Ấn Độ tài trợ hơn 120 triệu rupee xây dựng Trung tâm Thông tin Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn
13:14 | 15/05/2026
Ban Quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn (TP Đà Nẵng) vừa thông tin, Chính phủ Ấn Độ đã chấp thuận bổ sung hạng mục Trung tâm Thông tin Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn vào nội dung phê duyệt Báo cáo Dự án chi tiết (DPR) đối với các nhóm tháp E, F tại khu di sản này. Việc triển khai hạng mục này sẽ tuân thủ theo các phương thức và quy trình hiện hành của Cơ quan Khảo sát Khảo cổ học Ấn Độ (ASI).
Theo nội dung Công hàm số NV/ HAN/511/2026 ngày 24/4/2026 của Đại sứ quán Ấn Độ gửi UBND TP Đà Nẵng, Chính phủ Ấn Độ sẽ bổ sung hạng mục trên với mức kinh phí dự kiến hơn 120 triệu rupee vào Báo cáo Dự án chi tiết (DPR) của nhóm tháp E và F giai đoạn 2025 – 2029. Trung tâm Thông tin Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn sẽ được xây dựng trên ngọn đồi thấp (đối diện Nhà trưng bày Mỹ Sơn), dự án dự kiến triển khai trong năm 2027.
 |
| Năm 2022, Cơ quan Khảo cổ Ấn Độ (ASI) đã hoàn thành công việc bảo tồn và trùng tu nhóm đền tháp A, H & K tại Thánh địa Mỹ Sơn giai đoạn 1. (Ảnh: Đại sứ quán Ấn Độ tại Việt Nam) |
Đây sẽ là nơi giới thiệu toàn bộ quá trình hợp tác, hỗ trợ của Chính phủ Ấn Độ và các chuyên gia trong việc bảo tồn, trùng tu các nhóm tháp A, K, H, E, F; cũng như trưng bày các hiện vật thu thập được trong quá trình bảo tồn các di sản Mỹ Sơn từ năm 2017 đến năm 2029.
Thánh địa Mỹ Sơn và quần thể kiến trúc xung quanh có niên đại từ thế kỷ thứ 4 đến thế kỷ 13 sau Công nguyên. Di sản này thể hiện một bức tranh sống động về một giai đoạn quan trọng của lịch sử Việt Nam, khu vực Đông Nam Á và sự giao thoa với Ấn Độ.
Năm 2014, Chính phủ Ấn Độ và Việt Nam đã ký Biên bản ghi nhớ về bảo tồn và trùng tu Di sản Thế giới tại Mỹ Sơn vào năm 2014. Dự án chia làm hai giai đoạn. Giai đoạn 1, từ 2017-2022 Chính phủ Ấn Độ tài trợ khoảng 2,2 triệu USD để bảo tồn, trùng tu nhóm A, H và K; Giai đoạn 2 dự kiến từ 2025-2029 bảo tồn trùng tu nhóm E-F. Cơ quan Khảo cổ Ấn Độ, một tổ chức hàng đầu của Ấn Độ về khảo cổ học và bảo vệ di sản, được giao nhiệm vụ bảo tồn và trùng tu các đền tháp A, H & K tại Thánh địa Mỹ Sơn.
Giai đoạn 1, Dự án đã hoàn thành việc trùng tu, gia cố bảo tồn các khu tháp K, H, A, trong đó có kiến trúc A1 là kiệt tác Mỹ Sơn đã được gia cố, chống xuống cấp và phục nguyên các mảng tường tháp, công trình kiến trúc được ổn định bền vững, trả lại dáng dấp ban đầu. Dự án đã khơi thông hệ thống thoát nước, khắc phục tình trạng ứ đọng nước bên trong các nhóm tháp, gia cố các tường bao bảo vệ xung quanh. Phát hiện khoảng 734 hiện vật có giá trị phục vụ công tác trưng bày và nghiên cứu lịch sử văn hóa Chămpa. Dự án đã khắc phục được tình trạng hư hỏng, xuống cấp của các di tích, góp phần phục hồi, hoàn thiện không gian kiến trúc.
Trong quá trình bảo tồn bên trong ngôi đền A10, các chuyên gia đã phát hiện một đài thờ Shiva Linga nguyên vẹn còn được lưu trữ và ở khu vực trong cùng của ngôi đền A13 các chuyên gia còn tìm thêm được tượng Thần Shiva và Yoni Pitha. Tất cả những cấu trúc này đã được khôi phục để bảo tồn di sản độc đáo này.
Giai đoạn 2025 - 2029, Chính phủ Ấn Độ tiếp tục tài trợ gần 4,9 triệu USD bảo tồn, trùng tu nhóm E-F. Mục tiêu của dự án bảo tồn bền vững các phế tích kiến trúc khảo cổ học đang có nguy cơ sập đổ, bảo tồn hiện vật khảo cổ, các thành phần kiến trúc. Bảo tồn, cảnh quan khu E-F, chống xâm thực từ nước bề mặt, nước ngầm, xâm thực của động thực vật gây hại.
Khang Anh (th)