vẫn không đánh bại được nghĩa quân. Cuối cùng quân Ngô đã dùng mưu kế thâm hiểm để đối phó nghĩa quân Bà Triệu. Để giữ khí tiết anh hùng, Bà Triệu đã tuẫn tiết hy sinh trên đỉnh núi Tùng vào ngày 22 tháng 2 năm Mậu Thìn (248). Mặc dù cuộc khởi nghĩa của Bà Triệu bị thất bại, nhưng đây là mốc son đỉnh cao khẳng định sự nổi dậy mạnh mẽ của nhân dân ở thế kỷ II - III, thúc đẩy ý chí quật cường cho nhân dân ta với quyết tâm đánh đuổi kẻ thù xâm lược trong suốt thời kỳ nghìn năm Bắc thuộc. Hình ảnh người nữ tướng anh hùng Triệu Thị Trinh khi ra trận mặc giáp vàng, đi guốc ngà, cài trâm vàng, cưỡi voi trắng ra trận và câu nói: “Tôi muốn cưỡi cơn gió mạnh, đạp bằng sóng giữ, chém cá Kình ở biển Đông, làm cho trời yên biển lặng, cứu vớt dân lành, chứ đâu giống như người đời cúi đầu khom lưng làm tì thiếp cho người ta” đã trở thành biểu tượng cho lòng yêu nước nồng nàn, ý chí quật cường, quyết tâm đánh đuổi kẻ thù xâm lược của nhân dân ta. Nữ tướng Triệu Thị Trinh đã đi vào tâm thức dân gian như một nhân vật huyền thoại với lòng tôn thờ và ngưỡng mộ...

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Nguyễn Đình Xứng đọc diễn văn tại lễ hội

Tưởng nhớ công ơn của bà, nhân dân đã lập đền thờ, xây lăng mộ Bà trên đỉnh núi Tùng, xây dựng đền thờ Bà Triệu trên núi Gai và dựng một ngôi đình lớn ở giữa làng Phú Điền, tôn bà làm Thần hoàng làng và quanh năm hương khói thờ Bà (3 địa danh này đều thuộc xã Triệu Lộc, huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa). Qua các triều Lý, Trần, Lê, Nguyễn đều cho tu sửa đền miếu, ban sắc phong và quy định tế lễ với nghi thức quốc lễ. Năm 1979, đền thờ và lăng mộ Bà ở xã Triệu Lộc đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia. Đến năm 1996, di tích đình làng Phú Điền cũng được công nhận di tích lịch sử văn hóa quốc gia. Năm 2014, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt cho di tích lịch sử kiến trúc nghệ thuật Khu di tích Bà Triệu.

Bà con nhân dân khắp nơi về tham dự lễ hội

Lễ kỷ niệm 1770 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh và Lễ hội Bà Triệu năm 2018 là sự kiện văn hóa lớn của tỉnh Thanh Hóa nhằm tôn vinh công lao của Anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh, đồng thời giới thiệu, quảng bá những giá trị văn hóa, kiến trúc tiêu biểu, độc đáo của Di tích lịch sử đền Bà Triệu và những tiềm năng du lịch của tỉnh Thanh Hóa với bạn bè trong nước và quốc tế. Trong khuôn khổ sự kiện, nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ đặc sắc cũng đồng thời diễn ra trên khắp các địa phương của tỉnh Thanh Hóa như: Lễ hội Đền Nưa - An Tiêm gắn với kỷ niệm 1770 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh…Đồng thời tại Lễ hội Bà Triệu cũng triển khai gian triển lãm trưng bày với chủ đề “Thanh Hóa miền di sản”, tổ chức các dịch vụ lữ hành, quảng bá du lịch Thanh Hóa, kết nối các tour du lịch trong và ngoài tỉnh Thanh Hóa với đền Bà Triệu...

Duy Thịnh