Trang chủ Hữu nghị Bốn phương kết bạn
09:46 | 03/06/2023 GMT+7

Bạn trẻ Việt trải nghiệm vẽ bút sáp trên vải Batik Indonesia

aa
Vải phải có thành phần 100% là cotton, sáp phải đạt độ nóng, không để đứt quãng nét vẽ... Đó là một số nội dung được các bạn trẻ Việt Nam ghi nhớ sau khi tham gia chương trình trải nghiệm vẽ Batik truyền thống của Indonesia do Đại sứ quán Indonesia tại Việt Nam phối hợp với Hội hữu nghị Việt Nam - Indonesia tổ chức cuối tháng 5/2023.
Kỷ niệm của nhà báo Indonesia về Chủ tịch Hồ Chí Minh Kỷ niệm của nhà báo Indonesia về Chủ tịch Hồ Chí Minh
Giới thiệu nghệ thuật nhuộm vải Batik – nét đẹp truyền thống của người Indonesia Giới thiệu nghệ thuật nhuộm vải Batik – nét đẹp truyền thống của người Indonesia
Vải, bút vẽ, sáp nến là những vật phẩm cần thiết để vẽ Batik (Ảnh: Hạnh Trần).
Vải, bút vẽ, sáp nến là những vật phẩm dùng để vẽ Batik (Ảnh: Hạnh Trần).
Vải để vẽ Batik yêu cầu thành phần 100% cotton. Các họa tiết sẽ được phác thảo trước trên vải bằng than hoặc chì, sau đó mới đổ sáp lên. Các họa tiết Batik truyền thống được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Rất ít nghệ nhân có thể vẽ thẳng bằng sáp mà không cần các bản phác thảo từ trước (Ảnh: Mai Anh).
Vải vẽ phải có thành phần 100% cotton. Các họa tiết được phác thảo bằng than hoặc chì trước khi đổ sáp lên. Các họa tiết Batik truyền thống được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Rất ít nghệ nhân có thể vẽ thẳng bằng sáp mà không cần bản phác thảo (Ảnh: Mai Anh).
Sáp nến để vẽ Batik là hỗn hợp của sáp ong trộn với một số hợp chất khác được nung nóng. Các nghệ nhân giữ dung dịch sáp nến này ở nhiệt độ vừa phải để tạo nên các đường nét trên vải theo ý muốn (Ảnh: Mai Anh).
Sáp nến để vẽ Batik là hỗn hợp của sáp ong trộn với một số hợp chất khác được nung nóng. Các nghệ nhân giữ dung dịch sáp nến này ở nhiệt độ vừa phải để tạo nên các đường nét trên vải theo ý muốn (Ảnh: Mai Anh).
Dụng cụ để vẽ Batik được gọi là bút canting. Bút có cấu tạo như những chiếc bút mực với cán bằng gỗ, bên trên có gắn một cái phễu nhỏ đựng sáp ong chảy và nối với một đầu như ngòi bút. Người vẽ có thể điều chỉnh độ nghiêng của bút để kiểm soát lượng sáp chảy ra. Canting có nhiều kích thước khác nhau được đánh số tương ứng. Đường kính vòi nhỏ nhất từ 1mm để thực hiện các nét vẽ chi tiết, bên cạnh đó là những vòi to hơn để lấp đầy các khoảng trống lớn (Ảnh: Mai Anh).
