17:26 | 10/05/2022 GMT+7

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Lũy đá Kỳ Anh được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Khám phá vẻ đẹp thiên nhiên ở xứ Mường

Khám phá vẻ đẹp thác Mưa giữa núi rừng biên giới Nghệ An

Video: Khám phá lũy đá cổ Kỳ Anh

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 1

Khoảng 30 năm về trước, người dân xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh) phát hiện đoạn thành cổ bằng đá ẩn sâu trong rừng cây. Quá trình mở rộng nghiên cứu, các nhà khảo cổ nhận định đây là hệ thống lũy đá cổ, được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 2

Đây là công trình xây dựng cực kỳ cẩn thận, chất lượng cao so với những hệ thống thành lũy đá cổ khác đã từng được phát hiện ở nước ta, đồng thời là chứng tích lịch sử thế kỷ XVII-XVIII của chế độ phong kiến Việt Nam. Hiện nay, đoạn thành đá còn nguyên vẹn thuộc địa phận xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 3

Điểm bắt đầu thành đá cổ là chân dốc Đèo Bụt (xã Kỳ Lạc), kéo dài khoảng 1,5km men theo sườn núi lên đỉnh đèo thuộc núi Trầm Hương (nằm trong dãy Hoành Sơn).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 4

Thành đá được xây dựng hoàn toàn bằng loại đá tự nhiên có ở chính vùng đất này, người dân địa phương gọi là đá son (vì khi mài đá ra có màu đỏ như son), không sử dụng chất kết dính. Đá son mềm và mịn, nếu để lâu ngày các bột đá bị phân hủy tạo thành chất kết dính rất chắc và bền, có độ cứng cao khi trải qua mưa.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 5

Thành quay về hướng nam, hiện nay nơi cao nhất còn cao 6m ở bề mặt phía nam, về phía bắc là 3m, mặt thành rộng 3m, chân thành choãi rộng 5m.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 6

Đặc biệt, cứ cách khoảng 3m dưới chân thành hoặc trên thân thành lại trổ một lỗ hình vuông dạng phễu mặt trước to mặt sau thu nhỏ lại. Mặt trước có kích thước hơn 1,2m, mặt sau 0,80m, có công dụng vừa làm lỗ thoát nước vừa như là lỗ châu mai chạy xuyên qua thân lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 7

Với kỹ thuật ghép đá công phu và điêu luyện ở trên đèo núi cao, lũy đá vẫn tồn tại với thời gian suốt qua hàng mấy thế kỷ mà không hề bị phá hủy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 8

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 9

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 10

Hiện chưa tìm thấy những hiện vật, đồ dùng sinh hoạt có liên quan đến thành lũy, nhưng một phát hiện khá lý thú là công trình không có móng nhân tạo mà người xưa chỉ dựa vào nền đất tự nhiên để xây dựng thành lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 11

Ngoài ra, các nhà khảo cổ còn phát hiện một lũy đất gần đó thuộc dãy núi đối diện với đèo Bụt, cũng quay về hướng nam. Tuy nhiên lũy đất này đã bị phá dỡ nay chỉ còn lại dấu vết.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 12

Theo ông Phan Hoàng Trường, Chủ tịch UBND xã Kỳ Lạc: “Hiện nay địa phương đang giữ gìn và bảo vệ 1.400m thành đá cổ, trong đó có khoảng 400m giữ nguyên được hiện trạng. Trước đây thành đá này được người dân địa phương gọi là lũy ông Ninh, ông Nam”

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 13

Ông Nguyễn Trí Sơn, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Hà Tĩnh cho biết, Lũy đá Kỳ Anh so với trường lũy Quảng Ngãi thì kỹ thuật ghép đá ở đây có trình độ điêu luyện và thẩm mỹ với những hòn đá tự nhiên bằng phẳng được ghép ngay ngắn.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 14

“Lũy ở đây không dài, nhưng lại có quy mô lớn về chiều cao và độ dày cũng như sự hoàn chỉnh về kỹ thuật. Từ trước tới nay chưa từng bắt gặp ở Việt Nam”, ông Sơn nói thêm.

