Kỳ vọng từ những “trụ cột” đối ngoại trong bối cảnh mới

Trong dòng chảy đó, tiếng nói từ những người làm công tác đối ngoại nhân dân và công tác người Việt Nam ở nước ngoài mang một ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Qua những đánh giá và kỳ vọng của Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam và Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài (NVNONN), chúng ta thấy rõ một tầm nhìn chiến lược về sức mạnh tổng hợp quốc gia, nơi nội lực và ngoại lực hòa quyện để hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước hùng cường.

Dấu ấn từ những bước đi đột phá trong nhiệm kỳ Đại hội XIII

Nhìn lại nhiệm kỳ Đại hội XIII, công tác đối ngoại nhân dân đã khẳng định được vai trò tiên phong trong việc giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và huy động nguồn lực bên ngoài. Lần đầu tiên, Đảng xác định rõ đối ngoại nhân dân là một trong ba "trụ cột" của nền ngoại giao toàn diện, hiện đại, tạo nên thế “chân kiềng” vững chắc cùng đối ngoại Đảng và ngoại giao Nhà nước.

Ông Phan Anh Sơn, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam.

Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam đã thực hiện một cuộc chuyển đổi tư duy căn bản: Từ thế bị động “nhận viện trợ” sang thế chủ động “định hướng và đồng hành chiến lược”, “hợp tác cùng phát triển”. Viện trợ phi chính phủ nước ngoài không còn đơn thuần là nguồn lực vật chất mà đã trở thành cầu nối để trao đổi tri thức, công nghệ và các mô hình quản trị hiện đại.

Những con số ấn tượng như vận động trên 200 triệu USD mỗi năm cho xóa đói giảm nghèo hay các cam kết xây dựng hàng nghìn căn nhà cho người nghèo là minh chứng sống động cho hiệu quả của tư duy mới này.

Song song với đó, công tác NVNONN cũng đạt được những thành tựu toàn diện. Với cộng đồng hơn 6 triệu người tại 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, kiều bào đã trở thành “bộ phận không tách rời” và là “nguồn lực quan trọng” của dân tộc.

Nghị quyết Đại hội XIII đã đặt trọng tâm vào việc xây dựng cơ chế để kiều bào hướng về quê hương, từ đó khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước và đóng góp thực chất vào sự ổn định kinh tế vĩ mô thông qua lượng kiều hối duy trì ở mức cao.

Hướng tới Đại hội XIV, niềm tin và sự phấn khởi đang lan tỏa mạnh mẽ trong cả hệ thống đối ngoại và cộng đồng kiều bào. Ông Phan Anh Sơn, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam nhận định, Đại hội XIV sẽ là một “Đại hội của đổi mới, đột phá”, đáp ứng yêu cầu chuyển mình để bước vào kỷ nguyên mới. Cộng đồng kiều bào toàn cầu cũng bày tỏ sự thống nhất và đồng thuận cao với dự thảo Báo cáo chính trị.

Điểm khiến bà con tâm đắc nhất chính là tinh thần “nói đi đôi với làm” khi Chương trình hành động được tích hợp ngay trong Báo cáo. Kiều bào đánh giá cao tầm nhìn chiến lược khi Đảng xác định ba trụ cột: Khoa học- công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực trung tâm của mô hình phát triển mới.

Đặc biệt, việc dự thảo Văn kiện Đại hội XIV xác định “người Việt Nam ở nước ngoài là một cấu phần trong sức mạnh tổng hợp quốc gia” là một bước tiến lớn về tư duy. Điều này đặt kiều bào vào vị thế chủ động, bình đẳng, đứng ngang hàng với các trụ cột nội lực khác trong hệ sinh thái phát triển quốc gia. Kiều bào không còn chỉ là đối tượng được vận động, mà đã trở thành những chủ thể trực tiếp tham gia kiến tạo tầm nhìn và thực thi chiến lược đất nước.