Dụng cụ để vẽ Batik được gọi là bút canting. Bút có cấu tạo như những chiếc bút mực với cán bằng gỗ, bên trên có gắn một cái phễu nhỏ đựng sáp ong chảy và nối với một đầu như ngòi bút. Người vẽ có thể điều chỉnh độ nghiêng của bút để kiểm soát lượng sáp chảy ra. Canting có nhiều kích thước khác nhau được đánh số tương ứng. Bút đường kính vòi nhỏ nhất từ 1mm thường dùng vẽ các nét chi tiết (Ảnh: Mai Anh).
Bên cạnh vẽ Batik thủ công người ta còn sử dụng dấu Batik bằng cách bôi sáp vào dấu rồi in lên vải (Ảnh: Mai Anh).
Bên cạnh vẽ Batik thủ công người ta còn sử dụng dấu Batik bằng cách bôi sáp vào dấu rồi in lên vải (Ảnh: Mai Anh).
Thử sáp - bước đầu tiên cũng là bước rất quan trọng khi bắt đầu vẽ Batik. Sáp phải đạt độ nóng nhất định nếu không sẽ không thể vẽ được (Ảnh: Mai Anh).
Thử sáp là thao tác đầu tiên trong vẽ Batik. Sáp phải đạt đủ độ nóng để khi múc lên dung dịch chảy đều, không đứt quãng (Ảnh: Mai Anh).
Khi vẽ, vải được căng lên một khung thêu. Người vẽ cầm khung vải đặt nghiêng góc 45 độ, cầm bút nghiêng góc 30 độ. Mỗi lần múc sáp chỉ nên múc từng chút một để sáp không bị nguội sau đó đưa từ từ chậm rãi để sáp chảy đều theo các đường nét đã được phác từ trước. Làm sao để đường sáp liền không bị đứt đòi hỏi sự tỉ mỉ, khéo léo của chính người vẽ (Ảnh: Mai Anh).
Vải được căng lên khung thêu. Người vẽ cầm khung vải đặt nghiêng góc 45 độ, cầm bút nghiêng góc 30 độ. Mỗi lần người vẽ sử dụng một lượng sáp nhất định để sáp không bị nguội. Người vẽ sẽ đổ sáp theo các đường nét đã được phác thảo sao cho liền mạch (Ảnh: Mai Anh).
Bạn trẻ Việt trải nghiệm vẽ bút sáp trên vải Batik Indonesia
Nghệ nhân Ira Ratna Handayani hướng dẫn vẽ Batik cho những người bạn Việt Nam. Bà nói, những người lần đầu làm Batik thường gặp khó khăn ở công đoạn vẽ bởi cần có sự tỉ mỉ, cẩn thận, kiên trì (Ảnh Mai Anh).
Anh Đỗ Anh Đức, người tham gia trải nghiệm cho biết: “Mình thấy làm Batik rất thú vị, lần đầu làm có thể hơi khó khăn trong việc điều khiển bút, lượng sáp ra chưa theo đúng ý mình nhưng làm một lúc sẽ quen tay hơn. Đây là ý tưởng làm trang phục của người Indonesia khá hay, có nhiều điểm tương đồng với kỹ thuật vẽ hoa văn bằng sáp ong của người Mông tại Việt Nam mình.” (Ảnh: Mai Anh).

