Giáo dục phi lợi nhuận không có nghĩa là học phí rẻ

Câu chuyện về phí và học phí tại hệ thống giáo dục Vinschool của Tập đoàn Vingroup đang hâm nóng vấn đề thu phí và lệ phí giáo dục.

Mỗi dịp đầu năm, vấn đề học phí và các khoản thu của trường học là vấn đề được dư luận, đặc biệt là các vị phụ huynh rất quan tâm.

Mới đây, câu chuyện một phụ huynh đã viết đơn yêu cầu giải tán Hội Phụ huynh học sinh ngay trong đầu năm học đã gây ra “cơn bão” truyền thông “tấn công” ngành giáo dục về vấn đề lạm thu trong đầu năm học.

Trên thực tế, Hội Phụ huynh học sinh được thành lập với ý nghĩa tích cực, cùng nhà trường tương trợ nhau trong việc giáo dục học sinh. Tuy nhiên, Hội này sau đó phát sinh ra nhiều loại quỹ, hoặc mang danh nghĩa để thu thêm những loại phí, với mục đích sử dụng rất không rõ ràng.

Tình trạng này đã kéo dài nhiều năm, khiến nhiều bậc phụ huynh bất bình. Và, việc một phụ huynh có đơn kiến nghị giải tán Hội này ngay sau dịp các trường tiến hành họp phụ huynh đầu năm học để công bố các khoán phí và lệ phí được coi như “giọt nước tràn ly”.

Mới đây, câu chuyện về phí và học phí tại hệ thống giáo dục Vinschool của Tập đoàn Vingroup lại hâm nóng vấn đề thu phí và lệ phí giáo dục, mặc dù Hệ thống Vinschool là hệ thống giáo dục tư thục phi lợi nhuận.

Theo ông Trần Đức Cảnh, thành viên Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển nhân lực Việt Nam, mô hình phi lợi nhuận là một mô hình rất ưu việt trong hoạt động giáo dục. Vì ngoài nguồn thu từ học phí (không nhất thiết là rẻ) và đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân, sau khi trừ đi chi phí hoạt động thì tất cả lợi nhuận sẽ tiếp tục tái đầu tư vào cơ sở vật chất, giáo trình, nâng cao chất lượng giáo viên, trao học bổng... mà không phải chia cho chủ sở hữu.

“Duy trì một chất lượng đào tạo luôn ở mức cao là giá trị to lớn mà mô hình này mang lại cho xã hội, nhưng điều đó không thể có được với một mức học phí thấp”, ông Cảnh khẳng định.

Trong khi đó, dù áp dụng các tiêu chuẩn giáo dục theo chuẩn quốc tế, nhưng mức học phí tại hệ thống giáo dục phi lợi nhuận Vinschool lại không hề cao, đặc biệt so với các trường cùng phân khúc. Điều này đã khiến nhiều người có suy nghĩ rằng hệ thống giáo dục Vinschool về chất lượng dường như chỉ dành cho giới thượng lưu trong xã hội nhưng về giá cả lại ở mức mà tầng lớp trung lưu thành thị có thể chi trả được.

Thực tế, mức học phí khá “dễ chịu” trên có được là do Vinschool có nguồn tài trợ lớn từ Tập đoàn Vingroup, nên khi theo học tại hệ thống giáo dục Vinschool, mỗi học sinh chỉ phải đóng học phí và các khoản phí khác dao động từ 5 - 6,5 triệu đồng/tháng. Còn nếu học hệ song ngữ, mức phí có cao hơn nhưng vẫn thuộc loại thấp so với các trường song ngữ tại Hà Nội và TP.HCM.

Do quy định mức học phí không tương xứng với đầu tư, mức mà nhiều nhà kinh tế gọi là "dưới giá thành", nên mới đây, Vinschool đã có thông báo tăng học phí theo “lộ trình” 5 năm. Theo đó, học phí tăng giãn cách 3 năm đầu cho học sinh đang theo học và áp dụng ngay cho học sinh mới vào trường năm sau. Năm thứ 4 và thứ 5 không tăng.

Dù đã giãn cách thời gian tăng học phí và báo trước tới 1 năm nhưng một số phụ huynh vẫn tỏ ra bất bình vì tư duy học phí trường công tăng rất ít do chỉ đầu tư cơ bản và được ngân sách nhà nước hỗ trợ, trong khi đây thực chất là hai loại hình hoàn toàn khác nhau.

Ở chiều ngược lại, đa số phụ huynh không tham gia phản đối vì theo họ, giáo dục cũng phải "tiền nào của nấy", không có đầu tư thì sẽ không có chất lượng. Trả lời báo chí mới đây, bà Phan Hà Thủy, Tổng giám đốc Vinschool cho biết, từ năm 2018, trường sẽ áp dụng mức đóng học phí mới. Theo bà Thủy, mức học phí mới căn cứ trên điểm hòa vốn, chứ trường chưa có lãi. Đồng thời mong muốn các bậc phụ huynh tiếp tục đồng hành để Vinschool có chất lượng vượt trội hơn hiện tại.

Từ câu chuyện Vinschool, so sánh với mối tương quan nhiều trường dân lập khác phải “toát mồ hôi” trong việc tuyển sinh và giữ chân học sinh, dù mức học phí không hề cao dã cho thấy ưu thế cạnh tranh của trường. Câu chuyện tăng học phí của Vinschool chắc chắn sẽ còn là “điểm nóng” của ngành giáo dục trong thời gian tới. Đặc biệt, việc người dân đang hiểu sai về phi lợi nhuận sẽ còn gây tranh cãi lâu dài

Thái Bình

Theo Báo Thời Đại