Từ “mở rộng bạn bè” đến “kéo thế giới đồng hành”

Để hiện thực hóa những kỳ vọng tại Đại hội XIV, là đại diện của hai tổ chức, ông Phan Anh Sơn, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam và ông Nguyễn Trung Kiên, Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về NVNONN đều xác định những định hướng chiến lược sắc bén.

Đối với Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam, theo ông Phan Anh Sơn, yêu cầu đặt ra là phải đổi mới sâu sắc về nội dung và phương thức hoạt động. Thông điệp mạnh mẽ cho nhiệm kỳ tới là đối ngoại nhân dân không chỉ dừng lại ở việc “mở rộng bạn bè” mà phải hướng tới “tạo thêm nguồn lực”; không chỉ “làm cho thế giới hiểu Việt Nam” mà phải “kéo thế giới cùng đồng hành với Việt Nam”.

Điều này đòi hỏi đội ngũ cán bộ đối ngoại phải đủ bản lĩnh, am hiểu đối tác và có khả năng kết nối nguồn lực xã hội trong môi trường quốc tế phức tạp. Trong khi đó, công tác kiều bào sẽ tập trung vào việc hiện thực hóa chính sách “hồi lưu tri thức”. Trong bối cảnh thế giới cạnh tranh quyết liệt về nhân lực chất lượng cao, việc gắn kết đội ngũ chuyên gia, trí thức kiều bào đang làm việc tại các tập đoàn hàng đầu thế giới vào các chương trình quốc gia như: Công nghiệp bán dẫn, y sinh, và chuyển đổi năng lượng là nhiệm vụ cấp thiết.

Ông Nguyễn Trung Kiên - Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về NVNONN.

Đại diện Ủy ban Nhà nước về NVNONN, ông Nguyễn Trung Kiên cũng cam kết sẽ tiếp tục tham mưu hoàn thiện môi trường pháp lý, tháo gỡ các vướng mắc về quốc tịch, cư trú và đầu tư để kiều bào yên tâm cống hiến. Đồng thời, việc xây dựng mạng lưới “Sứ giả nhân dân” từ chính cộng đồng kiều bào sẽ là cách hiệu quả nhất để quảng bá hình ảnh một Việt Nam sáng tạo, nhân văn và hội nhập.

Một điểm chung quan trọng trong đánh giá của cả hai cơ quan là vai trò của “sức mạnh mềm” và khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đối ngoại nhân dân và cộng đồng kiều bào chính là những nhịp cầu của lòng tin, giúp lan tỏa thông điệp về một Việt Nam yêu chuộng hòa bình, thủy chung và trách nhiệm.

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình quốc tế, sự đồng cảm và ủng hộ của dư luận quốc tế đối với đường lối của Đảng và Nhà nước có đóng góp không nhỏ từ các hoạt động giao lưu nhân dân bền bỉ. Việc các tổ chức nhân dân tích cực cung cấp thông tin khách quan, bảo vệ lợi ích quốc gia trong các vấn đề dân chủ, nhân quyền và chủ quyền biển đảo đã tạo nên một “bức tường lửa” bảo vệ đất nước từ sớm, từ xa.

Khát vọng về một Việt Nam hùng cường tại Đại hội XIV chỉ có thể đạt được khi khơi dậy mạnh mẽ truyền thống yêu nước của mọi người Việt, dù ở trong hay ngoài nước. Việc giữ gìn tiếng Việt, bản sắc văn hóa dân tộc và giáo dục thế hệ trẻ kiều bào gắn kết với quê hương sẽ là nền tảng để xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc cho tương lai.

Có thể nói, những đánh giá và kỳ vọng từ Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam và Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về NVNONN đã phác thảo nên một bức tranh đối ngoại đầy sức sống. Đó là một nền ngoại giao không chỉ có sự cứng rắn của đường lối mà còn có sự mềm dẻo của tình người; không chỉ có sức mạnh của thể chế mà còn có sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc toàn cầu.