Anh Đỗ Anh Đức, người tham gia trải nghiệm nói: "Vẽ Batik của Indonesia và vẽ hoa văn bằng sáp ong của người H'Mông Việt Nam giống nhau ở cách dùng sáp ong, khác nhau ở chất liệu vải, dụng cụ vẽ, cách nhuộm màu". (Ảnh: Mai Anh).

Bạn Minh Tâm, sinh viên năm 4 trường Đại học Kinh tế Quốc dân chia sẻ: “Trước khi đến buổi trải nghiệm mình đã xem video làm Batik của nghệ nhân Indonesia. Mình thấy người ta làm rất nhanh, đều và đẹp nên mình rất hào hứng muốn tham gia buổi trải nghiệm này. Khi được trải nghiệm, mình thấy khó nhất ở công đoạn điều khiển lượng nến ra khỏi bút mà không làm nến rớt trên vải. Thông qua buổi trải nghiệm thì mình đã biết thêm được một điều mới của văn hóa truyền thống Indonesia” (Ảnh: Mai Anh).
Bạn Minh Tâm, sinh viên năm 4 trường Đại học Kinh tế Quốc dân nói: "Khó khăn nhất với tôi là điều khiển lượng nến ra khỏi bút mà không làm nến rớt trên vải" (Ảnh: Mai Anh).
Một tấm vải sau khi được hoàn thành công đoạn vẽ sáp (Ảnh: Mai Anh).
Tấm vải sau khi hoàn thành công đoạn vẽ sáp (Ảnh: Mai Anh).
Sau khi vẽ xong, tấm vải sẽ được làm nóng để phần sáp bay hết đi nhưng các đường nét vẫn còn giữ lại và đem đi nhuộm màu. Bà Ratna cho biết khi nhuộm màu thì với mỗi màu sẽ nhuộm theo một bước, vì vậy có bao nhiêu màu thì chúng ta sẽ nhuộm bấy nhiêu bước. Trên đây là 7 bước để hoàn thành một tấm vải Batik (Ảnh: Mai Anh).
Vải vẽ xong được làm nóng để bay phần sáp rồi đưa đi nhuộm màu. Mỗi màu nhuộm theo một bước. Vải vẽ có bao nhiêu màu sẽ nhuộm bấy nhiêu bước (Ảnh: Mai Anh).
Những tấm batik của người Indonesia có giá từ 40.000 đến 3.000.000 rupiah (khoảng 65.000 – 5.000.000 đồng) tùy theo sự phức tạp của hoa văn và chất lượng vải. Không chỉ dùng làm trang phục thường ngày của mỗi người dân mà còn dùng làm đồ trang trí, vật dụng trong gia đình như khăn trải bàn, khăn tay... (Ảnh: Istimewa/ngopibareng.id).

Những tấm Batik của người Indonesia có giá từ 40.000 đến 3.000.000 rupiah (khoảng 65.000 – 5.000.000 VNĐ) tùy theo sự phức tạp của hoa văn và chất lượng vải. Batik không chỉ là trang phục thường ngày của mỗi người dân mà còn được dùng làm đồ trang trí, vật dụng trong gia đình như khăn trải bàn, khăn tay...

(Ảnh: Istimewa/ngopibareng.id).

Ngày 2/10/2009, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) đưa kỹ thuật nhuộm truyền thống Batik của Indonesia vào danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Dù không phải là nơi sản sinh ra Batik, nhưng Indonesia được coi là thủ phủ của Batik, nơi nghề sản xuất vải truyền thống được nâng tầm lên thành một loại hình nghệ thuật.

Theo UNESCO, các kỹ thuật sản xuất, biểu tượng và văn hóa liên quan trang phục Batik đã thấm sâu vào cuộc sống của mỗi người Indonesia từ lúc mới chào đời. Khi vừa lọt lòng, đứa trẻ được mặc quần áo từ vải Batik, được địu bằng chiếc khăn cũng từ vải Batik. Trong lễ tedak siten, đánh dấu lần đầu chạm chân xuống đất của một đứa trẻ, tấm vải Batik truyền thống của gia đình sẽ là vật đầu tiên mà chân đứa bé chạm vào. Khi trưởng thành, trang phục từ vải Batik cũng được hàng triệu người Indonesia lựa chọn trong các môi trường kinh doanh, học tập, biểu diễn nghệ thuật,… và cả trong những ngày trọng đại của cuộc đời như lễ kết hôn.

Chuyên gia Indonesia đề cao vai trò của Việt Nam trong sự thống nhất, hòa bình và ổn định của ASEAN Chuyên gia Indonesia đề cao vai trò của Việt Nam trong sự thống nhất, hòa bình và ổn định của ASEAN
Hợp tác Việt Nam - Indonesia: Giao lưu văn hóa song hành với phát triển kinh tế Hợp tác Việt Nam - Indonesia: Giao lưu văn hóa song hành với phát triển kinh tế
Mai Anh - Hạnh Trần
Nguồn:

Tin bài liên quan

Nâng cao chất lượng quyết sách cho giai đoạn phát triển mới

Nâng cao chất lượng quyết sách cho giai đoạn phát triển mới

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới sau thành công của Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV (Đại hội XIV) của Đảng Cộng sản Việt Nam, yêu cầu hoàn thiện thể chế, kiện toàn bộ máy và nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Tuyên bố chung về việc tăng cường quan hệ song phương giữa Indonesia và Việt Nam

