Bỏ tiêu chí "2 trong 1" ở đề thi THPT 2019: Có kịp điều chỉnh cách thức tuyển sinh?

08/10/2018 09:31

Bộ Giáo dục & Đào tạo khẳng định việc bỏ tiêu chí "2 chung" không ảnh hưởng đến học sinh, đồng thời tạo sự hợp lý, đồng bộ hơn cho đề thi. Chủ trương điều chỉnh đề thi THPT 2019 liệu có cấp tập khiến phụ huynh, học sinh lo lắng; còn các trường đại học, cao đẳng (ĐH - CĐ) có kịp điều chỉnh cách thức tuyển sinh?

Bỏ tiêu chí "2 trong 1" ở đề thi THPT 2019: Có kịp điều chỉnh cách thức tuyển sinh?

Liệu có đủ độ tin cậy?

Theo thông tin từ Bộ Giáo dục & Đào tạo (GD&ĐT), đề thi THPT quốc gia năm 2019 sẽ bám sát nhiệm vụ đánh giá mức độ học vấn phổ thông thay vì đảm trách cùng lúc 2 mục tiêu là xét tốt nghiệp phổ thông và xét tuyển đại học, cao đẳng như trước.

Bộ GD&ĐT khẳng định khâu điều chỉnh này không ảnh hưởng đến học sinh, đồng thời tạo sự hợp lý, đồng bộ hơn cho đề thi.

Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng trong điều kiện nhiều trường đại học vẫn xét tuyển dựa trên kết quả thi THPT quốc gia như hiện nay thì mọi điều chỉnh phải được cân nhắc kỹ lưỡng. Cùng với đó là hạn chế thấp nhất tiêu cực thì kết quả cuối cùng mới đạt độ tin cậy cao.

Ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD&ĐT cho hay, đề thi THPT quốc gia năm 2019 được thiết kế nhằm đánh giá mức độ học vấn phổ thông.

Tuy nhiên, đề sẽ không quá dễ mà bao gồm cả những câu hỏi có tính phân hóa. Bộ GD&ĐT nhận định điều chỉnh này khá hợp lý trong điều kiện hiện nay và sẽ không khiến các trường đại học bối rối khi đã được giao tự chủ tuyển sinh.

Nếu đủ độ tin cậy, các trường có thể chọn kết quả thi THPT quốc gia làm cơ sở xét tuyển tùy mức độ, còn không, vẫn có những phương thức khác.

Năm 2019 sẽ điều chỉnh đề thi về mặt kỹ thuật theo hướng bám sát mục tiêu là xét tốt nghiệp THPT. Ảnh: H.A.

Ông Mai Văn Trinh phân tích: “Kết quả của kỳ thi THPT quốc gia là cơ sở, là căn cứ, còn các trường đại học theo tinh thần tự chủ, phụ thuộc vào đẳng cấp, nhu cầu đào tạo và năng lực để sử dụng kết quả này ở các mức độ khác nhau. Do vậy khi kết quả của kỳ thi THPT quốc gia còn tốt, còn đủ độ tin cậy thì các trường đại học sẽ sử dụng. Còn không các trường sẽ không sử dụng nữa”.

Trên nguyên tắc là vậy nhưng nhiều chuyên gia giáo dục vẫn lo, nếu không đủ độ tin cậy, rất có thể các trường đại học sẽ tổ chức kỳ thi riêng. Thi nhiều kỳ thi, thí sinh là người khổ và xã hội sẽ thêm tốn kém.

Chưa kể không phải cứ thi riêng là hết tiêu cực và hiện tại rất ít trường đại học đủ năng lực để tổ chức kỳ thi riêng đạt chuẩn. Bên cạnh đó, nếu không lường trước, rất dễ dẫn đến tình trạng trường tốp dưới đua nhau xét tuyển học bạ, khó kiểm soát chất lượng đầu vào. Vì thế, dư luận băn khoăn là điều dễ hiểu.

Giải pháp chống tiêu cực

Thời gian qua, nhiều ý kiến cho rằng, việc xác định hai mục tiêu đồng thời cho kỳ thi THPT quốc gia gồm xét tốt nghiệp THPT và sử dụng kết quả để xét tuyển sinh ĐH - CĐ là không dễ khi xây dựng đề thi; mặt khác từ yêu cầu này, dẫn tới cấu trúc đề thi được thiết kế với 60% kiến thức cơ bản và 40% kiến thức nâng cao, đã tạo áp lực đối với thí sinh chỉ có một mục tiêu thi xét tốt nghiệp THPT mà không có nguyện vọng xét tuyển ĐH - CĐ khó có thể đạt điểm thi THPT cao. Đồng thời, áp lực “hai trong một” cũng là căn nguyên dẫn đến sự cố gian lận điểm thi rúng động trong kỳ thi năm 2018, vì mục tiêu “xét tuyển ĐH”.


Ảnh minh họa

Tại phiên giải trình trước Ủy ban Thường vụ QH mới đây, Bộ trưởng GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ thừa nhận đề thi THPT quốc gia 2018 chưa đạt được mục tiêu chính là xét công nhận tốt nghiệp THPT, vì thế kỳ thi năm 2019, Bộ GD&ĐT sẽ chỉnh sửa. “Thi THPT quốc gia không thể hiểu thuần túy là kỳ thi “2 trong 1” để ép học sinh thi lấy kết quả xét tuyển ĐH. Tới đây, chúng tôi sẽ điều chỉnh đề thi về mặt kỹ thuật theo hướng bám sát mục tiêu là xét tốt nghiệp THPT”, Bộ trưởng GD&ĐT cho hay. Theo đó, với mục tiêu xét tốt nghiệp là chính, đề thi năm 2019 sẽ có kiến thức chủ yếu ở lớp 12.

