08:23 | 18/07/2026
![]() |
| Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki (bên phải) trao Huân chương Mặt trời mọc với Tia sáng vàng và Nơ thắt hoa hồng của Chính phủ Nhật Bản cho PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà. (Ảnh: Mai Anh) |
Hơn nửa thế kỷ gắn bó với tiếng Nhật và sự nghiệp giáo dục, PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà là một trong những nhà giáo có nhiều đóng góp cho quá trình phát triển đào tạo tiếng Nhật tại Việt Nam.
Từ năm 1997 đến năm 2010, trên cương vị Trưởng khoa Tiếng Nhật, Trường Đại học Ngoại thương, bà đã góp phần đào tạo khoảng 2.200 nhân lực tiếng Nhật. Trong thời gian này, bà tích cực thúc đẩy việc mở rộng cơ hội cho sinh viên du học tại Nhật Bản, thực tập và làm việc tại các doanh nghiệp Nhật Bản, qua đó góp phần xây dựng nguồn nhân lực phục vụ sự phát triển quan hệ kinh tế giữa hai nước.
PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà có nhiều đóng góp trong xây dựng nền tảng giảng dạy tiếng Nhật thương mại tại Việt Nam, thúc đẩy nghiên cứu về giáo dục tiếng Nhật và mở rộng giao lưu học thuật với các trường đại học Nhật Bản. Bà từng đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Hội đồng thẩm định sách giáo khoa tiếng Nhật, góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy và đào tạo tiếng Nhật.
Trong quá trình giảng dạy, bà không chỉ chú trọng năng lực ngôn ngữ mà còn hướng người học đến sự hiểu biết về kinh tế, thương mại, văn hóa và môi trường làm việc của Nhật Bản. Nhiều thế hệ sinh viên được bà đào tạo sau này đã trở thành nguồn nhân lực tiếng Nhật, làm việc tại các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp của Việt Nam và Nhật Bản.
Năng lực chuyên môn tiếng Nhật cũng đưa PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà đến với vai trò phiên dịch trong nhiều hoạt động đối ngoại quan trọng giữa hai nước. Bà từng đảm nhiệm công tác phiên dịch trong nhiều cuộc hội đàm cấp cao Việt Nam - Nhật Bản.
Từ năm 2021, với vai trò Trưởng khoa Tiếng Nhật thuộc Trường Ngôn ngữ và Xã hội Nhân văn, Đại học Duy Tân, bà tiếp tục tham gia phát triển giáo dục tiếng Nhật tại khu vực miền Trung, trong đó tập trung hoàn thiện chương trình giảng dạy về biên - phiên dịch tiếng Nhật và tiếng Nhật thương mại.
![]() |
| PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà phát biểu. (Ảnh: Mai Anh) |
Đón nhận Huân chương, PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà nhắc lại một "mối nhân duyên đặc biệt" giữa cuộc đời mình với quan hệ Việt Nam - Nhật Bản. Tháng 9/1973, bà bắt đầu học tiếng Nhật. Đó cũng chính là năm Việt Nam và Nhật Bản thiết lập quan hệ ngoại giao.
Nhìn lại hành trình hơn 50 năm, PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà cho rằng cuộc đời mình luôn gắn liền với đất nước Nhật Bản, tiếng Nhật và hành trình giao lưu hữu nghị giữa hai nước. Vì vậy, Huân chương không chỉ là phần thưởng dành cho cá nhân bà mà còn dành cho những đồng nghiệp đã cùng gắn bó với sự nghiệp giáo dục tiếng Nhật, các thế hệ học trò đang trở thành những nhịp cầu Việt Nam - Nhật Bản và những người ở cả hai đất nước đã bền bỉ vun đắp giao lưu giáo dục.
Theo PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà, giáo dục không chỉ là truyền đạt tri thức hay ngôn ngữ, mà cốt lõi là giúp con người thấu hiểu nhau hơn, làm sâu sắc thêm niềm tin và vun đắp tình hữu nghị hướng tới tương lai. Tình hữu nghị Việt Nam - Nhật Bản không chỉ được xây dựng từ những chính sách vĩ mô hay những dự án lớn mà còn được bồi đắp thầm lặng mỗi ngày từ từng lớp học, mỗi người thầy, người cô và từng thế hệ sinh viên.
Với bà, Huân chương được trao tặng lần này "không phải là một đích đến, mà là một khởi đầu mới". PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà khẳng định sẽ tiếp tục đóng góp thông qua sự nghiệp giáo dục tiếng Nhật, góp phần vun đắp tình hữu nghị và thúc đẩy giao lưu giáo dục Việt Nam - Nhật Bản.