Tuyên bố chung về việc tăng cường quan hệ song phương giữa Indonesia và Việt Nam

Hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh, kể từ khi thiết lập Đối tác Chiến lược vào năm 2013, hai nước đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng trong làm sâu sắc hơn tin cậy lẫn nhau và hợp tác.
70 năm quan hệ Việt Nam - Indonesia: hợp tác hữu nghị vì tương lai thịnh vượng chung

70 năm quan hệ Việt Nam - Indonesia: hợp tác hữu nghị vì tương lai thịnh vượng chung

Ngày 24/2, tại thủ đô Jakarta, Hội hữu nghị Indonesia - Việt Nam (IVFA) đã tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm quan hệ ngoại giao giữa hai nước.

Các tin bài khác

Hội hữu nghị Việt Nam - Campuchia chúc Tết Đại sứ quán Campuchia tại Việt Nam

Hội hữu nghị Việt Nam - Campuchia chúc Tết Đại sứ quán Campuchia tại Việt Nam

Ngày 07/4 tại Hà Nội, nhân dịp Tết cổ truyền Chol Chnam Thmay của nhân dân Campuchia, đoàn đại biểu Trung ương Hội hữu nghị Việt Nam - Campuchia (Hội) do ông Lê Văn Tụy, Phó Chủ tịch thường trực dẫn đầu đến chúc Tết Đại sứ quán Vương quốc Campuchia tại Việt Nam.
600 người tham gia đi bộ vì hòa bình tại Đà Nẵng

600 người tham gia đi bộ vì hòa bình tại Đà Nẵng

Trong khuôn khổ Lễ hội Quán Thế Âm, Ngũ Hành Sơn (Đà Nẵng) năm 2026, sáng ngày 7/4, tại Đà Nẵng đã diễn ra chương trình đi bộ vì hòa bình với chủ đề “Những bước chân hòa bình”. Đây là hoạt động thường niên trong khuôn khổ lễ hội, được tổ chức lần đầu vào năm 2025.
Thanh Hóa, Đà Nẵng đón Tết Bunpimay cho lưu học sinh Lào

Thanh Hóa, Đà Nẵng đón Tết Bunpimay cho lưu học sinh Lào

Nhân dịp Tết cổ truyền Bunpimay của Lào, Thanh Hóa và Đà Nẵng tổ chức gặp mặt, chúc mừng và tặng quà lưu học sinh Lào đang học tập trên địa bàn.
Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Mỹ qua khắc phục hậu quả chiến tranh, giao lưu thế hệ trẻ

Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Mỹ qua khắc phục hậu quả chiến tranh, giao lưu thế hệ trẻ

Ngày 06/4 tại Hà Nội, Phó Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam Đồng Huy Cương tiếp đoàn Tổ chức Cựu chiến binh Mỹ tham gia các cuộc chiến tranh ở nước ngoài (VFW) do ông Cory Geisler, Phó Tư lệnh cấp cao làm trưởng đoàn.

Đọc nhiều

Vận động viện trợ phi chính phủ nước ngoài: Từ kết nối nguồn lực đến đồng kiến tạo giá trị

Vận động viện trợ phi chính phủ nước ngoài: Từ kết nối nguồn lực đến đồng kiến tạo giá trị

Cụ thể hóa chỉ đạo và yêu cầu của Lãnh đạo Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam, Ban Điều phối viện trợ nhân dân (PACCOM) đang triển khai cách tiếp cận "đồng hành - đồng kiến tạo" trong hợp tác viện trợ phi chính phủ nước ngoài. Các làm này giúp nguồn lực quốc tế gắn sát với nhu cầu và ưu tiên phát triển, đồng thời nâng cao hiệu quả hợp tác theo hướng thực chất và bền vững.
Việt Nam thể hiện vai trò chủ động trong thúc đẩy chủ nghĩa đa phương

