Việt Nam đẩy mạnh thực thi Công ước Chống tra tấn với hội thảo giới thiệu Nghị định thư Istanbul

Ngày 23/1, Bộ Công an Việt Nam phối hợp với Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) tổ chức hội thảo quốc tế mang chủ đề “Giới thiệu Nghị định thư Istanbul: Sổ tay điều tra và lập hồ sơ hiệu quả về tra tấn và các hình thức đối xử tàn bạo” tại tỉnh Gia Lai. Hội thảo thu hút sự tham gia của các chuyên gia nhân quyền quốc tế, đại diện các bộ, ngành, cơ quan tư pháp, lực lượng thực thi pháp luật và y tế trong nước.

Nguyên tắc Méndez: Tăng tính hợp pháp và hiệu quả của quá trình điều tra

Bước đi thiết thực của Việt Nam trong thực hiện Công ước Chống tra tấn

Hoạt động này diễn ra trong bối cảnh Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh hội nhập quốc tế sâu rộng và thực thi cam kết mạnh mẽ đối với quyền con người, nhất là việc thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ theo Công ước Liên Hợp Quốc về Chống tra tấn (UNCAT) – một văn kiện mà Việt Nam đã tham gia từ năm 2015.

Đại tá Trần Viết Trung, Phó cục trưởng Cục Đối ngoại, Bộ Công an phát biểu khai mạc. (Ảnh: Báo Quân đội nhân dân).

Phát biểu khai mạc hội thảo, Đại tá Trần Viết Trung, Phó Cục trưởng Cục Đối ngoại, Bộ Công an, nhấn mạnh hơn một thập kỷ qua Việt Nam không ngừng nỗ lực bảo đảm quyền con người, trong đó quyền không bị tra tấn được đặt ở vị trí trọng tâm trong các chính sách, quy trình thực thi pháp luật. Hội thảo nhằm giới thiệu nội dung Nghị định thư Istanbul và hỗ trợ các cơ quan chức năng tiếp cận thông tin, kinh nghiệm quốc tế để nghiên cứu khả năng vận dụng phù hợp với pháp luật và điều kiện thực tiễn của Việt Nam.

Nghị định thư Istanbul, được Liên Hợp Quốc công bố năm 1999, được xem như “sổ tay” quốc tế về tiêu chuẩn điều tra và lập hồ sơ đối với hành vi tra tấn và các hình thức đối xử tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người. Mặc dù không mang tính ràng buộc pháp lý, văn kiện này đã được áp dụng ở hơn 100 quốc gia và được coi là công cụ quan trọng hỗ trợ thực thi Điều 12 của UNC-CAT, yêu cầu các quốc gia tiến hành điều tra một cách nhanh chóng, hiệu quả và khách quan đối với mọi cáo buộc tra tấn.

Bà Federica Dispenza, Trợ lý Trưởng Đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam, đánh giá việc tiếp cận Nghị định thư Istanbul sẽ giúp nâng cao chất lượng, tính minh bạch và độ tin cậy của hoạt động điều tra, đồng thời tăng cường bảo vệ người bị tạm giữ, tạo cơ chế pháp lý rõ ràng cho cán bộ thực thi pháp luật, từ đó củng cố niềm tin xã hội vào hệ thống tư pháp.

Hội thảo quốc tế 'Giới thiệu Nghị định thư Istanbul: Sổ tay về điều tra và lập hồ sơ hiệu quả đối với hành vi tra tấn và các hình thức đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người' ngày 23/1, tại Gia Lai. (Nguồn: UNDP)

Các phiên thảo luận tại hội thảo tập trung vào bối cảnh hình thành, cấu trúc và nguyên tắc cơ bản của nghị định thư, cùng với kinh nghiệm quốc tế và khu vực trong ứng dụng các tiêu chuẩn điều tra. Hội thảo cũng là diễn đàn trao đổi cởi mở về cơ hội, thách thức và lộ trình tiếp cận phù hợp đối với Việt Nam trong thời gian tới, đặc biệt là sự phối hợp giữa các cơ quan điều tra, y tế pháp y và hệ thống tư pháp.

Kết thúc hội thảo, Phó Cục trưởng Đào Anh Tới khẳng định các ý kiến chuyên môn và kinh nghiệm quốc tế thu được sẽ là nguồn tham khảo quan trọng để Việt Nam tiếp tục nghiên cứu, xác định lộ trình và đề xuất khả năng áp dụng Nghị định thư Istanbul một cách phù hợp và hiệu quả. Đây được xem là bước đi thiết thực để Việt Nam thực hiện ngày càng tốt hơn các nghĩa vụ theo Công ước Chống tra tấn và các khuyến nghị nhân quyền của Liên Hợp Quốc.

Việt Nam tích cực lan tỏa giá trị Công ước chống tra tấn Kể từ khi trở thành thành viên chính thức của Công ước chống tra tấn (Công ước CAT), Việt Nam đã nỗ lực không ngừng trong việc nâng cao nhận thức về quyền con người và phòng, chống tra tấn. Các chính sách và hoạt động tuyên truyền được triển khai rộng khắp từ trung ương đến địa phương, nhấn mạnh sự nhân văn và quyết tâm thực thi của quốc gia.

Việt Nam tôn trọng và bảo đảm quyền của phạm nhân trong trại giam Kể từ khi trở thành thành viên Công ước chống tra tấn (CAT), Việt Nam đã khẳng định cam kết mạnh mẽ thông qua việc triển khai các biện pháp tổng thể nhằm bảo đảm quyền con người, trong đó có quyền không bị tra tấn của phạm nhân trong hệ thống trại giam. Những nỗ lực này đã đạt được kết quả tích cực, được cộng đồng quốc tế ghi nhận và đánh giá cao.