"Được gặp gỡ tiếng Nhật từ thuở thanh xuân là may mắn lớn nhất trong cuộc đời tôi. Nếu trong những năm tới tôi vẫn được khỏe mạnh, tiếp tục giữ trọn niềm đam mê với giáo dục và có thể trao lại cho thế hệ trẻ tình yêu và tinh thần hữu nghị Việt - Nhật, thì đối với tôi đó sẽ là niềm hạnh phúc lớn lao nhất", bà Nguyễn Thị Bích Hà chia sẻ.
![]() |
| Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki phát biểu chúc mừng. (Ảnh: Mai Anh) |
Phát biểu chúc mừng tại buổi lễ, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki đánh giá cao những cống hiến của PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà đối với sự phát triển của giáo dục tiếng Nhật và đào tạo nguồn nhân lực tiếng Nhật tại Việt Nam, đồng thời ghi nhận những đóng góp của bà trong thúc đẩy giao lưu học thuật và tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau giữa nhân dân hai nước.
Đại sứ nhấn mạnh, trong bối cảnh quan hệ Nhật Bản - Việt Nam tiếp tục phát triển trên nền tảng Đối tác chiến lược toàn diện, giao lưu nhân dân ngày càng giữ vai trò quan trọng. Nguồn nhân lực chính là một trong những nhân tố cốt lõi nâng đỡ quan hệ hợp tác sâu rộng giữa hai nước, vì vậy giáo dục tiếng Nhật là nền tảng góp phần đào tạo nguồn nhân lực sẽ ngày càng có ý nghĩa trong thời gian tới.
Đại sứ bày tỏ mong muốn PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà tiếp tục phát huy kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm, cùng đội ngũ các nhà giáo đóng góp cho sự phát triển của giáo dục tiếng Nhật tại Việt Nam; đồng thời kỳ vọng ngày càng có nhiều người trẻ Việt Nam học tiếng Nhật và trở thành những cầu nối vững chắc giữa Việt Nam và Nhật Bản.
![]() |
| Hiệu trưởng Trường Đại học Ngoại thương Phạm Thu Hương. (Ảnh: Mai Anh) |
Thay mặt Trường Đại học Ngoại thương, Hiệu trưởng Phạm Thu Hương cho biết, phần thưởng cao quý của Chính phủ Nhật Bản dành cho PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà không chỉ là niềm vinh dự của cá nhân bà và gia đình mà còn là niềm tự hào của các thế hệ cán bộ, giảng viên, sinh viên Khoa Tiếng Nhật và toàn thể Nhà trường.
Theo bà Phạm Thu Hương, Trường Đại học Ngoại thương là trường đại học đầu tiên tại Việt Nam đưa tiếng Nhật vào giảng dạy, đồng thời tiên phong phát triển đào tạo tiếng Nhật gắn với kinh tế và thương mại. Trong hành trình hơn nửa thế kỷ đó, PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà là một trong những nhà giáo dành nhiều tâm huyết xây dựng và phát triển Khoa Tiếng Nhật, tạo nền tảng cho sự phát triển sau này.
Không chỉ đào tạo các thế hệ sinh viên, bà còn truyền nghề, truyền cảm hứng và tình yêu đối với tiếng Nhật, văn hóa Nhật Bản và nghề giáo cho nhiều thế hệ giảng viên. "Chúng tôi luôn tin rằng giá trị lớn nhất của một nhà giáo không chỉ nằm ở những công việc đã hoàn thành, mà còn nằm ở những con người đã được truyền cảm hứng và những giá trị tốt đẹp được tiếp tục gìn giữ. PGS.TS Nguyễn Thị Bích Hà chính là một nhà giáo như vậy", Hiệu trưởng Phạm Thu Hương chia sẻ.
![]() |
| Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm. (Ảnh: Mai Anh) |
| Ngày 13/7, Tập đoàn Fast Retailing công bố 9 học sinh Việt Nam được trao học bổng toàn phần bậc đại học của Quỹ Fast Retailing, mở ra cơ hội học tập tại các trường đại học hàng đầu Nhật Bản và góp phần thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước. |
| Ngày 13/7, Bộ Ngoại giao Nhật Bản đã ra thông cáo về các hoạt động của Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng Phan Văn Giang trong chuyến thăm Nhật Bản. |
Mai Anh