Việt Nam thể hiện vai trò chủ động trong thúc đẩy chủ nghĩa đa phương

Ngày 9/4/2026, tại cuộc họp giữa ASEAN và Nhóm các nước Mỹ Latinh và Caribe (GRULAC) diễn ra ở Áo, Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò chủ động, tích cực trong thúc đẩy chủ nghĩa đa phương và tăng cường phối hợp giữa các nước đang phát triển.
Ông Nguyễn Phi Long giữ chức Phó Bí thư thường trực Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương

Ông Nguyễn Phi Long giữ chức Phó Bí thư thường trực Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương

Ngày 08/4 tại Hà Nội, Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc (MTTQ), các đoàn thể Trung ương tổ chức Hội nghị triển khai quyết định của Bộ Chính trị về công tác cán bộ. Bà Bùi Thị Minh Hoài, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam chủ trì Hội nghị.
Cùng bạn Lào đón Tết Bunpimay tại Hà Nội

Cùng bạn Lào đón Tết Bunpimay tại Hà Nội

Ngày 08/4 tại Hà Nội, Đại sứ quán Lào tại Việt Nam tổ chức Lễ đón Tết cổ truyền Bunpimay của nhân dân các dân tộc Lào.
Thực hiện khuyến nghị của EC, nhiều địa phương tăng tốc gỡ "thẻ vàng" IUU

Thực hiện khuyến nghị của EC, nhiều địa phương tăng tốc gỡ "thẻ vàng" IUU

An Giang, Lâm Đồng và Đà Nẵng đang triển khai đồng bộ các giải pháp theo khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC), từ siết quản lý tàu cá, truy xuất nguồn gốc đến xử lý vi phạm, nhằm sớm gỡ "thẻ vàng" IUU và phát triển nghề cá bền vững.
Điện Biên phát động trồng mới cây cà phê, mắc ca tại 42 xã, phường

Điện Biên phát động trồng mới cây cà phê, mắc ca tại 42 xã, phường

Sáng 3/4, tỉnh Điện Biên đồng loạt phát động trồng mới cây cà phê, mắc ca tại 42 xã, phường trên toàn tỉnh, mở đầu chiến dịch mở rộng vùng cây trồng chủ lực tại khu vực miền núi, biên giới.
Tàu hộ vệ Asahi Nhật Bản thăm hữu nghị Đà Nẵng