Với tầm nhìn mới, tư duy mới và quyết tâm mới, đối ngoại nhân dân và công tác kiều bào chắc chắn sẽ đóng góp xứng đáng vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, đưa đất nước vững vàng bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên của hòa bình, thịnh vượng và vị thế quốc tế không ngừng được nâng cao. Việt Nam hôm nay sẵn sàng là bạn, là đối tác tin cậy, và hơn hết, là một dân tộc luôn trân trọng chính nghĩa, sẵn sàng đồng hành cùng nhân loại vì những giá trị tiến bộ chung.

Đảng viên trẻ Nguyễn Quang Huy, đang tham gia chương trình Thạc sĩ chuyên ngành Báo chí kinh doanh toàn cầu (Global Business Journalism) tại Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc).

Du học sinh Nguyễn Quang Huy- Thạc sĩ chuyên ngành Báo chí kinh doanh toàn cầu (Global Business Journalism) Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc) chia sẻ: “Là một đảng viên trẻ đang học tập tại nước ngoài, theo dõi sát sao quá trình chuẩn bị cho Đại hội XIV, tôi đặc biệt quan tâm đến hai khía cạnh cốt lõi mà Đại hội đặt ra là phát triển văn hóa con người và hoàn thiện thể chế xã hội bao trùm”.

Với đam mê nghiên cứu sâu về Hán Nôm và các di sản văn hóa, Quang Huy rất tâm đắc với định hướng coi văn hóa là “nguồn lực nội sinh”. Tuy nhiên, là người đam mê tìm hiểu lịch sử và các cộng đồng yếu thế, Huy bày tỏ sự thực sự trăn trở trước tốc độ mai một đáng báo động của các di sản văn hóa, đặc biệt là văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số và các di sản Hán Nôm.

Nguyễn Quang Huy cũng quan tâm đến việc làm thế nào để chúng ta không chỉ “bảo tồn” mà còn phải “trẻ hóa” và 'quốc tế hóa' các giá trị văn hóa truyền thống. Làm sao để những di sản, cả vật thể và phi vật thể, như Hán Nôm hay văn hóa các dân tộc thiểu số không bị mai một mà trở thành một phần của “sức mạnh mềm” Việt Nam trong kỷ nguyên mới.

Vậy nên, Huy kỳ vọng Đại hội sẽ có những chính sách bảo tồn “thực chiến” hơn, không để văn hóa chỉ nằm trên giấy tờ hay trong bảo tàng, mà phải được trao truyền một cách sống động và chân thực.

Thạc sĩ Nguyễn Quang Huy cũng bày tỏ: “Tôi xem nỗ lực phục hưng văn hóa này như một tuyên ngôn rằng: Người Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới không chỉ “vươn mình” dưới tư cách mỗi cá nhân đơn lẻ, mà còn vươn mình bằng cả niềm kiêu hãnh và bản sắc riêng biệt của một dân tộc ngàn năm văn hiến”.

Về chính sách xã hội: Từ kinh nghiệm hoạt động với cộng đồng LGBTQIA+ và các nhóm yếu thế thông qua UNLEARN, Quang Huy đặc biệt quan tâm đến các thảo luận về quyền con người và an sinh xã hội tại Đại hội lần này và mong chờ những định hướng chính sách cởi mở hơn, thực tiễn hơn để bảo vệ và phát huy vai trò của mọi tầng lớp nhân dân, bao gồm cả phụ nữ, cộng đồng LGBTQIA+ và đồng bào dân tộc thiểu số.

Đứng trước cột mốc lịch sử mở ra “kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”, Huy cũng đặt rất nhiều kỳ vọng vào những đột phá về tư duy và thể chế của Đại hội XIV với mong muốn Đại hội sẽ là tiền đề vững chắc để thúc đẩy các khung khổ pháp lý tiến bộ, nhân văn hơn.

Cuối cùng, với tư cách là một du học sinh, Quang Huy kỳ vọng Đại hội sẽ có những chính sách đột phá trong việc thu hút nhân tài và trao quyền, từ đó tạo điều kiện cho trí thức trẻ đóng góp kiến thức từ các môi trường giáo dục hàng đầu thế giới (như Đại học Thanh Hoa) vào công cuộc xây dựng đất nước.

