Người dân không nên tích lũy nhiều thực phẩm trong những ngày Tết

Đặc trưng khí hậu, thời tiết khiến thực phẩm dễ bị nấm, mốc, ôi thiu

Trong cuộc trao đổi với báo chí mới đây, Tiến sỹ Nguyễn Thanh Phong – Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho hay, trong dịp Tết, người dân thường có thói quen tích lũy nhiều thực phẩm trong nhà, nhất là các loại thực phẩm có nhu cầu tiêu dùng nhiều như bánh kẹo, bia rượu, nước giải khát, thịt, cá, rau củ quả…

Tuy nhiên, với khí hậu nhiệt đới và tình trạng mưa phùn đầu xuân ở các tỉnh miền Bắc, thời tiết ẩm ướt dịp Tết Nguyên đán lại chính là điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển nên nhiều thực phẩm rất dễ mốc, gây ngộ độc cho người sử dụng. Đặc biệt là các loại hạt có dầu thường dùng nhiều trong dịp này như hướng dương, hạt đậu tương, đậu phộng, lạc… rất dễ nấm, mốc. Trong khi đó, tại miền Nam, với điều kiện thời tiết nắng nóng, mức nhiệt cao cũng khiến các sản phẩm có nhiều đạm như thịt, cá, cua, tôm… dễ bị ôi thiu.

Bánh chưng - món ăn không thể thiếu trong dịp Tết cổ truyền ở mỗi gia đình rất dễ bị mốc, bị hỏng do điều kiện thời tiết nồm, ẩm. (Ảnh: Internet)

Do đó, lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm (ATTP) khuyến cáo người dân không nên tích lũy nhiều thực phẩm trong mấy ngày Tết. Hiện nay, các sản phẩm tươi sống như thịt, cá, rau, củ quả… luôn sẵn có, đáp ứng đủ nhu cầu cho người tiêu dùng.

Ông Nguyễn Thanh Phong cũng cho biết, trong dịp Tết, các thực phẩm có sức tiêu thụ tăng gấp 10 lần ngày bình thường như bánh kẹo, rượu bia, nước giải khát… có thể làm giả, làm nhái rất nhiều, không đảm bảo chất lượng, ảnh hưởng tới sức khỏe của người dùng, vì vậy, người dân không nên dùng rượu, bia, nước giải khát, bánh kẹo trôi nổi trên thị trường.

Trữ thực phẩm an toàn cho ngày Tết

(Ảnh minh họa: meta.vn)

Để bảo đảm an toàn cho bữa ăn ngày Tết của mỗi gia đình, theo thông tin từ Viện dinh dưỡng Quốc gia (Bộ Y tế), các bà nội trợ nên chú ý hơn về cách bảo quản thực phẩm, thức ăn chín đúng cách trong những ngày Tết như sau:

Bảo quản thực phẩm tươi sống:

Thịt gia cầm/cá, hải sản: được làm sạch (bỏ riêng phủ tạng), rửa sạch, pha thành từng lượng vừa đủ cho 1 lần chế biến cho vào hộp đựng thực phẩm rồi dán/buộc kín nắp hộp rồi cho vào ngăn đá.

Rau lá: nhặt bỏ các lá úa, rễ và phần không ăn được cho vào túi nilon (nếu rau khô ráo) và cất vào ngăn rau tủ lạnh ăn đến đâu rửa sạch đến đấy trước khi chế biến. Nếu rau đã dính nước thì phải rửa sạch và để ráo nước rồi cho vào túi nilon bảo quản.

Rau củ (khoai tây, cà rốt, đậu Hà lan…): gọt bỏ vỏ, rửa sạch xắt khúc, để ráo cho vào tủ đá có thể ăn trong vòng 1 tuần.

Dưa hành, củ kiệu: khi cắt gốc, nhớ không cắt vào phần củ. Sau khi rửa để củ thật ráo nước để tránh dễ bị hỏng. Đun sôi thật kỹ nước ngâm với lượng muối vừa đủ để dưa hành, củ kiệu muối được lâu và không nổi váng trên bề mặt. Có thể mang cả vại dưa hành ra phơi nắng, dưa sẽ giòn và bảo quản được lâu hơn.

Bảo quản thức ăn chín

Bánh chưng: sau khi luộc xong, vớt bánh ra rửa bên ngoài trong nước lạnh cho hết nhựa, để ráo. Xếp bánh thành nhiều lớp, dùng vật nặng đè lên để ép bánh cho ra nước, chắc mịn (để cho rền bánh) và phẳng đều trong vài giờ. Hoàn tất công đoạn ép bánh, bánh được treo lên chỗ khô ráo trong nhà để bảo quản. Treo bánh ở nơi thoáng mát, không bụi bặm, ẩm thấp để tránh bị mốc và ôi thiu. Nếu có tủ lạnh cho vào ngăn đá có thể bảo quản được hàng tháng nhưng khi ăn phải rã đông và luộc/rán lại.

