Tạo sinh kế ổn định cho người khuyết tật
14:41 | 17/04/2026
Hợp tác xã VỤN Art vừa khởi công Cơ sở hỗ trợ nghề thủ công cho người khuyết tật tại làng lụa Vạn Phúc (quận Hà Đông, Hà Nội). Công trình được triển khai trên khu đất rộng khoảng 480m2, hướng tới xây dựng một không gian tích hợp đa chức năng, bao gồm đào tạo nghề, sản xuất, trưng bày sản phẩm, tổ chức workshop và kết nối cộng đồng. Đây cũng là dự án đầu tiên của người khuyết tật, vì người khuyết tật được cấp phép theo cơ chế giao đất đặc thù tại Hà Nội.
 |
| Lễ khởi công xây dựng cơ sở hỗ trợ nghề thủ công mới của VỤN Art. (Ảnh: VỤN Art) |
Công trình gồm ba tầng, có thêm tầng lửng, tầng hầm và tum, được thiết kế thân thiện, dễ tiếp cận với hệ thống thang máy và đường dốc đặt ngay ở mặt tiền, cho phép người sử dụng lựa chọn cách di chuyển phù hợp.
Đây là cơ sở mới của Hợp tác xã VỤN Art - nơi làm tranh ghép từ lụa vụn. Trước đây, xưởng hoạt động ở bốn địa điểm thuê rải rác. Khâu đào tạo, sản xuất và đón khách tách rời. Người học nghề khó theo trọn quy trình, khách tham quan phải di chuyển nhiều nơi. Không gian mới được tổ chức lại theo hướng liền mạch: khu đào tạo, khu sản xuất, khu trưng bày và trải nghiệm đặt cạnh nhau. Theo đại diện Hợp tác xã, khi hoàn thành, cơ sở này có thể đón khoảng 50.000 lượt khách mỗi năm, so với khoảng 20.000 lượt hiện nay. Nguồn vốn hơn 23 tỷ đồng được huy động từ doanh nghiệp và cá nhân đồng hành, cùng với việc được giao đất, giúp mô hình có nền tảng ổn định hơn.
 |
| Quán cà phê Flow-ee trên phố Thể Giao vận hành với phần lớn nhân viên là người khiếm thính. (Ảnh: Flow-ee) |
Một mô hình hỗ trợ sinh kế khác cho người khuyết tật tại Hà Nội là quán cà phê Flow-ee trên phố Thể Giao vận hành với phần lớn nhân viên là người khiếm thính. Được thành lập từ tháng 8/2023, Flow-ee hướng tới mục tiêu tạo môi trường làm việc phù hợp để người khiếm thính rèn luyện kỹ năng và khẳng định bản thân. Nhân viên được đào tạo từ pha chế đến kỹ năng phục vụ, đồng thời học cách tương tác linh hoạt với khách hàng. Dù thời gian đầu còn nhiều bỡ ngỡ, nhưng bằng sự kiên trì, mô hình đã dần ổn định, thu hút khách nhờ chất lượng dịch vụ và trải nghiệm khác biệt.
Tại nhiều địa phương trên cả nước, sinh kế cho người khuyết tật cũng được chú trọng. Từ năm 2024, tỉnh Bình Phước đã thực hiện Dự án "Hỗ trợ cải thiện chất lượng sống của người khuyết tật tại các tỉnh bị phun rải nặng chất da cam", với tổng kinh phí hơn 3,8 triệu USD (tương đương 92,2 tỷ đồng), được thực hiện đến tháng 11/2026. Dự án tập trung mở rộng các dịch vụ hỗ trợ y tế và phục hồi chức năng, cải thiện sức khỏe và chất lượng sống của người khuyết tật; mở rộng dịch vụ xã hội, tăng cường hỗ trợ hòa nhập xã hội cho người khuyết tật; giảm thiểu các rào cản, bảo đảm hòa nhập xã hội của người khuyết tật và tăng cường năng lực quản lý, thực hiện hoạt động hỗ trợ người khuyết tật ở các cấp.
Thông qua dự án, có khoảng 3.160 người khuyết tật được can thiệp phục hồi chức năng; 3.340 người khuyết tật nhận dịch vụ chăm sóc; 192 nhân viên y tế được đào tạo nâng cao năng lực chuyên môn; 3.748 cán bộ y tế, thành viên gia đình và người chăm sóc tại cộng đồng được tập huấn, hướng dẫn kỹ năng chăm sóc người khuyết tật.
Theo Bộ Y tế, Việt Nam có hơn 8 triệu người khuyết tật từ 2 tuổi trở lên, chiếm khoảng 7,2% dân số. Những năm qua, nhiều chính sách và chương trình hỗ trợ đã được triển khai, tập trung vào phục hồi chức năng, giáo dục hòa nhập và tạo việc làm. Các chuyên gia cho rằng, sinh kế chỉ có thể duy trì khi người khuyết tật được đào tạo phù hợp, có môi trường làm việc ổn định và đầu ra rõ ràng cho sản phẩm.
Từ các không gian tại làng lụa Vạn Phúc, quán cà phê Flow-ee đến các dự án tại địa phương, ngày càng có thêm nhiều mô hình giúp người khuyết tật có công việc và nguồn thu nhập ổn định hơn, tham gia nhiều hơn vào nhịp sinh hoạt chung của cộng đồng.
Phan Anh