Ngư dân Khánh Hòa đưa camera xuống biển

Camera dưới nước, thiết bị định vị và hệ thống giám sát từ xa 24/7 đang trở nên quen thuộc tại các vùng nuôi biển ở Khánh Hòa. Trong bối cảnh chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) và nguồn lợi thủy sản suy giảm, địa phương này đang chuyển mạnh sang nuôi biển công nghệ cao.

Siết quản lý tàu cá, Đồng Tháp ngăn chặn vi phạm IUU từ gốc

Kiện toàn Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác IUU và phát triển bền vững ngành thủy sản

Thí điểm nuôi biển công nghệ cao

Trong tham luận gửi tới Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Khánh Hòa cho biết, kinh tế biển và ven biển hiện đóng góp khoảng 80% GRDP của tỉnh. Thủy sản tiếp tục là một trong những ngành kinh tế quan trọng, với tổng sản lượng năm 2025 đạt hơn 280.000 tấn, kim ngạch xuất khẩu khoảng 870 triệu USD.

Khi nguồn lợi thủy sản tự nhiên suy giảm và yêu cầu chống khai thác IUU ngày càng chặt chẽ, Khánh Hòa bắt đầu chuyển mạnh sang nuôi biển công nghệ cao. Từ năm 2025, địa phương được Chính phủ cho phép thí điểm phát triển nuôi biển công nghệ cao tại các vùng nuôi Vân Phong, Nha Trang, Cam Ranh... Các mô hình nuôi cá biển, tôm hùm... được trang bị camera giám sát dưới nước, hệ thống định vị và giám sát từ xa trên các thiết bị điện tử.

Thu hoạch cá nuôi tại mô hình công nghệ cao ở Đầm Bấy, Nha Trang, Khánh Hòa. (Ảnh: Trung tâm Khuyến nông quốc gia)

Theo Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Khánh Hòa, việc ứng dụng công nghệ giúp kiểm soát môi trường nuôi, truy xuất nguồn gốc, bảo đảm an toàn thực phẩm và giảm áp lực khai thác ven bờ. Đây cũng là hướng đi nhằm từng bước thay đổi phương thức sản xuất trên biển, hạn chế rủi ro do thiên tai, dịch bệnh và bảo vệ môi trường nuôi.

Trong 3 tháng đầu năm 2026, sản lượng thủy sản của Khánh Hòa đạt khoảng 60.000 tấn, trong đó khai thác đạt khoảng 52.000 tấn, nuôi trồng hơn 8.100 tấn.

Ngư dân cùng tham gia giữ biển

Cùng với việc chuyển đổi sinh kế, nhiều mô hình bảo tồn biển ở Khánh Hòa cũng có sự tham gia trực tiếp của cộng đồng ngư dân. Tại Khu Bảo tồn Hòn Mun ở vịnh Nha Trang hay mô hình Khu bảo vệ hệ sinh thái biển Rạn Trào ở xã Vạn Hưng, người dân cùng tham gia bảo vệ rạn san hô và nguồn lợi thủy sản ven bờ.

Việc đồng quản lý các dự án bảo tồn đã góp phần phục hồi nguồn lợi thủy sản, bảo vệ các loài sinh vật biển đang bị đe dọa và duy trì hệ sinh thái biển ổn định. Tình trạng khai thác hải sản bằng các biện pháp hủy diệt cơ bản được xóa bỏ tại nhiều khu vực.

Nhiều chương trình hỗ trợ ngư dân vùng biển, đảo được triển khai tại địa phương trong những năm gần đây. Chương trình "Cùng ngư dân thắp sáng đèn trên biển" đã trao tặng bình ắc quy, đèn LED, bộ pin, túi thuốc, cuốn cẩm nang "Những điều cần biết về đánh bắt hải sản" cùng nhiều vật dụng thiết yếu cho ngư dân.

Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Khánh Hòa cho biết, các cấp Hội Phụ nữ tại địa phương đã huy động hơn 15,7 tỷ đồng thông qua chương trình "Đồng hành cùng phụ nữ biên cương"; tổ chức hàng trăm buổi tuyên truyền, hỗ trợ sinh kế, học bổng và bảo hiểm y tế cho phụ nữ, trẻ em và ngư dân vùng biển, đảo.

Đoàn Thanh niên tỉnh cũng triển khai nhiều hoạt động hướng về biển đảo như "Thắp sáng đảo xa", "Trường Sa trong trái tim tôi", đồng thời chăm lo cho gia đình cán bộ, chiến sĩ và thanh niên nhập ngũ.

Theo Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Khánh Hòa, thời gian tới, địa phương tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân phát triển kinh tế biển gắn với bảo vệ chủ quyền biển, đảo; đồng thời phát huy vai trò tự quản của cộng đồng trong bảo vệ môi trường biển và phát triển sinh kế bền vững. Trong bối cảnh nghề biển đứng trước nhiều thay đổi, việc chuyển dần từ khai thác sang nuôi biển công nghệ cao đang được xem là một trong những hướng đi lâu dài của địa phương.

Đắk Lắk: Ngư dân ký cam kết chống khai thác IUU

Nhật ký khai thác điện tử: Bước tiến trong hiện đại hóa nghề cá tại Thành phố Hồ Chí Minh