Hệ thống lũy đá Kỳ Anh có giá trị lớn về lịch sử khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật độc đáo, là hệ thống thành lũy mang tính chất quân sự. Cùng với hệ thống lũy Thầy của chúa Nguyễn ở Quảng Bình, thành lũy Kỳ Anh được chúa Trịnh xây dựng ở phía Bắc dãy Hoành Sơn với vị trí địa hình đắc địa với những đồi núi cao, dốc đèo hiểm trở, chỉ có duy nhất con đường bộ (thượng đạo) giao thương qua lại giữa Bắc Hà và Nam Hà, là địa hình phòng thủ lý tưởng trong quá trình xảy ra nội chiến.

Với những giá trị nổi bật về kiến trúc nghệ thuật, khảo cổ học và lịch sử văn hóa, ngày 12/12/2014, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định số 4105/QĐ-BVHTTDL công nhận và xếp hạng Lũy đá Kỳ Anh là di tích Kiến trúc nghệ thuật.

Về Cửa Lò khám phá nét đặc trưng xứ Nghệ

Những cây cầu nổi tiếng ở Việt Nam thu hút du khách khám phá

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Nguồn:

Tags:

khám phá thành đá cổ biên giới

Tin bài liên quan

Tiếp tục phối hợp hiệu quả trong công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia

12:49 | 11/02/2026 Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 10/2, Đoàn đại biểu Lực lượng vũ trang tỉnh Mondulkiri (Vương quốc Campuchia) do Thiếu tướng Hem Bô Na Rel, Chỉ huy trưởng Hiến binh tỉnh Mondulkiri làm Trưởng đoàn đã đến thăm, chúc Tết Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng nhân dịp Tết Nguyên đán cổ truyền Bính Ngọ 2026. Tại đây, hai bên thể hiện quyết tâm trong việc tiếp tục phối hợp hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia, vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững.

Tặng quà, hỗ trợ người dân Campuchia tại các tỉnh biên giới

09:45 | 18/06/2025 Tấm lòng tương trợ 125

Tuần qua, tại các tỉnh biên giới Tây Ninh và Long An, nhiều hoạt động tặng quà và hỗ trợ thiết thực cho người dân Campuchia đã được tổ chức nhằm góp phần gắn kết tình cảm nhân dân hai nước.

Đồn biên phòng Hà Tĩnh - Khăm Muồn kết nghĩa để bảo vệ biên giới

16:46 | 31/05/2025 Cuộc sống vùng biên 125

Ngày 30/5, tại Hà Tĩnh, các đồn biên phòng tuyến núi thuộc Bộ đội biên phòng (BĐBP) Hà Tĩnh tổ chức ký kết nghĩa với các đơn vị làm nhiệm vụ bảo vệ biên giới của Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Khăm Muồn, nước CHDCND Lào.

Các tin bài khác

Hà Nội miễn phí tham quan 17 di tích, danh thắng đầu Xuân 2026

10:46 | 21/02/2026 Điểm đến 125

Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội cho biết, trong 3 ngày đầu xuân 2026 (từ 20/02 đến hết 22/02, tức mùng 4-6 tháng Giêng năm Bính Ngọ), Thành phố miễn phí tham quan đối với 17 danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử và công trình văn hóa có thu phí do Thành phố quản lý.

Rộn ràng lễ hội đầu xuân tại Bắc Ninh, Hưng Yên

10:42 | 21/02/2026 Điểm đến 125

Ngày 20/02 (mùng 4 Tết), hàng ngàn người dân và du khách nô nức trẩy hội tại lễ rước pháo Đồng Kỵ, lễ hội Khán hoa mẫu đơn tại Chùa Phật Tích (Bắc Ninh) và khai hội Chùa Keo (Hưng Yên). Các hoạt động diễn ra trang trọng, an toàn, đậm bản sắc văn hóa vùng Kinh Bắc và đồng bằng Bắc Bộ.

Miễn phí vé tham quan nhiều di tích nổi tiếng ở Quảng Ninh, Thanh Hóa

10:17 | 06/02/2026 Điểm đến 125

Dịp Xuân Bính Ngọ 2026, Thanh Hóa miễn phí vé tham quan Di sản thế giới Thành Nhà Hồ và Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh; Quảng Ninh miễn phí tham quan Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử từ năm 2026 đến hết năm 2028.

Gia Lai đăng cai Năm Du lịch quốc gia 2026: Đại ngàn chạm biển xanh

19:03 | 02/02/2026 Điểm đến 125

Năm Du lịch quốc gia 2026 với chủ đề "Gia Lai - Đại ngàn chạm biển xanh" sẽ được tổ chức với quy mô toàn quốc, gồm 244 sự kiện diễn ra suốt năm, nhằm quảng bá hình ảnh điểm đến, thúc đẩy liên kết vùng, thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế, đồng thời khẳng định quyết tâm đưa du lịch trở thành trụ cột phát triển kinh tế của tỉnh Gia Lai trong nhiệm kỳ mới.

Xem thêm

Đọc nhiều

Đỗ Như Tuấn – doanh nhân Việt tại Nhật với nhiều hoạt động vì cộng đồng

10/03/2026 11:15 Việt kiều 125

Từ một kỹ sư trẻ sang Nhật Bản lập nghiệp năm 2013, anh Đỗ Như Tuấn (SN 1988, TP.HCM) từng bước xây dựng doanh nghiệp trong lĩnh vực dịch vụ việc làm, kết nối hàng nghìn lao động nước ngoài với các doanh nghiệp tại Nhật Bản. Bên cạnh hoạt động kinh doanh, anh cũng tham gia nhiều hoạt động hỗ trợ cộng đồng người Việt và các chương trình thiện nguyện trong và ngoài nước.

Trí thức, doanh nghiệp Việt Nam tại châu Âu bàn giải pháp tăng cường hợp tác khoa học - công nghệ với EU

09/03/2026 14:25 Việt kiều 125

Hơn 150 nhà khoa học, chuyên gia và doanh nghiệp Việt Nam tại Bỉ và các quốc gia châu Âu vừa tham dự Hội thảo hợp tác khoa học - công nghệ - thương mại Việt Nam - Liên minh châu Âu (EU), với trọng tâm là ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong các lĩnh vực phát triển then chốt.

Ngành Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam: Ngành học nhiều sức hút tại ULIS

09/03/2026 19:30 Việt kiều 125

Tại Ngày hội Tư vấn tuyển sinh – hướng nghiệp năm 2026 diễn ra ngày 8/3 tại Hà Nội, gian tư vấn của Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội (ULIS) thu hút đông đảo học sinh và phụ huynh đến tìm hiểu thông tin tuyển sinh. Bên cạnh các ngành ngoại ngữ quen thuộc, một chương trình đào tạo mới nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý của học sinh và phụ huynh: Ngành Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam với chương trình Giảng dạy tiếng Việt như một ngoại ngữ.

Quảng bá di sản áo dài Việt Nam tại Lào

10/03/2026 09:25 Việt kiều 125

Tối 9/3/2026, tại thủ đô Viêng Chăn, Câu lạc bộ Di sản Áo dài Việt Nam tại Lào thuộc Câu lạc bộ Di sản áo dài Việt Nam, Quỹ Hỗ trợ bảo tồn Di sản Văn hóa Việt Nam đã tổ chức Kỷ niệm Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 và Lễ ra mắt Câu lạc bộ, với chủ đề “Áo dài Việt - Kết nối văn hóa, lan tỏa bản sắc”.

Bờ cõi biển đảo

Miền đất - Con người Cuộc sống vùng biên Nhịp sống biển đảo Lịch sử chủ quyền Giao lưu hữu nghị

Đổi mới chương trình Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới Việt Nam-Trung Quốc

11 giờ 39 phút Bờ cõi biển đảo 125

Điểm nhấn của kỳ Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới Việt Nam-Trung Quốc lần thứ 10 là hoạt động tuần tra liên hợp và huấn luyện liên hợp trên vùng biển Vịnh Bắc Bộ giữa hải quân hai nước.

Ninh Bình siết quản lý tàu cá, chuẩn bị làm việc với Đoàn Thanh tra EC lần thứ 5

2 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

UBND tỉnh Ninh Bình vừa yêu cầu các sở, ngành và địa phương tăng cường rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý tàu cá, siết chặt kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản, không để phát sinh vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), đồng thời chuẩn bị các điều kiện phục vụ làm việc với Đoàn Thanh tra lần thứ 5 của Ủy ban châu Âu (EC).

Tàu 016-Quang Trung vượt qua đường xích đạo tham dự Kakadu (2026)

4 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Trên hải trình đến Australia tham dự Lễ duyệt binh tàu quốc tế và Diễn tập hải quân đa phương (Kakadu-2026), Tàu 016-Quang Trung, Lữ đoàn 162, Vùng 4 Hải quân nhân dân Việt Nam đã vượt qua đường xích đạo. Nghi thức lễ qua đường xích đạo đã được tổ chức trên sân trực thăng của Tàu 016.

Multimedia

Podcasts Video E-magazine Infographic

infographic bau cu quoc hoi va hdnd cach tra cuu thong tin ve nguoi ung cu tren vneid

[Infographic] Bầu cử Quốc hội và HĐND: Cách tra cứu thông tin về người ứng cử trên VNeID

1 ngày trước Infographic 125

Bộ Công an đã tích hợp tiện ích “Khu vực bỏ phiếu của cử tri” và “Danh sách người ứng cử” trên ứng dụng VNeID, giúp cử tri dễ dàng tra cứu thông tin khu vực bỏ phiếu...

infographic thu tuong chi dao 9 nhiem vu trong tam ung pho bien dong toan cau

[Infographic] Thủ tướng chỉ đạo 9 nhiệm vụ trọng tâm ứng phó biến động toàn cầu

1 ngày trước Infographic 125

Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu triển khai 9 nhiệm vụ trọng tâm để ứng phó biến động toàn cầu, giữ vững ổn định kinh tế và thúc đẩy tăng trưởng.

infographic den nam 2030 phan dau thu nhap binh quan nguoi dan nong thon tang gap 25 3 lan so voi nam 2020

[Infographic] Đến năm 2030, phấn đấu thu nhập bình quân người dân nông thôn tăng gấp 2,5-3 lần so với năm 2020

19-02-2026 12:32 Infographic 125

Quyết định số 417/QĐ-BNNMT ngày 31/1/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I: Từ năm 2026 đến năm 2030.

infographic 4 moc thoi gian cua 4 ky nguyen quan trong trong 100 nam dang lanh dao

[Infographic] 4 mốc thời gian của 4 kỷ nguyên quan trọng trong 100 năm Đảng lãnh đạo

09-02-2026 09:53 Infographic 125

Quá trình 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam chia thành 4 mốc thời gian của 4 kỷ nguyên, tương ứng với những bước ngoặt quan trọng của cách mạng Việt Nam.

infographic 5 diem then chot co y nghia quyet dinh trong to chuc thuc hien nghi quyet dai hoi xiv cua dang

[Infographic] 5 điểm then chốt có ý nghĩa quyết định trong tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng

08-02-2026 16:07 Infographic 125

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng là sự tổng kết sâu sắc về lý luận và thực tiễn; thể hiện ý chí, khát vọng của toàn Đảng, toàn dân quyết tâm xây dựng thành công một nước Việt Nam hoà bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội. Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã xác định những mục tiêu phát triển chiến lược của đất nước trong giai đoạn mới và đặt ra yêu cầu phải nâng cao năng lực hiện thực hóa các mục tiêu thành kết quả cụ thể, đo đếm được, người dân được thụ hưởng trực tiếp.

infographic nghi quyet so 68 nqtw tac dong sau rong toi toan bo nen kinh te

[Infographic] Nghị quyết số 68-NQ/TW tác động sâu rộng tới toàn bộ nền kinh tế

02-02-2026 11:29 Infographic 125

Sau 8 tháng Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW, tác động của Nghị quyết bước đầu thể hiện qua sự gia tăng mạnh mẽ số lượng doanh nghiệp, hộ kinh doanh gia nhập, tái gia nhập thị trường.

infographic nhung nghi quyet chien luoc dua viet nam buoc vao ky nguyen moi

[Infographic] Những Nghị quyết chiến lược đưa Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới

29-01-2026 14:07 Infographic 125

Để hiện thực hóa khát vọng hùng cường, từ cuối năm 2024 đến nay, Bộ Chính trị đã ban hành 9 nghị quyết chiến lược trên nhiều lĩnh vực then chốt, thể hiện tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn và quyết tâm chính trị cao, tạo nền tảng đưa đất nước phát triển giàu mạnh, thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.

Videos

Xin chờ trong giây lát...

Truyền hình

Đại sứ Lào tại Việt Nam tin tưởng Đại hội XIV sẽ tạo động lực mạnh mẽ cho Việt Nam phát triển toàn diện

19/01/2026 13:55 Truyền hình 551

Đánh giá cao những thành tựu Việt Nam đạt được thời gian qua, Đại sứ Lào tại Việt Nam Khamphao Ernthavanh cho rằng Đại hội XIV là sự kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo động lực mới để Việt Nam phát triển toàn diện, bền vững và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển dài hạn.