Nem rán (chả giò rán): rán xơ, loại mỡ thừa (bằng giấy thấm dầu mỡ), để nguội xếp vào hộp kín để ngăn mát (để lâu hơn cho vào ngăn đá), khi ăn bỏ ra đem rán vàng.

Lạp sườn: để có thể giữ được lâu hãy lấy một cái hộp lớn, đặt vào giữa một cốc rượu trắng rồi xếp lạp sườn xung quanh. Hương rượu tỏa ra sẽ ngăn ruồi, muỗi, kiến rất hiệu quả, nhờ đó lạp sườn trong và sau Tết vẫn rất thơm ngon.

Các loại mứt: các loại mứt và trái cây khô thường chứa nhiều đường nên rất dễ chảy nước, làm mất ngon và dễ bị mốc. Muốn bảo quản được lâu, cần để vào lọ đậy kín, ăn đến đâu lấy đến đó, không nên dồn những đồ ăn chưa hết vào trở lại lọ. Những thực phẩm này cũng không nên cất vào tủ lạnh vì khi bỏ ra ngoài rất dễ hút ẩm, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm mốc phát triển.

Giò chả: để bảo quản cần bỏ hết lớp vỏ gói bên ngoài, tránh để thức ăn đổ mồ hôi. Nên đậy bằng rổ có nhiều lỗ thoáng nhỏ, nhưng tránh hơi gió. Tốt nhất, nên dùng giò chả trong vòng 2 ngày, nếu chưa ăn kịp, nên luộc lại.

Thịt kho, cá kho: Nấu thật kỹ, khi nhấc xuống bếp cần để ở một nơi cố định, tránh lắc mạnh. Có thể cho nồi nước khác lớn hơn, mức nước cách miệng nồi thịt/cá kho khoảng 10 – 15 cm để tránh nước tràn vào, đậy bằng vung đất nung. Nước trong nồi lớn sẽ bốc hơi lên vung, làm tỏa hơi mát xuống nồi thức ăn bên dưới. Như vậy sẽ bảo quản được lâu hơn.

Măng khô: nếu muốn để lâu, cho măng vào nồi nước đun sôi khoảng 30 phút, để lửa nhỏ, đun tiếp một lát rồi vớt ra, cắt bỏ những chỗ già, rửa sạch. Dùng nước gạo hoặc nước đun sôi để nguội ngâm dùng dần, cứ 2 - 3 ngày thay nước một lần. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn và ngon, chỉ nên ngâm từng ít một, ăn trong 2 - 3 ngày, hết lại nấu tiếp để dùng.

Nếu có điều kiện, cần để thức ăn nguội hẳn, đậy kín và cất vào tủ lạnh.Việc bảo quản kín sẽ giúp thức ăn không bị khô, không bị bốc mùi, không lây nhiễm vi sinh vật sang các món ăn khác. Khi để nhiều thức ăn trong tủ lạnh, cần tăng độ lạnh, nếu không đủ độ lạnh thức ăn sẽ nhanh bị ôi thiu.

Tránh để đồ ăn chín gần các đồ ăn tươi sống. Bảo quản, trữ thức ăn đúng cách, đun thật sôi khi lấy thực phẩm chín ra ăn, bảo quản kỹ càng nhóm thực phẩm ăn lạnh… thì sẽ hạn chế được nguy cơ ngộ độc thực phẩm trong ngày Tết.

Đặc biệt, người dân không nên coi chiếc tủ lạnh là một "bảo bối" tích trữ thực phẩm vì tủ lạnh chỉ bảo quản thực phẩm được trong một thời gian nhất định. Tùy từng loại thực phẩm mà thời gian bảo quản khác nhau. Ngăn tủ lạnh chứa quá nhiều thực phẩm sẽ chặn luồng khí lạnh lưu thông khiến nhiệt độ bảo quản không được như mong muốn, dễ gây hư hỏng thực phẩm, nguy cơ ngộ độc thực phẩm. Theo các chuyên gia, các loại thịt tươi để trong tủ lạnh tốt nhất nên dùng trong 3-5 ngày, cá 3 ngày. Với thức ăn chín, chỉ nên lưu cho bữa sau. Để lâu, thực phẩm chín sẽ sinh ra độc tố, ngay cả khi đun nấu, chỉ diệt được vi khuẩn còn độc tố do vi khuẩn sinh ra vẫn còn nguyên.

Linh Anh (t/h)