Tàu hộ vệ Asahi Nhật Bản thăm hữu nghị Đà Nẵng

Ngày 02/04, tàu hộ vệ Asahi của Lực lượng Tự vệ trên biển Nhật Bản cập cảng Tiên Sa, bắt đầu chuyến thăm hữu nghị thành phố Đà Nẵng trong thời gian 4 ngày (từ ngày 02-05/04/2026).
chinh phu nhiem ky quoc hoi khoa xvi co 14 bo 3 co quan ngang bo
infographic cac moc thoi gian sau cuoc bau cu dai bieu quoc hoi khoa xvi va dai bieu hdnd cac cap
infographic bau cu quoc hoi va hdnd cach tra cuu thong tin ve nguoi ung cu tren vneid
infographic thu tuong chi dao 9 nhiem vu trong tam ung pho bien dong toan cau
infographic den nam 2030 phan dau thu nhap binh quan nguoi dan nong thon tang gap 25 3 lan so voi nam 2020
infographic 4 moc thoi gian cua 4 ky nguyen quan trong trong 100 nam dang lanh dao
infographic 5 diem then chot co y nghia quyet dinh trong to chuc thuc hien nghi quyet dai hoi xiv cua dang
Xin chờ trong giây lát...
[Video] Cử tri cả nước nô nức đi bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp
[VIDEO] Tinh thần dân chủ của nhân dân Việt Nam trong bầu cử
Tổ chức Giao lưu Quốc tế Việt Nam Nhật Bản (FAVIJA): thúc đẩy hữu nghị, hợp tác đa phương
[Video] Vũ điệu chúc xuân sôi động của Đại sứ Hà Lan tại Việt Nam
[Video] Đại sứ Lào tại Việt Nam tin tưởng Đại hội XIV sẽ tạo động lực mạnh mẽ cho Việt Nam phát triển toàn diện
[Video] WVIV thúc đẩy nông nghiệp tái sinh, nâng cao sinh kế cộng đồng tại Thanh Hóa
[Video] Plan International và Tỉnh Đoàn Quảng Trị xây dựng lực lượng thanh niên hành động vì khí hậu
[Video] 10 sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch tiêu biểu năm 2025
Plan International Việt Nam hỗ trợ khẩn cấp hơn 1,8 tỷ đồng cho người dân Đà Nẵng sau bão
Vietnam Happy Fest 2025: Lan tỏa những giá trị hạnh phúc giữa lòng Hà Nội
[VIDEO] Tổ chức Cứu trợ Trẻ em tiếp sức trẻ em Bắc Ninh sớm quay về nhịp sống sau thiên tai
[Video] World Vision hỗ trợ hơn 1.100 người dân Quảng Ngãi tiếp cận nước sạch bền vững
[Video] Đồng tâm, dốc sức cứu trợ đồng bào vùng lũ
[Video] Ấn Độ tặng Giải thưởng Hòa bình Romesh Chandra cho bà Nguyễn Thị Bình
[Video] Lễ dâng y Kathina tại Đà Nẵng: Sợi dây gắn kết Phật giáo các nước châu Á
Thời tiết hôm nay (8/4): Nắng nóng gay gắt bao trùm nhiều khu vực

Thời tiết hôm nay (8/4): Nắng nóng gay gắt bao trùm nhiều khu vực

Ngày 8/4, thời tiết trên phạm vi cả nước tiếp tục có sự phân hóa rõ rệt, trong đó nắng nóng duy trì trên diện rộng, nhiều nơi xuất hiện nắng nóng gay gắt, xen kẽ các hình thái mưa dông vào chiều tối và đêm.
Thời tiết hôm nay (02/4): Bắc Bộ có mưa, Nam Bộ nắng nóng

Thời tiết hôm nay (02/4): Bắc Bộ có mưa, Nam Bộ nắng nóng

Theo Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, ngày 02/4, khu vực Bắc Bộ có mưa rào và dông rải rác; miền Đông Nam Bộ có nắng nóng với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-36 độ, có nơi trên 36 độ.
Thời tiết hôm nay (25/3): Tây Bắc Bộ nắng nóng, Hà Nội mưa rải rác

Thời tiết hôm nay (25/3): Tây Bắc Bộ nắng nóng, Hà Nội mưa rải rác

Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia đưa ra thông tin dự báo thời tiết tại Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày và đêm 25/3.
Thời tiết hôm nay (23/3): Bắc Bộ mưa vài nơi, trưa chiều trời nắng

Thời tiết hôm nay (23/3): Bắc Bộ mưa vài nơi, trưa chiều trời nắng

Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia dự báo, ngày 23/3, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ thời tiết chủ đạo là có mưa vài nơi, sáng sớm xuất hiện sương mù và sương mù nhẹ rải rác, trưa chiều hửng nắng.
Thời tiết hôm nay (19/3): Miền Bắc sương mù bao phủ, trưa và chiều hửng nắng

Thời tiết hôm nay (19/3): Miền Bắc sương mù bao phủ, trưa và chiều hửng nắng

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, Bắc Bộ và khu vực từ Thanh Hóa đến TP. Huế có mưa vài nơi, sáng sớm xuất hiện sương mù rải rác gây giảm tầm nhìn, sau đó trưa chiều trời hửng nắng, thời tiết khá dễ chịu.
Thời tiết hôm nay (17/3): Hà Nội lạnh về sáng sớm và đêm

Thời tiết hôm nay (17/3): Hà Nội lạnh về sáng sớm và đêm

Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia đưa ra thông tin dự báo thời tiết thành phố Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày và đêm 17/3.
Phiên bản di động