Đặng Viết Thịnh (SN 1996) - Giáo sư tập sự tại Khoa Công nghệ Bionano - Trường Đại học Gachon (Hàn Quốc). Hiện tại cũng là Phó Bí thư Chi bộ Đông Seoul (Hàn Quốc)

Đặng Viết Thịnh (SN 1996)- Giáo sư tập sự tại Khoa Công nghệ Bionano - Trường Đại học Gachon (Hàn Quốc).

Là một đảng viên và nhà khoa học trẻ, tôi đặc biệt quan tâm đến những định hướng của Đại hội XIV về phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, đầu tư phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và đẩy mạnh hội nhập quốc tế. Tôi cũng rất quan tâm đến các định hướng tăng cường hợp tác khoa học - công nghệ giữa Việt Nam với các trường đại học, viện nghiên cứu uy tín trên thế giới, đặc biệt là tại những quốc gia có đông nhà khoa học Việt Nam đang làm việc, trong đó có Hàn Quốc.

Những chủ trương này sẽ thúc đẩy xây dựng và mở rộng mạng lưới trí thức, nhà khoa học Việt Nam trong và ngoài nước, góp phần tăng cường trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm và chuyển giao công nghệ. Đây là những định hướng có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học, nhất là đối với các lĩnh vực nghiên cứu mới trong nước như công nghệ vật liệu tiên tiến, bán dẫn, y sinh, hàng không vũ trụ...

Với vai trò là một trí thức trẻ đang học tập và nghiên cứu ở nước ngoài, tôi kỳ vọng Đại hội XIV tiếp tục khẳng định và cụ thể hóa mạnh mẽ hơn nữa vai trò trung tâm của khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo trong chiến lược phát triển quốc gia.

Tôi mong muốn có các chính sách thực tiễn nhằm tăng cường hợp tác nghiên cứu giữa Việt Nam và thế giới, tạo điều kiện để hình thành các nhóm nghiên cứu liên ngành, các mạng lưới khoa học kết nối trí thức trong và ngoài nước, qua đó thúc đẩy chuyển giao tri thức, công nghệ và từng bước nâng cao năng lực nghiên cứu độc lập của Việt Nam, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học và công nghệ cao.

Bên cạnh đó, tôi kỳ vọng Đại hội XIV sẽ tiếp tục đẩy mạnh hoàn thiện thể chế phát triển và cải cách hành chính theo hướng hiện đại, hiệu quả và minh bạch, gắn chặt với chuyển đổi số trong quản trị quốc gia. Việc đơn giản hóa thủ tục hành chính, nâng cao trách nhiệm giải trình, lấy người dân, doanh nghiệp và đội ngũ trí thức làm trung tâm sẽ tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp công nghệ, giúp các kết quả nghiên cứu sớm được ứng dụng vào thực tiễn và đóng góp thiết thực cho phát triển kinh tế -xã hội.

Với tư cách là một đảng viên trẻ, tôi cũng kỳ vọng Đại hội XIV sẽ quan tâm sâu sắc hơn đến công tác giáo dục lý tưởng, bồi dưỡng nhận thức về Đảng và phát triển Đảng trong thế hệ trẻ, đặc biệt là lực lượng trí thức trẻ trong và ngoài nước. Việc xây dựng các cơ chế phù hợp, linh hoạt để thu hút, kết nối và phát huy đội ngũ này không chỉ góp phần củng cố sức mạnh của Đảng trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, mà còn tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển lâu dài của đất nước.

Tôi tin rằng với những định hướng đúng đắn từ Đại hội, thế hệ trí thức trẻ chúng tôi sẽ có thêm động lực để đóng góp trí tuệ, trách nhiệm và tâm huyết vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước. Niềm tin, khát vọng cống hiến của thế hệ trẻ thông qua việc hoàn thiện cơ chế, chính sách minh bạch, công bằng, khuyến khích sáng tạo và dám nghĩ, dám làm.

Liên hiệp các tổ chức hữu nghị tỉnh Thanh Hóa, Đồng Nai triển khai nhiệm vụ năm 2026

Đối ngoại của Quốc hội trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc