Hơn 50 hồ sơ mở thêm manh mối tìm kiếm, xác định danh tính liệt sĩ
17:48 | 19/07/2026
Theo báo Tin tức và Dân tộc, trong số hơn 50 hồ sơ nghiên cứu, hồ sơ kỷ vật và nguồn dữ liệu được chuyển giao có tài liệu giải mã mật danh đơn vị 962. Hồ sơ làm rõ thêm các manh mối liên quan đến việc tìm kiếm liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng (Thành phố Hồ Chí Minh), trong đó có liệt sĩ Huỳnh Văn Quên.
Một hồ sơ khác thể hiện sơ đồ chung về nơi chôn cất 21 liệt sĩ tại Bệnh viện K76A T7 Quân khu 7. Các nhà nghiên cứu đã phân tích tài liệu lịch sử, địa bàn và những chỉ dẫn liên quan để cung cấp cơ sở cho việc rà soát, khảo sát khu vực nghi có mộ liệt sĩ.
Theo Tạp chí Văn hóa và Phát triển, các tài liệu vừa được VWAI chuyển giao cho Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Dự án do Trung tâm Việt Nam và Lưu trữ Sam Johnson thuộc Đại học Công nghệ Texas triển khai với sự tham gia của các nhóm nghiên cứu tại Hoa Kỳ và Việt Nam.
 |
| VWAI chuyển giao hồ sơ tư liệu cho Ban Chỉ đạo Quốc gia 515. (Ảnh: Tạp chí Văn hóa và Phát triển) |
Bổ sung sơ đồ mộ, giấy báo tử và danh sách quân nhân
Đợt này, VWAI còn chuyển giao 8 hồ sơ, kỷ vật tiêu biểu như nhật ký, thư và sổ ghi chép, phục vụ việc xác minh, kết nối và trao trả cho thân nhân. Cơ quan chức năng cũng tiếp nhận 15 giấy báo tử, 6 sơ đồ chỉ dẫn chung về các ngôi mộ của đơn vị C10, Đoàn 724 cùng danh sách chỉ dẫn nơi chôn cất liệt sĩ.
Có 32 hồ sơ, kỷ vật liên quan đến chiến trường Đông Nam Bộ trong giai đoạn 1966-1972. Các báo cáo dài từ 5 đến 110 trang, được xây dựng trên cơ sở khai thác tư liệu vi phim, phân tích bối cảnh lịch sử, địa lý và những thay đổi của địa bàn sau chiến tranh. Thông tin này giúp các cơ quan chức năng đối chiếu địa hình, địa danh trong tài liệu với hiện trạng, đánh giá khả năng tồn tại mộ liệt sĩ tại từng khu vực.
Dự án đồng thời bàn giao 18 hồ sơ chứa danh sách thành viên của các đơn vị. Theo Tiến sĩ Võ Đình Thái, đồng chủ nhiệm Dự án, danh sách quân nhân có thể giúp thu hẹp phạm vi tìm kiếm thân nhân khi một hài cốt được phát hiện nhưng chưa đủ thông tin nhận dạng. Trên cơ sở đó, cơ quan chức năng có thêm căn cứ lựa chọn mẫu ADN thân nhân để đối chiếu, xác định danh tính liệt sĩ.
Các hồ sơ được hình thành qua quá trình thu thập, phân loại, dịch thuật và đối chiếu tài liệu chiến tranh lưu trữ tại Hoa Kỳ với nguồn thông tin của Việt Nam, lời kể nhân chứng, lịch sử truyền khẩu, bản đồ quân sự và kết quả khảo sát thực địa. Mỗi báo cáo phải qua hai vòng biên tập, kiểm tra và bổ sung thông tin trước khi hoàn thiện.
Đại diện dự án cho biết, trong khuôn khổ, nhóm nghiên cứu đã chuyển giao trên 60 hồ sơ cho các cơ quan chức năng Việt Nam; riêng đợt ngày 17/7 có hơn 50 hồ sơ, kỷ vật được chuyển cho Ban Chỉ đạo 515 quốc gia. Đây là đợt báo cáo nghiên cứu đầu tiên được hoàn thành sau hơn sáu tháng triển khai dự án.
Kết nối dữ liệu lịch sử với tìm kiếm thực địa và ADN
Việc tiếp nhận các nguồn hồ sơ diễn ra trong thời điểm Chiến dịch 500 ngày đêm đang đẩy mạnh thu thập, xác minh thông tin, khai quật tại những địa bàn trọng điểm và lấy mẫu ADN trên toàn quốc. Chiến dịch được triển khai từ ngày 15/3/2026 đến ngày 27/7/2027, đặt mục tiêu tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ; lấy mẫu khoảng 230.000 mộ chưa xác định được thông tin; giám định khoảng 18.000 mẫu ADN hài cốt và xây dựng cơ sở dữ liệu gen thân nhân liệt sĩ.
Theo số liệu của Cục Chính sách - Xã hội, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam (Bộ Quốc phòng), đến ngày 5/7, cả nước đã tìm kiếm, quy tập được 1.306 hài cốt liệt sĩ; tổ chức lấy mẫu tại 35.925 mộ và thu nhận mẫu ADN của 93.464 thân nhân liệt sĩ. Cơ quan chức năng xác định việc tổng hợp hồ sơ do các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước cung cấp là một trong những giải pháp quan trọng để xác minh thông tin về các khu vực có mộ tập thể.
Các sơ đồ chôn cất, danh sách đơn vị, giấy báo tử và dữ liệu về địa điểm thu giữ tài liệu sẽ tiếp tục được đối chiếu với hồ sơ liệt sĩ, kết quả khảo sát thực địa và cơ sở dữ liệu ADN. Quá trình xác minh có thể giúp thu hẹp địa bàn tìm kiếm, xác định nhóm quân nhân liên quan và lựa chọn thân nhân phù hợp để lấy mẫu đối chứng.
Minh Thái (tổng hợp)