Hiện Bộ GD&ĐT đang chuẩn bị các khâu để xây dựng tiếp ngân hàng câu hỏi chuẩn hóa phục vụ kỳ thi này. Bên cạnh đó, Bộ trưởng GD&ĐT cũng cho biết thêm, tỷ lệ tốt nghiệp THPT nhiều năm qua luôn hơn 90% một phần có lý do phương thức xét tuyển sử dụng cả điểm học bạ lớp 12, nhiều học sinh coi đây là “phao cứu sinh” (nhiều thí sinh dù điểm thi thấp nhưng vẫn đỗ tốt nghiệp do điểm học bạ cao).

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT cho biết, từng bước Bộ GD&ĐT tiến tới chỉ đánh giá quá trình thông qua điểm học bạ ở một mức độ nhất định, đưa ý nghĩa kỳ thi THPT quốc gia về thực chất hơn. Để kỳ thi 2019 khách quan, nghiêm túc, không xảy ra sự cố gian lận như năm 2018, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho hay năm 2019 sẽ có một số điều chỉnh về mặt kỹ thuật. Dự kiến sau khi thi, Bộ sẽ quét ngay bài làm của thí sinh và chấm thi theo cụm. Thậm chí môn tự luận cũng có thể chấm chéo để khách quan hơn.

Cần sớm công bố phương án thi

Sau khi Bộ trưởng GD&ĐT có quan điểm kỳ thi 2019 bám sát mục tiêu là xét tốt nghiệp THPT, dư luận đã có nhiều ý kiến hoài nghi rằng Bộ GD&ĐT có thay đổi “sốc” với kỳ thi 2019. Nhiều ý kiến cho rằng, nếu kỳ thi THPT quốc gia 2019 không phục vụ mục đích “hai trong một” mà chỉ phục vụ mục đích tốt nghiệp THPT thì sẽ là một thay đổi lớn. Bởi mấy năm qua, kỳ thi THPT quốc gia được coi là kỳ thi “hai trong một” với hai mục đích: xét công nhận tốt nghiệp THPT và xét tuyển ĐH - CĐ. Đề thi được thiết kế để đáp ứng hai mục đích này nên có độ phân hóa cao, nay nếu chỉ chủ yếu là mục tiêu xét tốt nghiệp thì đề thi sẽ không còn sự phân hóa tốt, tức là cơ sở để các trường xét tuyển sẽ không còn đáng tin cậy?

Tuy nhiên, ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Quản lý chất lượng, Bộ GD&ĐT khẳng định mục đích của kỳ thi vẫn không đổi. Ông Trinh cho rằng, từ trước tới nay, xã hội quen sử dụng cách nói kỳ thi “hai trong một” là cách nói nôm na nhưng lại không đúng với bản chất của kỳ thi. Kỳ thi THPT quốc gia được xây dựng dựa trên cơ sở Nghị quyết 29 của T.Ư về đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT.

Cụ thể, Nghị quyết 29 quy định đổi mới hình thức thi xét tốt nghiệp THPT theo hướng giảm áp lực, giảm tốn kém nhưng bảo đảm độ trung thực, đánh giá đúng năng lực của học sinh, lấy kết quả để xét tốt nghiệp THPT đồng thời làm cơ sở để tuyển sinh ĐH và tuyển sinh giáo dục nghề nghiệp. “Luật Giáo dục quy định rõ các em học sinh sau 12 năm học phải dự một kỳ thi để xét tốt nghiệp THPT; còn các trường ĐH tự chủ trong tuyển sinh. Bộ GD&ĐT không đứng ra tổ chức kỳ thi ĐH, vì đó là phạm luật. Bộ GD&ĐT chỉ tổ chức kỳ thi THPT quốc gia với kết quả khách quan nhất, còn các trường ĐH sử dụng kết quả kỳ thi để xét tuyển hay không hoàn toàn là lựa chọn của các trường”, ông Mai Văn Trinh giải thích.

TS Nguyễn Đức Nghĩa, nguyên Phó Giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, nhìn nhận: Với phát biểu mang tính chủ trương và quan điểm của thủ lĩnh ngành giáo dục, thì kỳ thi tới cần giải quyết tốt các vấn đề về mặt kỹ thuật: tổ chức thi (vai trò coi thi của các trường ĐH sẽ thế nào?); đề thi (tỷ lệ kiến thức, khó hay dễ, thi theo bài thi hay trở lại theo môn thi, ai chấm thi?); xét tuyển ĐH, CĐ (giữ quy định cứng trong đăng ký nguyện vọng, xét tuyển chung... hay giao tự chủ hoàn toàn cho các trường?).

Rõ ràng, để xã hội, nhất là học sinh yên tâm, Bộ GD&ĐT cần sớm công bố phương án thi THPT Quốc gia 2019, nhất là những điều chỉnh, bổ sung mới. Đặc biệt, cần sớm công bố đề thi tham khảo để giáo viên yên tâm tổ chức hoạt động dạy học và sớm hoàn thiện ngân hàng đề thi.

V.H (t/h)

;

Bạn có thế quan tâm

Scroll